Türkiye'de nükleer santral yer seçiminin coğrafi bilgi sistemleri (CBS) tabanlı bütünleşik analizi
An integrated geographic information systems (GIS)-based analysis of nuclear power plant site selection in türkiye
- Tez No: 1019927
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MEHMET FATİH DÖKER, DOÇ. DR. CEYDA AKSOY TIRMIKÇI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Coğrafya, Enerji, Geography, Energy
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Coğrafya Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Nükleer enerji kaynakları, yüksek enerji verimliliği ve düşük karbondioksit emisyonları nedeniyle günümüz enerji sistemleri içerisinde önemli bir konuma sahiptir. Günümüzde 31 ülke tarafından aktif olarak kullanılan nükleer enerji santrallerine yönelik yatırımlar artış göstermekte olup, Türkiye'de de hâlihazırda dört reaktörün inşası devam etmektedir. Ayrıca Türkiye, On İkinci Kalkınma Planı kapsamında önümüzdeki yıllarda nükleer enerjiye yönelik desteğini sürdürmeyi hedeflediğini belirtmiştir. Bu tez çalışmasında, Türkiye genelinde nükleer enerji santralleri için uygun alanların belirlenmesi amacıyla Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS), Bulanık Analitik Hiyerarşi Süreci (Fuzzy AHP) ve Bulanık TOPSIS yöntemleri birlikte kullanılmıştır. Yer seçiminde kritik öneme sahip kriterler, International Atomic Energy Agency tarafından yayımlanan SSG-35 kılavuzu ve ilgili literatür doğrultusunda belirlenmiştir. Ayrıca 16 uzman ile gerçekleştirilen görüşmeler sonucunda kriter ağırlıkları elde edilmiştir. Analiz sonuçlarına göre en önemli kriter C2 kodlu“Aktif fay hatlarına mesafe”olurken, ikinci sırada C7 kodlu“Jeolojik yapı”kriteri yer almıştır. Bu durum, nükleer santral yer seçiminde sismik faktörlerin belirleyici öneme sahip olduğunu göstermektedir. Elde edilen ağırlıklar Fuzzy AHP yöntemi ile analiz edilmiş, ardından uygun lokasyonlar Bulanık TOPSIS yöntemi ile sıralanmıştır. Çalışma sonucunda Türkiye genelinde nükleer santral kurulumu açısından uygun toplam 13 lokasyon belirlenmiştir. Bu lokasyonların ikisi Giresun'da, dördü Kocaeli'de, altısı Muğla'da ve biri Antalya'da bulunmaktadır. Analiz sonuçlarına göre en uygun alan olarak belirlenen ID: 42074 lokasyonu, kıyıya 730 metre ve aktif fay hattına 104 km uzaklıkta olup, jeolojik yapı açısından 6 puan almıştır. Bununla birlikte, bölgedeki nüfus yoğunluğunun nispeten yüksek olması lokasyonun dezavantajı olarak değerlendirilmiştir.
Özet (Çeviri)
Nuclear energy sources hold a significant position within today's energy systems due to their high energy efficiency and low carbon dioxide emissions. Investments in nuclear power plants, which are currently in active use by 31 countries, are on the rise, and construction of four reactors is currently underway in Türkiye. Additionally, Türkiye has stated that it aims to continue its support for nuclear energy in the coming years as part of the Twelfth Development Plan. In this thesis study, Geographic Information Systems (GIS), the Fuzzy Analytic Hierarchy Process (Fuzzy AHP), and the Fuzzy TOPSIS methods were used together to identify suitable sites for nuclear power plants across Türkiye. Criteria of critical importance for site selection were determined in accordance with the SSG-35 guide published by the International Atomic Energy Agency and relevant literature. Furthermore, criterion weights were obtained through interviews conducted with 16 experts. According to the analysis results, the most important criterion was“Distance from active fault lines”(code C2), while the“Geological structure”criterion (code C7) ranked second. This indicates that seismic factors play a decisive role in the site selection for nuclear power plants. The obtained weights were analyzed using the Fuzzy AHP method, and suitable locations were then ranked using the Fuzzy TOPSIS method. As a result of the study, a total of 13 locations suitable for nuclear power plant construction were identified across Türkiye. Two of these locations are in Giresun, four in Kocaeli, six in Muğla, and one in Antalya. According to the analysis results, the location identified as the most suitable (ID: 42074) is 730 meters from the coast and 104 km from an active fault line, and received a score of 6 in terms of geological structure. However, the relatively high population density in the region was considered a disadvantage of the location.
Benzer Tezler
- Nükleer santraller için yer belirleme kriterlerinin coğrafi bilgi sistemleri ile değerlendirilmesi
Geographic information system approach to evaluate siting criteria for nuclear power plants
ZEKİ MEHMET BAŞKURT
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Jeodezi ve FotogrametriHacettepe ÜniversitesiGeomatik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CEVDET COŞKUN AYDIN
- The economic and financial assessment for SMRs over nuclear power in Türkiye
Başlık çevirisi yok
AHMET GÖKHAN ŞAHİN
- Türkiye'de kurulması olası bir nükleer güç santrali yer seçiminin bulanık AHP ve bulanık TOPSIS yöntemleri ile belirlenmesi
Determination of the location of a possible nuclear power plant in turkey using fuzzy AHP and fuzzy TOPSIS methods
TOLGA OFLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Endüstri ve Endüstri MühendisliğiKocaeli ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YILDIZ ŞAHİN
- Development of a segmented detector for reactor antineutrinos
Reaktör antinötrinoları için bölmeli bir dedektörün geliştirilmesi
MUSTAFA KANDEMİR
Doktora
İngilizce
2020
Fizik ve Fizik Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiFizik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUAMMER ALTAN ÇAKIR
- Türkiye'de kurulması planlanan nükleer santraller için kuruluş yeri seçimi
Nuclear reactor site selection problem for Turkey
ASLI ÖZMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2007
İşletmeAbant İzzet Baysal Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. İSMAİL EROL