Okul öncesi eğitimdeki maarif modeli planlarının öğretmen ve ChatGPT tarafından değerlendirilmesi
The evaluation of maarif model plans in early childhood education by teachers and ChatGPT
- Tez No: 1020634
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MEHMET MART
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: ChatGPT, Günlük, Okul öncesi eğitim, Yapay zeka, ChatGPT, Daily, Preschool education, Artificial intelligence
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Necmettin Erbakan Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, okul öncesi öğretmenlerinin ve yapay zekâ tabanlı bir sohbet robotu olan ChatGPT'nin, öğretmenler tarafından yaygın olarak kullanılan hazır günlük planlar ile Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli çerçevesinde hazırlanmış okul öncesi günlük planlara ilişkin görüş ve değerlendirmelerini derinlemesine incelemeyi amaçlamaktadır. Bu doğrultuda, öğretmenlerin Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'ne ilişkin düşüncelerinin belirlenmesi ve bu model çerçevesinde hazırlanmış olan eğitim planlarının değerlendirilmesi, programın uygulamadaki işlevselliğini ortaya koymak açısından önem taşımaktadır. Ayrıca, bu planların bir yapay zekâ sohbet botu olan ChatGPT tarafından değerlendirilmesi, eğitimde yapay zekâ ve yapay zekâ araçlarının kullanımının etkisini anlamaya yönelik alana katkı sunmaktadır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması deseni kullanılmış ve veriler tematik analiz yöntemiyle çözümlenmiştir. Çalışma grubunu, Konya ili merkez ilçelerinde Milli Eğitim Bakanlığına bağlı resmi ve özel anaokulları ile ilköğretim bünyesindeki anasınıflarında görev yapan, 30 okul öncesi öğretmeni ile ChatGPT oluşturmaktadır. Yarı yapılandırılmış görüşmelere katılan 30 öğretmenin tamamı kadındır. Katılımcıların yaşları 25 ile 54 arasında değişmekte olup, mesleki deneyimleri 1 yıldan 33 yıla kadar farklılık göstermektedir. Eğitim düzeyleri lisans ön lisans, lisans ve yüksek lisans düzeyinde çeşitlilik göstermektedir. Öğretmenlerin 29'u Milli Eğitim Bakanlığına bağlı devlet okullarında, 1'i ise özel bir okulda görev yapmaktadır. Görev yapılan kurumlar ilkokul bünyesindeki anasınıfları ve resmi anaokullarıdır. Odak grup görüşmesine, yarı yapılandırılmış görüşmeye katılan öğretmenler arasından gönüllü olan 6 öğretmen ile ChatGPT katılmıştır. Bu öğretmenlerin 5'i devlet okullarında, 1'i ise özel okulda görev yapmaktadır. Odak Grup görüşmesine katılan öğretmenlerin tamamı, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli eğitimi almış ve sınıflarında bu programı uygulayan öğretmenlerden oluşmaktadır. Araştırma kapsamında, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Okul Öncesi Eğitim Programı ile uyumlu yedi günlük plan örneği incelenmiştir. Veriler, yarı yapılandırılmış görüşmeler ve odak grup görüşmeleri aracılığıyla toplanmış; elde edilen veriler, MAXQDA programı kullanılarak tematik analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir. Bulgular, öğretmenlerin günlük plan hazırlama sürecinde sıklıkla hazır planlardan yararlandıklarını ve bu planları sınıfın ihtiyaçlarına göre uyarladıklarını göstermektedir. Öğretmenler Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'ni içerik açısından güçlü, kapsamlı ve değer temelli bir yaklaşım sunan bir program olarak değerlendirmiş; ancak uygulama sürecinde planların ayrıntı düzeyi, yoğunluğu ve zaman yönetimi açısından zorlayıcı olabildiğini belirtmişlerdir. Bununla birlikte, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'ni genel olarak etkili bulduklarını ve ChatGPT'yi eğitimde destekleyici bir araç olarak gördüklerini ifade etmişlerdir. ChatGPT ise günlük planları daha kuramsal ve sistematik bir bakış açısı ile ele alarak yapısal bütünlük, içerik tutarlılığı ve programın teorik çerçevesi üzerinde durmuştur. Öğretmenlerin deneyim temelli değerlendirmeleri ile ChatGPT'nin analitik ve bütüncül yaklaşımı karşılaştırıldığında, iki değerlendirme sürecinin birbirini tamamlar nitelikte olduğu görülmüştür. Sonuç olarak bu araştırma, yapay zekânın öğretmenin yerini alan bir unsurdan ziyade; plan seçme, içerik düzenleme ve değerlendirme süreçlerinde destekleyici bir araç olarak kullanılabileceğini ortaya koymaktadır. Bu yönüyle bu çalışma, okul öncesi eğitimde Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında hazırlanan günlük planların değerlendirilmesine ve yapay zekâ destekli eğitim uygulamalarına ilişkin alanyazına katkı sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the views and evaluations of preschool teachers and ChatGPT, an artificial intelligence based chatbot, regarding commercially prepared daily lesson plans commonly used by teachers and preschool daily lesson plans developed within the framework of the Türkiye Century Education Model in depth. In this context, examining