8–12 yaş arası çocuklarda davranışsal problemler ile yaşam kalitesi arasındaki ilişkide ebeveyn stresinin düzenleyici rolünün incelenmesi
Examining the moderating role of parenting stress in the relationship between behavioral problems and quality of life in 8–12 year old children
- Tez No: 1019162
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ REYHAN ÇALIŞAN KİNTER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Aydın Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çocukluk döneminde ortaya çıkan davranışsal problemler, çocukların psikososyal işlevselliğini ve yaşam kalitesini olumsuz yönde etkileyebilmektedir. Bu süreçte ebeveynlerin yaşadığı stres düzeyinin, çocukların davranışsal özelliklerini algılama ve bu durumlarla başa çıkma biçimlerinde önemli bir rol oynadığı bilinmektedir. Özellikle ebeveynlik stresinin, çocukların davranışsal problemleri ile yaşam kalitesi arasındaki ilişkiyi nasıl etkilediğinin anlaşılması, çocuk ruh sağlığını destekleyici müdahaleler açısından önem taşımaktadır. Bu bağlamda, anne ve babaların ebeveynlik rollerine özgü deneyimlerinin farklılaşabileceği dikkate alınarak, söz konusu ilişkilerin ebeveyn cinsiyetine göre incelenmesi gerekliliği ortaya çıkmaktadır. Bu araştırmanın amacı, 8–12 yaş aralığındaki çocuklarda davranışsal problemler ile yaşam kalitesi arasındaki ilişkide ebeveynlik stresinin düzenleyici rolünü incelemek ve bu düzenleyici etkinin anne ve baba örneklemlerinde farklılaşıp farklılaşmadığını değerlendirmektir. Araştırma, nicel araştırma yaklaşımına dayalı olarak tasarlanmış ve tarama modeli kapsamında yürütülmüştür. Çalışma grubunu, 8–12 yaş aralığında çocuğu bulunan anne ve babalar oluşturmaktadır. Veriler, çocukların davranışsal problem düzeylerini, yaşam kalitesini ve ebeveynlik stresini değerlendirmeye yönelik ölçekler aracılığıyla toplanmıştır. Araştırma kapsamında elde edilen verilerin analizinde SPSS programı ve PROCESS Macro eklentisinden yararlanılmıştır. Analizler sonucunda, çocukların davranışsal problem düzeyleri ile yaşam kalitesi arasında anlamlı bir ilişki olduğu; ebeveynlik stresinin ise bu ilişki üzerinde düzenleyici bir etkiye sahip olduğu belirlenmiştir. Ayrıca ebeveynlik stresinin düzenleyici rolünün anne ve baba gruplarında farklı düzeylerde ortaya çıktığı görülmüştür. Elde edilen bulgular, ebeveynlik stresinin çocukların yaşam kalitesini etkileyen önemli bir bağlamsal faktör olduğunu ve ebeveyn rollerinin bu süreçte farklı dinamikler barındırabileceğini göstermektedir. Bu çalışmanın, çocukların yaşam kalitesini artırmaya yönelik önleyici ve destekleyici psikososyal müdahalelerin geliştirilmesine katkı sağlaması beklenmektedir.
Özet (Çeviri)
Behavioral problems emerging during childhood may adversely affect children's psychosocial functioning and overall quality of life. In this process, parental stress is considered an important factorin fluencing how parent perceive and cope with their children's behavioral difficulties. Understanding how parental stress shapes the relationship between children's behavioral problems and quality of life is particularly important for developing supportive and preventive interventions in child mental health. In addition, considering that mothers and fathers may experience parenting roles through different psychosocial dynamics, examining these relationships separately for mothers and fathers becomes essential. The aim of this study is toexaminethe moderating role of parental stress in the relationship between behavioral problems and quality of life in children aged 8–12 years, and to investigate whether this moderating effect differs between mothers and fathers. The study was designed using quantitative methods and conducted within a correlational research design. The study sample consists of 8 and 12. Data were collectedusing standardized scales measuring children's behavioral problems, quality of life, and parental stress. Data analyses were conducted using the SPSS statistical software and the PROCESS Macro. The results indicated a significant relationship between children's behavioral problem levels and their quality of life, and revealed that parental stress had a moderating effect on this relationship. Furthermore, the moderating role of parental stress was found to differ between mother and father groups. These findings suggest that parental stress is a significant contextual factorin fluencing children's quality of life and that maternal and paternal roles may involved istinct dynamics in this process. The results of this study are expected to contribute to the development of preventive and supportive psychosocial interventions aimed at enhancing children's quality of life.
Benzer Tezler
- Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu olan ilköğretim çocuklarında sabahçılık-akşamcılık ve günlük işlevsellik üzerine olan etkisi
Morningness-eveningness and its impact on daily functioning in primary school children diagnosed with attention deficit hyperactivity disorder
FATMA BENK DURMUŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
PsikiyatriMarmara ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE RODOPMAN ARMAN
- Kayseri bölgesinde yaşayan özel tedavi gereksinimi olan hastaların dental tedavi ihtiyaçlarının değerlendirilmesi
Evaluation of dental treatment needs of patients with special treatment needs living in Kayseri region
NEBAHAT BOLAT
Diş Hekimliği Uzmanlık
Türkçe
2021
Diş HekimliğiErciyes ÜniversitesiPedodonti Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SALİH DOĞAN
- Triple p olumlu anne-babalık eğitimi'nin anksiyete bozukluğu olan 8-12 yaş arası çocuklarda ve ebeveynlerinde anksiyete düzeyi ve ruh sağlığı üzerine etkilerinin araştırıldığı randomize kontrollü bir çalışma
A randomised controlled study evaluating the effects of triple p positive parenting program on anxiety level and mental health of children, who are between 8-12 years old with anxiety disorder, and their parents
GONCA ÖZYURT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2013
PsikiyatriDokuz Eylül ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZLEM GENCER KIDAK
- 12-17 yaş arası yetim çocuklarda primer başağrısı sıklığı ve klinik özellikleri
Primary headaches frequency and clinical specifications in 12-17 year old orphan childs
ASLI ŞENTÜRK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2012
Nörolojiİstanbul ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SABAHATTİN SAİP
- Kahramanmaraş depremi sonrası konteyner kentte yaşayan okul çağı çocuklarında psikiyatrik tanılar ve duygusal/davranışsal sorunlar
After the Kahramanmaras earthquake: In school-age children living in container city psychiatric diagnoses and emotional/behavioral problems
SÜMEYYE GÜNEŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HATİCE ALTUN