Kripto paraların fiyatlarına etki eden faktörlerin belirlenmesi
Identifying the factors affecting the prices of cryptocurrencies
- Tez No: 1019878
- Danışmanlar: PROF. DR. OĞUZHAN TÜRKER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ekonomi, Economics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Erciyes Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Teknolojik gelişmelerle birlikte kripto paralar, günümüz finansal sisteminin kayda değer ölçüde önemli bir parçası haline gelmiştir. Bu çalışmanın amacı, piyasa değerleri temel alınarak belirlenen altı kripto para birimi olan BTC, ETH, BNB, LTC, ADA ve SOL'un fiyat düzeyleri üzerinde temel makroekonomik ve finansal değişkenler olan Altın, Brent Petrol, ABD Dolar Endeksi, 10 Yıllık ABD Tahvil Faizi, S&P 500 Endeksi ve VIX korku endeksinin etkilerini ampirik olarak incelemektir. Araştırmada, küresel ekonomik dalgalanmaların yoğun yaşandığı 03 Ocak 2021 ile 28 Aralık 2025 dönemini kapsayan 261 haftalık veriler kullanılmıştır. Çalışma kapsamında ele alınan değişkenler arasındaki ilişkilerin yönünü ve büyüklüğünü tespit etmek amacıyla En Küçük Kareler yöntemi kullanılmış ve karşılaşılan otokorelasyon ve değişen varyans sorunları HAC (Newey-West) standart hataları ile giderilmiştir. Analiz sonucunda elde edilen bulgulara göre, kurulan altı modelin tamamında istatistiksel olarak anlamlı çıkan tek ortak değişkenin S&P 500 endeksi olduğu tespit edilmiştir. Bu sonuç, kripto paraların geleneksel borsalardaki hareketlerden doğrudan etkilendiğini ve ekonomik şoklara karşı koruyucu bir güvenli liman işlevi görmediğini ortaya koymaktadır. Öte yandan, altın, dolar endeksi ve Brent petrol değişkenlerinin kripto para fiyatları üzerinde istatistiksel açıdan anlamlı bir etkisi bulunamamıştır. Ayrıca, 10 Yıllık ABD tahvil faizinin sadece BTC üzerinde, VIX korku endeksinin ise yalnızca LTC üzerinde sınır düzeyde etkiye sahip olduğu saptanmıştır.
Özet (Çeviri)
With technological advancements, cryptocurrencies have become a significantly important part of today's financial system. The aim of this study is to empirically examine the effects of key macroeconomic and financial variables—namely Gold, Brent Crude Oil, the U.S. Dollar Index, the 10-Year U.S. Treasury Yield, the S&P 500 Index, and the VIX fear index. The study utilizes 261 weeks of data spanning the period from January 3, 2021, to December 28, 2025, a time marked by intense global economic volatility. To determine the direction and magnitude of the relationships among the variables examined in the study, the Least Squares method was used, and the issues of autocorrelation and heteroskedasticity encountered were addressed using HAC (Newey-West) standard errors. According to the findings obtained from the analysis, the S&P 500 index was identified as the only common variable that was statistically significant across all six models. This result indicates that cryptocurrencies are directly influenced by movements in traditional stock markets and do not serve as a protective safe haven against economic shocks. On the other hand, no statistically significant effect of gold, the dollar index, or Brent crude oil on cryptocurrency prices was found. Additionally, it was determined that the 10-year U.S. Treasury yield had only a marginal effect on BTC, while the VIX fear index had only a marginal effect on LTC.
Benzer Tezler
- Kripto para volatilitesine etki eden makroekonomik faktörlerin koşullu değişen varyans ve zaman serisi analizleri ile belirlenmesi
Determination of macroeconomic factors affecting cryptocurrency volatility with conditionally varying heteroscedasticity models and time series analysis
SULTAN GİZEM KARAMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
EkonometriŞırnak ÜniversitesiUluslararası Ticaret ve Finansman Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMRE ESAT TOPALOĞLU
- Kripto paraların finansal sektör üzerindeki etkileri
The effects of cryptocurrencies on the financial sector
MEHMET CAN KARAKAŞLAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Bankacılıkİstanbul Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÇİĞDEM BÖRKE TUNALI
- FED para politikası kararları, enflasyon oranları ve altın fiyatlarının Bitcoin getirileri üzerindeki etkisi: Ampirik bir analiz
The impact of FED monetary policy decisions, inflation rates, and gold prices on Bitcoin returns: An empirical analysis
CENGİZ BURHAN KİNAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
EkonometriBaşkent ÜniversitesiUluslararası Finans ve Bankacılık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BADE EKİM KOCAMAN
- ABD para politikası belirsizliği ile Bıtcoın fiyatları arasındaki ilişki: Zaman serileri analizi
Relationship between U.S. monetary policy uncertainty and Bitcoin prices: A time series analysis
EMİNE KANAT
- Kripto paraların Türkiye'nin seçilmiş makroekonomik değişkenleri üzerine etkisi: Bitcoin örneği
The impact of cryptocurrencies on selected macroeconomic variables of Turkey: Bitcoin case
GÖKHAN SALMAN
Doktora
Türkçe
2024
EkonomiManisa Celal Bayar Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA HAKAN YALÇINKAYA