Geri Dön

Obstrüktif uyku apne sendromu hastalarında triptofan, kinürenin seviyeleri ve bunun gündüz aşırı uykululuk durumu ile ilişkisi

Ryptophan and kynurenine levels in patients with obstructive sleep apnea syndrome and their relationship with excessive daytime sleepiness

  1. Tez No: 1018467
  2. Yazar: MUHAMMET AKİF ÇEVİK
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. FETTAH EREN
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Nöroloji, Neurology
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Selçuk Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Nöroloji Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışma, obstrüktif uyku apne sendromu (OSAS) hastalarında triptofan (TRP), kinürenin (KYN) ve diğer kinürenin yolağı düzeylerinin araştırılması, bu biyobelirteçler ile hastalık şiddeti, gündüz aşırı uykululuk durumu ve polisomnografik parametreler arasındaki ilişkinin değerlendirilmesini amaçlamıştır. Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Etik Kurulu onayı ile yürütülen çalışmada polisomnografi tetkiki yapılan erişkin 77 OSAS hastası ve 70 OSAS saptanmayan sağlıklı kontrol bireyi yer almıştır. Katılımcıların klinik, demografik, polisomnografik verileri kaydedilmiştir. Katılımcılar apne-hipopne indeksi (AHI) değerlerine göre hafif, orta ve ağır OSAS olarak, Epworth Uykululuk Ölçeği (Epworth Sleepiness Scale, ESS) skorlarına göre normal, artmış ve şiddetli artmış olarak alt gruplara ayrılmıştır. Serum TRP, KYN ve diğer metabolit düzeyleri yüksek performanslı sıvı kromatografi (HPLC) yöntemiyle ölçülmüş, ayrıca KYN/TRP oranı hesaplanmıştır. Elde edilen bulgulara göre, TRP düzeyleri gruplar arasında farklılık göstermemiştir. Buna karşın, KYN düzeyleri OSAS hastalarında kontrollere kıyasla daha yüksek bulunmuş, özellikle hafif OSAS grubunda belirgin bir artış saptanmıştır. KYN/TRP oranı gruplar arasında anlamlı bir farklılık göstermemiştir. Kinürenik asit (KYNA) düzeyleri, ESS skoru şiddetli artmış grupta, artmış gruba göre daha yüksek bulunmuştur. Diğer metabolitlerin düzeyleri gruplar arasında farklılık göstermemiştir. KYN ve KYNA düzeyleri ODI ile pozitif, minimum oksijen satürasyonu ve uyku ile uyanıklık sırasındaki ortalama oksijen satürasyonu ile negatif korelasyon göstermiştir. Sonuçlar, OSAS varlığı ile KYN düzeyleri arasında ve hipoksemi parametreleri ile hem KYN hem KYNA düzeyleri arasında anlamlı ilişkiler olduğunu göstermektedir. Bu bağlamda KYN ve KYNA, hastalık yükünü yansıtan aday biyobelirteçler olarak değerlendirilebilir ve OSAS'ın risk sınıflandırması ile tedavi takibinde potansiyel bir değer taşıyabilir. Özellikle hafif OSAS grubunda saptanan yüksek KYN düzeyi, bu metabolitin daha erken tanı için bir fırsat sunabileceğine işaret etmektedir. KYNA düzeyleri ile ESS skorları arasındaki ilişkinin ise gündüz aşırı uykululuğun çok faktörlü yapısını yansıtabileceği öngörülmektedir. Bu çalışma, literatürde yeterince araştırılmamış bir alanı ele almakta ve polisomnografi, biyokimyasal analizler ve klinik verileri bir araya getiren kapsamlı bir değerlendirme yoluyla, bu konudaki teknik açıdan en ayrıntılı araştırmalardan birini sunmaktadır. Birlikte ele alındığında, bu bulgular OSAS'ta kinürenin yolağının patofizyolojik önemine dair anlayışımızı derinleştirmekte, potansiyel klinik etkilerini ortaya koymakta ve bu gözlemleri doğrulamak ve translasyonel değerinin güçlendirilmesi için daha fazla doğrulayıcı ve büyük ölçekli çalışmalara ihtiyaç olduğunu göstermektedir. Genel olarak, bu çalışma, kinürenin yolağının OSAS'ta gelecekteki araştırmalar için umut verici bir yol olarak konumlandırılmasına katkıda bulunmaktadır.

