Pelitköy Eğitim Aile Sağlığı Merkezi'nde 18-65 yaş arası hipertansiyon hastalarında evde kan basıncı ölçüm alışkanlıklarının tedavi uyumuna etkisi: Kesitsel bir çalışma
The impact of home blood pressure monitoring habits on treatment adherence among hypertensive patients aged 18-65 years at Pelitköy Training Family Health Center: A cross-sectional study
- Tez No: 1019829
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA YASİN SELÇUK
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Hipertansiyon, Evde Kan Basıncı Ölçümü, Tedavi Uyumu, Birinci Basamak, Hypertension, Home Blood Pressure Monitoring, Treatment Adherence/Medication Adherence, Primary Care/Family Medicine
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ondokuz Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu kesitsel çalışmanın amacı, birinci basamak sağlık hizmetlerine başvuran 18-65 yaş arası hipertansiyon hastalarının evde kan basıncı ölçüm alışkanlıklarını değerlendirmek ve bu alışkanlıkların tedavi uyumuna etkisini incelemektir. Yöntem: Araştırma, Pelitköy Eğitim Aile Sağlığı Merkezi'ne 15 Kasım 2025-31 Mart 2026 tarihleri arası başvuran 277 hipertansiyon hastası ile (%94,7 katılım oranı) yüz yüze görüşülerek yürütülmüştür. Anket formunda sosyodemografik veri formu, hipertansiyon bilgileri ve evde ölçüm alışkanlığı formu ile Hill-Bone Hipertansiyon Tedavisine Uyum Ölçeği bulunmaktadır. Verilerin istatistiksel analizlerinde ki-kare, Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis ve çok değişkenli lojistik regresyon testleri kullanılmıştır. Bulgular: Örneklemin tedavi uyumu yüksek bulunmuştur (HBHTUÖ: 4,52±3,42). Katılımcıların %91,3'ü evinde tansiyon ölçüm cihazına sahip olmasına rağmen, yalnızca %20,6'sının düzenli ölçüm yaptığı tespit edilmiştir. Evde cihaz bulundurmak ve düzenli ölçüm yapmak tedavi uyumunu tek başına etkilememiştir (p=0,390). Buna karşın; ileri yaş (p<0,001), düzenli fiziksel aktivite (p=0,003), uzun hastalık süresi (p=0,003), ilaçları düzenli kullanma (p<0,001) tedavi uyumunu anlamlı düzeyde artırmaktadır. Ölçümde“en az 5 dk dinlenme”(p=0,030) ve“idrara sıkışık olmama”(p=0,043) kurallarına uyan, hedef tansiyonunu bilen (p<0,001) ve tansiyonu yüksek çıktığında doktora başvuran (p<0,001) hastaların tedavi uyumları istatistiksel olarak daha yüksektir. Kan basıncı kontrol oranı, evde düzenli ölçüm yapanlarda anlamlı düzeyde yüksektir (p=0,032). Çok değişkenli lojistik regresyon modelinde kan basıncı kontrolünde tek anlamlı faktör tedavi uyumudur (OR=0,579, p=0,001) Sonuç: Hipertansiyon hastalarının evde tansiyon cihazına sahip olması veya kendi kendine ölçüm yapması, tedavi uyumunu tek başına artırmada yetersiz kalmaktadır. Hedef değeri bilme, doğru ölçüm tekniklerini kullanmak tedavi uyumunu pozitif etkilemektedir. Evde kan basıncı takibinin klinik başarıya ulaşması; doğru ölçüm yöntemi eğitimi, aktif hekim-hasta iletişimi, hastanın tedavi sürecine bilinçli ve dahil olması ile mümkündür.
