Rozasea hastalarının tedavide kalımının ve tedavinin hasta yaşam kalitesi, stigmatizasyon ve depresyon skorlarına etkisinin retrospektif değerlendirilmesi
Retrospective evaluation of treatment retention in rosacea patients and the impact of therapy on quality of life, stigmatization and depression scores
- Tez No: 1020517
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ARZU FERHATOSMANOĞLU
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Dermatoloji, Dermatology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karadeniz Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Deri ve Zührevi Hastalıklar Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Rozasea; yüz bölgesinde eritem, flushing, papül-püstül ve telenjiektazi gibi bulgularla seyreden kronik inflamatuvar bir dermatozdur. Görünür yüz tutulumu nedeniyle hastalık yalnızca fiziksel semptomlarla sınırlı kalmayıp yaşam kalitesi, sosyal ilişkiler ve psikolojik durum üzerinde de etkili olabilmektedir. Bu çalışmada rozasea hastalarında yaşam kalitesi, anksiyete, depresyon ve stigmatizasyon düzeylerinin değerlendirilmesi; ayrıca tedavi sonrası klinik ve psikososyal iyileşmenin incelenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi Deri ve Zührevi Hastalıkları Anabilim Dalı'na 01/02/2025–01/02/2026 tarihleri arasında başvuran ve rozasea tanısı alan çalışmada kullanılacak olan verilerinde eksiklik olmayan en az 3 ay süreyle tedavi almış hastalar dahil edildi. Tüm hastaların ayrıntılı klinik dermatolojik muayene bulguları, sosyodemografik, tedaviye ve komorbiditelere ilişkin veriler, yaşam kalitesi ve psikososyal etkilenmeyi belirlemek amacıyla başlangıç ve takiplerdeki dermatolojik yaşam kalite indeksi (DYKİ), stigmatizasyon ölçeği ile anksiyete ve depresyon ölçeklerine ait veriler incelendi. Çalışmadan elde edilen veriler IBM SPSS Statistics 26.0 paket programı kullanılarak analiz edildi. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 137 hastanın ortanca yaşı 37 yıl olup, hastaların 111'ini kadınlar oluşturmaktaydı. Tüm hastalarda eritematotelenjiektatik tip rozasea bulguları mevcutken, hastaların %47,4'ünde eritematotelenjiektatik ve papülopüstüler tip birlikteliği saptandı. Altı maddelik stigmatizasyon ölçeğine göre hastaların ortanca stigmatizasyon skoru 3 olup, yalnızca %20,4'ü stigmatizasyon bildirmedi. Başlangıçta hastane anksiyete depresyon skalası (HADS) tarama ölçeği ile yapılan değerlendirmede hastaların %23,4'ünde anksiyete riski, %26,3'ünde ise depresyon riski saptandı. HADS-Anksiyete (HADS-A) başlangıç ortanca skoru 8, HADS-Depresyon (HADS-D) başlangıç ortanca skoru ise 5 idi. DYKİ değerlendirmesinde ortanca skor 6 olarak saptanmış olup, hastaların %69'unda yaşam kalitesinde hafif veya orta düzeyde etkilenme izlendi. Tedavi türlerine göre dağılım incelendiğinde hastaların %36,5'i yalnızca topikal tedavi, %19'u topikal ve sistemik tedavi, %21,2'si topikal ve enerji bazlı cihaz (EBC) tedavisi, %23,4'ü ise topikal, sistemik ve EBC kombinasyon tedavisi aldı. Takip değerlendirmelerinde, topikal tedaviye ek olarak sistemik tedavi ve/veya enerji bazlı cihaz tedavisi uygulanan hastalarda DYKİ ve stigmatizasyon skorlarında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha belirgin iyileşme saptandı. HADS-A ve HADS-D skorları açısından tüm hasta grubunda tedavi sonrası iyileşme izlenmekle birlikte, medikal tedaviye ek olarak EBC uygulanmasının bu skorlar üzerinde ilave bir iyileşme sağlamadığı görüldü. Sonuç: Rozasea; kronik seyirli, yüz tutulumu ile karakterize ve belirgin psikososyal etkilenmeye yol açabilen bir dermatozdur. Bu nedenle hastaların yalnızca dermatolojik klinik bulgular açısından değil, yaşam kalitesi, stigmatizasyon, anksiyete ve depresyon gibi psikolojik etkilenme alanları açısından da değerlendirilmesi önemlidir. Çalışmamızın bulguları, sistemik tedavi ve enerji bazlı cihaz uygulamalarını içeren daha kapsamlı tedavi yaklaşımlarının klinik düzelmeye paralel olarak yaşam kalitesi, stigmatizasyon ve anksiyete düzeyleri üzerinde olumlu etkiler oluşturabileceğini düşündürmektedir. Bu doğrultuda rozasea hastalarında tedavi yanıtının yalnızca deri bulguları üzerinden değil, psikososyal iyilik hali de dikkate alınarak değerlendirilmesi; hastalığa bütüncül ve hasta odaklı bir yaklaşımla yaklaşılması gerekmektedir.