Özet (Çeviri)

This study aimed to investigate the levels of tryptophan (TRP), kynurenine (KYN), and other kynurenine pathway metabolites in patients with obstructive sleep apnea syndrome (OSAS), and to evaluate the associations of these biomarkers with disease severity, excessive daytime sleepiness, and polysomnographic parameters. The study was conducted with the approval of the Ethics Committee of Selçuk University Faculty of Medicine and included 77 adult OSAS patients who underwent polysomnography and 70 healthy controls without OSAS. Clinical, demographic, and polysomnographic data of the participants were recorded. Patients were categorized as mild, moderate, and severe OSAS groups according to apnea-hypopnea index (AHI) and they were grouped as normal, increased, and severely increased groups according to Epworth Sleepiness Scale (ESS) scores. Serum TRP, KYN, and other metabolite levels were measured using high-performance liquid chromatography (HPLC), and the KYN/TRP ratio was calculated. Based on the findings, TRP levels were not different in groups. In contrast, KYN levels were higher in OSAS patients compared to controls, with a particularly notable increase in the mild OSAS group. The KYN/TRP ratio was not detected significant differences among groups. Kynurenic acid (KYNA) levels were higher in the severely increased ESS group compared to the increased group. The levels of other metabolites were not different between the groups. KYN and KYNA levels showed a positive correlation with the oxygen desaturation index (ODI), and negative correlations with minimum oxygen saturation as well as mean oxygen saturation during both sleep and wakefulness. The results demonstrate significant associations between KYN levels and the presence of OSAS, as well as between hypoxemia parameters and both KYN and KYNA levels. In this context, KYN and KYNA may be considered candidate biomarkers reflecting disease burden and may hold potential value in the risk stratification and treatment monitoring of OSAS. Notably, the elevated KYN levels observed in the mild OSAS group suggest that this metabolite could provide an opportunity for earlier detection of the disease. Furthermore, the relationship observed between KYNA levels and ESS scores may reflect the multifactorial nature of excessive daytime sleepiness. This study addresses an underexplored area in the literature, and through comprehensive evaluation combining polysomnography, biochemical analyses, and clinical data, provides one of the most technically detailed investigations into this topic. Taken together, these findings deepen our understanding of the pathophysiological significance of the kynurenine pathway in OSAS, highlight its potential clinical implications, and indicate the need for further confirmatory and large-scale studies to validate these observations and strengthen their translational relevance. Overall, this work contributes to positioning the kynurenine pathway as a promising avenue for future research in OSAS.

Benzer Tezler

  1. Bipolar bozukluk hastalarında akut mani ve remisyon dönemlerinde sirkadiyen ritim ile triptofan yolak parametreleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi

    Evaluation of the relationship between the circadian rhythm and tryptophan pathway parameters in the periods of acute mania and remission in patients with bipolar disorder

    ELİF YAVUZ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    PsikiyatriSelçuk Üniversitesi

    Psikiyatri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. KÜRŞAT ALTINBAŞ

  2. Obstrüktif uyku apne sendromu hastalarında erken kardiyak etkilenmenin saptanması ve önemi

    Early cardiac responce determination and importance of obstructive sleep apnea syndrome patients

    MUSTAFA AVCU

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2008

    Kulak Burun ve BoğazEge Üniversitesi

    Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. CEM BİLGEN

    DOÇ. DR. ÖZEN KAÇMAZ BAŞOĞLU

    PROF. DR. FİLİZ ÖZERKAN

  3. Obstrüktif uyku apne sendromu hastalarında serum adiponektin düzeylerinin ve kardiyovasküler risklerin değerlendirilmesi

    Evaluation of serum adiponectin level and cardiovascular risk factors in the patients with obstructive sleep apnea

    ESMA ÖZTÜRK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2010

    Göğüs HastalıklarıPamukkale Üniversitesi

    Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. NEŞE DURSUNOĞLU

  4. Obstrüktif uyku apne sendromu hastalarında pozitif hava yolu basıncı (CPAP) tedavisi öncesi ve sonrasında otonomik fonksiyonların değerlendirilmesi

    Evalution of autonomic functions in patients with obstructive sleep apnea syndrome before and after continuous positive airway pressure (CPAP)treatment

    FÜSUN AKDENİZ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2012

    NörolojiCumhuriyet Üniversitesi

    Nöroloji Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. ÖZLEM KAYIM YILDIZ

  5. Obstrüktif uyku apne sendromu hastalarında zonulin protein düzeyinin metabolik sendrom ve hastalık derecesi ile ilişkisi

    The relationship between zonulin proretin and metabolic syndrome and severity of sleep apnea in patients with obstructive sleep apnea

    ZEYNEP EĞRİ KANSU

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Göğüs Hastalıklarıİstanbul Medipol Üniversitesi

    Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ERDOĞAN KUNTER