Bazı Ekmeklik Buğday Çeşitlerinin Önemli Altı Kurağa Tolerans Geni Bakımından Karakterizasyonu ve Fide Döneminde Kurağa Tolerans Özelliklerinin Belirlenmesi
Characterization of Six Major Drought Tolerance Genes in Some Bread Wheat Cultivars and Determination of Seedling Stage Drought Tolerance
- Tez No: 1019584
- Danışmanlar: PROF. DR. NEJDET KANDEMİR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Botanik, Biyoloji, Genetik, Botany, Biology, Genetics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Biyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Biyoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Daha sonra doldurulKuraklığa tolerans bitkiler tarafından çeşitli genetik mekanizmalarla sağlanmaktadır. Bu çalışmada altı kuraklık tolerans geninin 50 ekmeklik buğday çeşidindeki allel bileşimini belirlemek ve bu allellerin kuraklık tolerans parametreleriyle ilişkilerini ortaya koymak amaçlanmıştır. İncelenen altı genin allel bileşimleri PCR yöntemine göre belirlenmiştir. Çeşitler su stresi uygulamasına tabi tutulmuş, bitkilerde yaprak nispi su içeriği yanından prolin içeriği ve katalaz (CAT) enzim aktivitesi belirlenmiştir. Ayrıca yine kontrollü şartlarda PEG-6000 kullanılarak fide devresinde kuraklık simülasyon çalışması yürütülmüş, çimlenme yüzdeleri, kök ve sürgün uzunlukları ve fide kuru ağırlıkları belirlenmiştir. Yaprakların nispi su içerikleri su stresi denemesinde %33-59 arasında değişmiştir. PEG-6000 denemesinde sürgün uzunlukları 0,4-6,2 mm arasında, kök uzunlukları 1,7-8,5 mm arasında, fide kuru ağırlıkları 2,7-13 mg arasında değişmiştir. İncelenen parametreler bakımından genlerin farklı allelleri arasında önemli farklılık bulunmamıştır. Fide devresinde yapılan testlemelerde, yaprak nispi su içeriği ile fide kuru ağırlığına göre yapılan değerlendirmede, Bezostaja-1, Flamura 85, Gün 91, İkonya, Sönmez-2001 ve Tosunbey çeşitleri kuraklığa daha toleranslı çeşitler olarak öne çıkmıştır. Gelecekteki çalışmalarla çeşit sayısının arttırılması ve tarla şartlarında doğrudan belirlenen kurağa tolerans özellikleri ile genlerin allellerinin kuraklıkla ilişkisi daha net bir şekilde ortaya konabilir. Bulgularımız ilgili genlerin transferi için yapılacak markör destekli seleksiyon çalışmalarına yol gösterecektir.acaktır.
Özet (Çeviri)
Drought is tolerated by plants through various genetic mechanisms. The aim of this study was to determine the allelic composition of six drought tolerance genes in 50 bread wheat cultivars and investigate their relationships with drought tolerance parameters. The allelic compositions of the six genes were determined using PCR-based methods. The cultivars were subjected to water stress, and relative water content, proline content, and catalase enzyme activity were determined. In addition, a drought simulation experiment was conducted at the seedling stage under controlled conditions using PEG-6000. Germination percentages, root and shoot lengths, and seedling dry weights were measured. Relative water content values ranged from 33% to 59% under water stress conditions. In the PEG-6000 experiment, shoot lengths varied between 0.4 and 6.2 cm, root lengths between 1.7 and 8.5 cm, and seedling dry weights between 2,7 and 13 mg. No significant differences were detected among the different alleles of the investigated genes regarding the measured drought-related parameters. In tests conducted during the seedling stage, based on leaf relative water content and seedling dry weight, Bezostaja-1, Flamura 85, Gün 91, İkonya, Sönmez-2001, and Tosunbey varieties stood out as more drought-tolerant. Future studies involving more cultivars and direct drought tolerance traits evaluated under field conditions may provide a clearer understanding of the relationship between gene alleles and drought tolerance. Our findings will provide valuable guidance for future marker-assisted selection programs targeting this trait.
Benzer Tezler
- Bazı ekmeklik buğday (Triticum aestivum spp.) çeşitlerinin ilk gelişme dönemlerine ait toprak altı ve üstü organlarının belirli periyotlarda değerlendirilmesi
Evaluation of underground and upground organs belong first growth stage of some bread wheat (Triticum aestivum spp.) cultivars with spesific periods
BURAK ÖZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
ZiraatYüzüncü Yıl ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET ÜLKER
- Bazı ekmeklik buğday çeşitlerinin fonksiyonel ve tam buğday ekmeği özelliklerinin karşılaştırılması, kalite ve fonksiyonel özellikler bakımından iyileştirilme olanaklarının araştırılması
Comparison of bread wheat cultivars in terms of functional and whole wheat bread properties and an investigation on the potential improvement of quality and functional properties
BUKET ÇETİNER
Doktora
Türkçe
2020
Gıda MühendisliğiHacettepe ÜniversitesiGıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAMİT KÖKSEL
- Edirne ili ve çevresinde yetiştirilen ekmeklik buğday çeşitlerinde bazı fiziksel ve kimyasal kalite özelliklerin belirlenmesi
Determination of some physical and chemical quality characteristics of bread wheat varieties cultivated in Edirne province
AYLİN ERKEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
ZiraatTrakya ÜniversitesiBiyoteknoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEYNEP ERDOĞAN
- Çölyak hastalığına yol açan immünojenik epitoplar bakımından tarihsel ve tescilli kışlık ekmeklik buğday çeşitlerinin karşılaştırılması
Comparison of historical and registered winter bread wheat varieties in terms of immunogenic epitopes causing celiac disease
SUDE KEŞCİ
Doktora
Türkçe
2025
BiyoteknolojiAkdeniz ÜniversitesiTarımsal Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET FATİH CENGİZ
- Bazı Türk ıslah çeşidi Tr. durum buğdaylarının belirli özelliklerinin makarna kalitesi ile ilişkisi
Başlık çevirisi yok
GÜLDEN OVA
Doktora
Türkçe
1989
ZiraatEge ÜniversitesiGıda Bilimi ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERDAL SAYGIN