Bir aile sağlığı merkezinde 2-5 yaş çocuğu olan annelerde aşırı teknoloji kullanımının olumsuzluklarına yönelik bir müdahele çalışması
An intervention study on the negative effects of excessive technology use among mothers with children aged 2–5 in a family health center
- Tez No: 1019473
- Danışmanlar: DOÇ. DR. NİLÜFER EMRE
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Aile hekimliği, Dijital ebeveynlik, Elektronik medya, Family practice, Digital parenting, Electronic media
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Pamukkale Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma; 2-5 yaş arası çocukların teknoloji kullanımı konusunda annelerin bilgi ve davranışlarını belirlemek ve uygulanan eğitimin ilgili parametreler ile çocukların ekran kullanım alışkanlıkları üzerindeki etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Müdahale tipindeki bu çalışma, bir Aile Sağlığı Merkezi'nde 88 anne ile yürütülmüştür. Katılımcılara sosyodemografik veriler, çocukların ekran kullanım alışkanlıkları, ebeveyn bilgi ve davranış düzeylerini sorgulayan 33 soruluk anket formu uygulanmıştır. Ön test sonrası annelere yüz yüze eğitim verilmiş ve broşür dağıtılmıştır. Eğitimin etkinliği; müdahale sonrası ve üçüncü aydaki izlem ölçümleriyle analiz edilmiştir. Eğitim sonrası ve üçüncü ay izleminde, annelerin ekran maruziyeti risklerine (fiziksel, nörobilişsel, psikososyal) yönelik bilgi düzeylerinde anlamlı ve kalıcı artış sağlanmıştır (p<0,001). Üçüncü ayda; cihazların yemek yedirme (%37,5'ten %7,9'a) ve sakinleştirme (%38,6'dan %11,3'e) amacıyla kullanımı belirgin şekilde azalmış; süre/içerik kısıtlaması, alternatif sunma ve rol model olma gibi pozitif ebeveynlik tutumlarında anlamlı iyileşmeler kaydedilmiştir (p<0,001). Bu değişimler sonucunda, başlangıçta 129,15±74,79 dakika olan çocukların günlük ortalama ekran süresi, üçüncü ayda 66,65±34,85 dakikaya gerilemiştir (p<0,001). Birinci basamakta hekim tarafından sunulan yapılandırılmış eğitimlerin; ebeveyn farkındalığını artırmada, hatalı teknoloji kullanım alışkanlıklarını değiştirmede ve çocukların ekran sürelerini azaltmada yüksek derecede etkili olduğu saptanmıştır.
Özet (Çeviri)
This study aimed to determine mothers' knowledge and behaviors regarding technology use in children aged 2-5, and to evaluate the applied educational intervention's impact on these parameters and children's screen time habits. This intervention study was carried out with 88 mothers in a Family Health Center. A 33-question survey inquiring about sociodemographic data, children's screen time habits, and parental knowledge and behavior levels was administered to the participants. Following the pre-test, mothers received face-to-face education and brochures were distributed. The effectiveness of the education was analyzed through post-intervention and third-month follow-up measurements. At the post-intervention and third-month follow-up, a significant and permanent increase was achieved in mothers' knowledge levels regarding the risks of screen exposure (physical, neurocognitive, psychosocial) (p<0.001). At the third month, the use of devices for feeding (from 37.5% to 7.9%) and calming (from 38.6% to 11.3%) decreased significantly; moreover, meaningful improvements were recorded in positive parenting attitudes such as duration/content restriction, offering alternatives, and role modeling (p<0.001). Consequently, the average daily screen time, which was 129.15±74.79 minutes pre-intervention, significantly decreased to 66.65±34.85 minutes at the third month (p<0.001). It was determined that structured education provided by physicians in primary care is highly effective in increasing parental awareness, changing incorrect technology use habits, and reducing children's screen time
Benzer Tezler
- Annelerdeki sosyal medya bağımlılığının okul öncesi dönemdeki çocuklarda anne çocuk ilişkisine etkisi
The impact of maternal social media addiction on the mother–child relationship in preschool children
TUĞÇE KIRATLI SÖKMEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Aile HekimliğiSivas Cumhuriyet ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YELTEKİN DEMİREL
- İstanbul ili Yalova ilçesi 0-6 yaş grubu çocuklarında kaza riskinin Framingham Güvenlik Araştırması (FSS) ile belirlenmesi
Determination of risk of injury by Framingham Safety Survey in 0-6 age group children at Yalova in Istanbul
SEMRA ŞAHİN
- Edirne il merkezinde 0-1 yaş arası çocuğu olan annelerin ev kazaları hakkında bilgi, tutum ve davranışları
Information, attitudes, and behaviors of mothers with children aged 0-1 in Edirne city center regarding home accidents
FATMA TÜZER EROĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Aile HekimliğiTrakya ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERDAR ÖZTORA
- Aile sağlığı merkezine başvuran 0-36 ay yaş aralığında çocuğu olan annelerin D vitamini profilaksisi hakkındaki bilgi ve davranışlarının incelenmesi
Evaluation of the knowledge status and behavior regarding vitamin D prophylaxis of mothers who apply to the family health center and have children between 0-36 months age range
CANAN YAZICI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SADIK SAMİ HATİPOĞLU
- Okul öncesi (0-6) yaş çocuklarda ekran bağımlılığının incelenmesi ve ebeveynlerin dijital farkındalığının belirlenmesi
Investigation of screen addiction in preschool children aged 0–6 years and determination of parents' digital awareness
FURKAN GÜR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEÇİL GÜNHER ARICA
DR. HATİCE RUMEYSA SELVİ