Özet (Çeviri)
Objective: The objective of this cross-sectional study is to evaluate home blood pressure measurement habits among patients with hypertension aged 18–65 years who sought care at primary care facilities and to examine the impact of these habits on treatment adherence. Method: The study was conducted through face-to-face interviews with 277 hypertensive patients (94.7 % response rate) who visited the Pelitköy Training Family Health Center between November 15, 2025, and March 31, 2026. The questionnaire included a sociodemographic data form, hypertension information, a home measurement habit form, and the Hill-Bone Hypertension Treatment Adherence Scale. Chi-square, Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis, and multivariate logistic regression tests were used for the statistical analysis of the data. Results: The sample demonstrated high treatment adherence (HBHTUÖ:4.52±3.42). Although 91.3% of participants owned a blood pressure monitor at home, only 20.6% were found to measure their blood pressure regularly. Owning a device at home and performing regular measurements did not independently affect treatment adherence (p=0.390). In contrast, advanced age (p<0.001), regular physical activity (p=0.003), long duration of illness (p=0.003), and regular medication use (p<0.001) significantly increased treatment adherence. Adherence to the rules of“resting for at least 5 minutes”(p=0.030) and“not having a full bladder”(p=0.043), knowing their target blood pressure (p<0.001), and consulting a doctor when blood pressure is high (p<0.001) have statistically higher treatment adherence. The blood pressure control rate is significantly higher among those who regularly measure at home (p=0.032). In the multivariate logistic regression model, the only significant factor for blood pressure control is treatment adherence (OR=0.579, p=0.001) Conclusion: Simply owning a home blood pressure monitor or performing self- measurements is insufficient on its own to improve treatment adherence in patients with hypertension. Knowing the target value and using correct measurement techniques positively influence treatment adherence. Achieving clinical success with home blood pressure monitoring is possible through education on proper measurement methods, active physician-patient communication, and the patient's conscious and active involvement in the treatment process.
Benzer Tezler
- Samsun ilinde aile sağlığı merkezine başvuran 18-65 yaş arası hastalarda siberkondri düzeyinin aşılama hakkındaki tutum ve davranış üzerine etkisi
The impact of cyberchondria levels on attitudes and behaviors toward vaccination among patients aged 18–65 presenting to family health centers in the province of Samsun
MERT BAŞCI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiOndokuz Mayıs ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA YASİN SELÇUK
- Aile Sağlığı Merkezine başvuran 18-65 yaş arası bireylerde e-sağlıklı beslenme okuryazarlığı ile sağlıklı beslenme tutumu arasındaki ilişkinin incelenmesi
Başlık çevirisi yok
ŞAFAK EROĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Aile HekimliğiOndokuz Mayıs ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA YASİN SELÇUK
- Ondokuz Mayıs Üniversitesi Aziziye ve Pelitköy Eğitim Aile Sağlığı Merkezine başvuran yetişkin bireylerin kardiyovasküler hastalıklar risk faktörleri bilgi düzeyleri ve sağlıklı yaşam davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of cardiovasculer diseases risk factors knowledge levels and healthy living behaviors of adult individuals applying to Ondokuz Mayis University Aziziye and Pelitkoy Education Family Health Center
BÜŞRANUR ÇAĞAL KAYAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Aile HekimliğiOndokuz Mayıs ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA FEVZİ DİKİCİ
- Pelitköy Eğitim Aile Sağlığı Merkezine başvuran bireylerin kanser tarama programlarına yönelik bilgi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of the knowledge, attitudes and behaviors of individuals applying to Pelitköy Education Family Health Center towards cancer screening programs
EMRAH YAKUT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile HekimliğiOndokuz Mayıs ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA FEVZİ DİKİCİ
- Pelitköy Eğitim Aile Sağlığı merkezine başvuran tip 2 diabetes mellituslu hastaların glisemik kontrolünde uyku kalitesinin etkisi
The effect of sleep quality on glycemic control in patients with type 2 diabetes mellitus admitted to Pelitköy Teaching-family health center
ŞULENUR ÇAY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Aile HekimliğiOndokuz Mayıs ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA KÜRŞAT ŞAHİN