Okul müdürlerinin sorumlu liderlikleri ile öğretmenlerin öznel iyi oluşu arasındaki ilişkide psikolojik güvenliğin aracılık rolünün incelenmesi
Examining the mediating role of psychological safety inthe relationship between school principals responsibleleadership and teachers' subjective well-being
- Tez No: 1018412
- Danışmanlar: DOÇ. DR. EMRE ER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Eğitim yönetimi, Psikolojik güvenlik, Öğretmen iyi oluşu, Educational administration, Psychological safety, Teacher well being
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı okul müdürlerinin sorumlu liderlikleri ile öğretmenlerin öznel iyi oluşu arasındaki ilişkide psikolojik güvenliğin aracılık rolünün incelenmesidir. Araştırma nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama yöntemi kullanılarak yürütülmüştür. Araştırmanın örneklem grubu kolayda örnekleme yöntemiyle belirlenmiştir. Araştırmanın örneklem grubunu 2025-2026 eğitim öğretim yılında İstanbul ilinde görev yapmakta olan 715 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada öğretmenlerin sorumlu liderlik algılarını ölçmek amacıyla Özkan ve Üzüm (2021) tarafından Türkçeye uyarlanan“Sorumlu Liderlik Ölçeği”, öğretmenlerin öznel iyi oluş düzeylerini ölçmek amacıyla Ergün ve Sezgin Nartgün (2017) tarafından Türkçeye uyarlanan“Öğretmen Öznel İyi Oluş Ölçeği”ve öğretmenlerin psikolojik güvenlik algılarını ölçmek amacıyla Bülbül ve arkadaşları (2022) tarafından Türkçeye uyarlanan“Psikolojik Güvenlik Ölçeği”olmak üzere üç farklı ölçek kullanılmıştır. Araştırma verilerinin analizinde JAMOVİ programı kullanılmıştır. Araştırmada değişkenler arasındaki ilişkilerin belirlenmesi için Pearson Momentler Çarpımı Katsayısı, öğretmenlerin cinsiyet, yaş, mesleki kıdem ve branş değişkenlerine göre ilgili algılarında anlamlı bir farklılık oluşup oluşmadığını belirlemek amacıyla t-testi ve ANOVA, gruplar arası farklılaşmayı ölçmek amacıyla Games Howell Post Hoc analizleri ve aracılık ilişkisini ölçmek amacıyla aracılık analizi uygulanmıştır. Araştırma sonucunda sorumlu liderlik, öğretmenlerin öznel iyi oluşu ve psikolojik güvenlik değişkenleri arasında pozitif yönlü ve anlamlı ilişki bulunmuştur. Bununla birlikte öğretmenlerin ilgili değişkenlere yönelik algılarının cinsiyet, yaş, mesleki kıdem ve branş değişkenlerine göre anlamlı biçimde farklılaştığı belirlenmiştir. Ayrıca öğretmenlerin sorumlu liderlik algıları ile öznel iyi oluş düzeyleri arasındaki ilişkide psikolojik güvenliğin kısmi aracı rol üstlendiği tespit edilmiştir. Araştırma sonucunda elde edilen bulguların ilgili literatüre katkı sunması hedeflenmektedir.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study is to examine the mediating role of psychological safety in the relationship between school principals' responsible leadership and teachers' subjective well-being. The study was conducted using the relational survey method, one of the quantitative research approaches. The sample of the study was determined through convenience sampling and consisted of 715 teachers working in Istanbul during the 2025–2026 academic year. Three measurement instruments were employed in the study: the Responsible Leadership Scale, adapted into Turkish by Özkan and Üzüm (2021), to measure teachers' perceptions of responsible leadership; the Teacher Subjective Well-being Scale, adapted into Turkish by Ergün and Sezgin Nartgün (2017), to measure teachers' subjective well-being; and the Psychological Safety Scale, adapted into Turkish by Bülbül et al. (2022), to measure teachers' perceptions of psychological safety. The JAMOVI software program was used for the analysis of the research data. Pearson Product-Moment Correlation Coefficient was used to determine the relationships between variables. Independent samples t-test and one-way ANOVA were applied to examine whether teachers' perceptions differed significantly according to gender, age, professional seniority, and subject branch. Games-Howell post hoc analysis was conducted to identify the source of inter-group differences, and mediation analysis was performed to examine the mediating relationship. The findings revealed statistically significant and positive relationships among responsible leadership, teachers' subjective well-being, and psychological safety. In addition, teachers' perceptions of the related variables were found to differ significantly according to gender, age, professional seniority, and subject branch. Furthermore, psychological safety was found to play a partial mediating role in the relationship between teachers' perceptions of responsible leadership and their subjective well-being. The findings obtained from this study are expected to contribute to the relevant literature.
Benzer Tezler
- Okul yöneticilerinin kullandığı mikro politik stratejiler üzerine öğretmen görüşleri
Teachers' perceptions about their headteacher's micropolitical strategies
AYFER BUDAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞEN BAKİOĞLU
- İlköğretim okulu yöneticilerinin öğretim liderliği davranışları
Instructional leadership behaviors of elementary school administrators
ŞERİFE KARATAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
Eğitim ve ÖğretimSelçuk ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MUSTAFA UYAR
- Okul müdürlerinin ders denetimine ilişkin öğretmen görüşleri
Teacher's opinions on principals' course supervision
AHMET SERDAR KAVAKLI
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimDüzce ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ENGİN ASLANARGUN
- İlçe milli eğitim müdürlerinin liderlik davranışlarının okul müdür ve müdür yardımcılarının kendilerini takım olarak algılamaları üzerindeki etkisi
The effects of the leadership qualities of the education administrators at the point of forming a team by the school principals and vice-directors
TÜLAY EKER
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
Eğitim ve ÖğretimYeditepe ÜniversitesiEğitim Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF.DR. CANAN ÇETİN