Özet (Çeviri)
Objective: Rosacea is a chronic inflammatory dermatosis characterized by facial erythema, flushing, papules, pustules, and telangiectasia. Due to its visible facial involvement, the disease is not limited to physical symptoms but may also affect patients' quality of life, social relationships, and psychological well-being. This study aimed to evaluate quality of life, anxiety, depression, and stigmatization levels in patients with rosacea, as well as to examine post-treatment clinical and psychosocial improvement. Materials and Methods: Patients who were admitted to the Department of Dermatology and Venereology, Faculty of Medicine, Karadeniz Technical University, between 01/02/2025 and 01/02/2026, diagnosed with rosacea, had complete data required for the study, and received treatment for at least 3 months were included in the study. Detailed clinical dermatological examination findings of all patients, as well as sociodemographic data and information regarding treatment and comorbidities, were reviewed. To assess quality of life and psychosocial impact, data from the Dermatology Life Quality Index, stigmatization scale, and anxiety and depression scales obtained at baseline and follow-up visits were evaluated. The data obtained from the study were analyzed using IBM SPSS Statistics version 26.0 software package. Results: The median age of the 137 patients included in the study was 37 years, and 111 of the patients were female. While all patients had clinical features of erythematotelangiectatic rosacea, 47.4% had a combination of erythematotelangiectatic and papulopustular rosacea. According to the 6-item stigmatization scale, the median stigmatization score was 3, and only 20.4% of the patients reported that they did not feel stigmatized. At baseline, evaluation with the HADS screening scale revealed a risk of anxiety in 23.4% of the patients and a risk of depression in 26.3%. The median baseline HADS-A score was 8, and the median baseline HADS-D score was 5. In the DLQI assessment, the median score was 6, and mild or moderate impairment in quality of life was observed in 69% of the patients. When the distribution according to treatment type was examined, 36.5% of the patients received topical treatment alone, 19% received topical and systemic treatment, 21.2% received topical treatment combined with EBD, and 23.4% received combined topical, systemic, and EBD treatment. Follow-up evaluations showed that patients who received systemic treatment and/or energy-based device treatment in addition to topical therapy had a statistically significantly greater improvement in DLQI and stigmatization scores. Although improvement in HADS-A and HADS-D scores was observed in the overall patient group after treatment, the addition of EBD to medical treatment did not provide further improvement in these scores. Conclusion: Rosacea is a chronic dermatosis characterized by a chronic course and facial involvement, and it may lead to significant psychosocial impairment. Therefore, patients should be evaluated not only in terms of dermatological clinical findings but also with regard to psychological domains such as quality of life, stigmatization, anxiety, and depression. The findings of our study suggest that more comprehensive treatment approaches, including systemic therapy and energy-based device applications, may have positive effects on quality of life, stigmatization, and anxiety levels in parallel with clinical improvement. Accordingly, in patients with rosacea, treatment response should be assessed not only based on skin findings but also by considering psychosocial well-being, and a holistic, patient-centered approach to the disease should be prioritized.
Benzer Tezler
- Rozasea hastalarında izotretinoin tedavisi öncesi ve sonrası serum CRP, TNF-α, IL-6, IL-17a, IL-1β ve IL-8 düzeylerinin değerlendirilmesi
Evaluation of serum CRP, TNF-α, IL-6, IL-17a, IL-1β and IL-8 levels before and after isotretinoin treatment in rosacea patients
NAME CEMŞİTOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
DermatolojiGazi ÜniversitesiDeri ve Zührevi Hastalıklar Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİLSEL İLTER
- Rozasea hastalarında serum interlökin-36, interlökin-37 ve interlökin-38 düzeylerinin değerlendirilmesi
Evaluation of serum interleukin-36, interleukin-37 and interleukin-38 levels in rosacea patients
ALPER EKİNCİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
DermatolojiÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiDeri ve Zührevi Hastalıklar Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEVİLAY KILIÇ
- Rozasea hastalarında demografik ve klinik özelliklerin hastalık algısına ve güneşten korunma davranışlarına etkisi
The impact of demographic and clinical characteristics on i̇llness perception and sun protection behaviors in rosacea patients
GÜLFEM NUR AKIN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
DermatolojiDokuz Eylül ÜniversitesiDeri ve Zührevi Hastalıklar Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEVGİ AKARSU
- The role of oxidative stress factors in the pathophysiology of Ocular Rosacea, analysis of tears and other materials
Oküler Rosacea patofizyolojisinde oksidatif stres faktörlerinin rolü, gözyaşı ve diğer materyallerin analizi
NİLÜFER YEŞİLIRMAK
Doktora
İngilizce
2023
BiyokimyaGazi ÜniversitesiTıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NESLİHAN BUKAN
PROF. DR. JEAN-LOUIS BOURGES
- Akne rozase hastalığının klinik şiddetinin depresyon, anksiyete ve yaşam kalitesi ile ilişkisi
The relationship between clinical severity of acne rosacea and depression, anxiety and quality of life
MUHARREM ALTUNKAYNAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FUNDA GÖKGÖZ DURMAZ
DR. GÜNSELİ KEKEÇ