teachers' perceptions of the Türkiye Century Education Model and evaluating the lesson plans developed within its framework are essential for assessing the program's practical applicability and effectiveness. Furthermore, evaluating these plans through ChatGPT provides insight into the role and impact of artificial intelligence tools in educational contexts. The study employed a qualitative case study design, and the data were analysed using thematic analysis. The study group consists of 30 preschool teachers working in public and private kindergartens affiliated with the Ministry of National Education in the central districts of Konya Province, as well as in preschool classrooms within primary schools, in addition to ChatGPT. All 30 teachers who participated in the semi structured interviews were women. The participants' ages ranged from 25 to 54, and their professional experience varied from 1 to 33 years. The participants held associate, bachelor's and master's degrees. Twenty-nine of the teachers worked in public schools affiliated with the Ministry of National Education, while one worked in a private school. The institutions where they worked included preschool classrooms within primary schools and public kindergartens. The focus group discussion included six volunteer teachers selected from among those who had participated in the semi structured individual interviews, as well as ChatGPT. Five of these teachers worked in public schools, while one worked in a private school. All teachers participating in the focus group discussion had received training in the Türkiye Century Education Model and implemented this program in their classrooms. The study examined seven sample daily plans developed in accordance with the Türkiye Century Education Model Preschool Education Program. Data were collected through semi structured individual interviews and focus group discussions and were analysed using thematic analysis with MAXQDA software. The findings indicated that teachers frequently use commercially prepared lesson plans in their daily planning process and adapt these plans to the needs of their classrooms. Teachers considered the Türkiye Century Education Model to be a content-rich, comprehensive, and value-based program; however, they noted that its implementation was challenging due to the level of detail, density, and time management requirements of the plans. Furthermore, they reported that they generally found the Türkiye Century Education Model effective and regarded ChatGPT as a supportive tool in educational contexts. ChatGPT, on the other hand, approached the daily plans from a more theoretical and systematic perspective, focusing on structural integrity, content consistency, and the program's theoretical framework. A comparison of teachers' experiences based evaluations and ChatGPT's analytical and holistic approach revealed that the two assessment processes complemented each other. In conclusion, this study demonstrates that artificial intelligence can be used as a supportive tool in plan selection, content organization, and evaluation processes rather than as a substitute for the teacher. In this respect, the study contributes to the literature on the evaluation of daily plans prepared within the framework of the Türkiye Century Education Model in preschool education, as well as to research on AI supported educational practices.
Benzer Tezler
- İnteraktif öğrenme ortamında etkileşimli kitap okuma yönteminin okul öncesi dönem çocuklarında problem çözme becerisine etkisi
The effect of interactive book reading method in an interactive learning environment on problem-solving skills in preschool children
GÜLCİHAN ASLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimAksaray ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YUNUS GÜNİNDİ
- Okul öncesi eğitimde iki farklı modelin karşılaştırmalı değerlendirilmesi: uluslararası bakalorya ilk yıllar programı ve maarif modeli okul öncesi eğitim
A comparative evaluation of two different models in early childhood education: international baccalaureate primary years programme and the maarif model of early childhood education
AYŞE İMREN SARISOY
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimBursa Uludağ ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. PINAR BAĞÇELİ KAHRAMAN
- Selim Sırrı Tarcan ve İsveç jimnastiği: Beden eğitiminde İsveç modelinin II. Meşrutiyet dönemi Türk eğitim sistemine entegrasyonu
Selim Sırrı Tarcan and Swedish gymnastics: Integration of Swedish model in physical education into Turkish education system of second constutional period
OSMAN TOLGA ŞİNOFOROĞLU
Doktora
Türkçe
2015
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İBRAHİM YILDIRAN
- Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'nin okul öncesi eğitimde uygulanmasına ilişkin öğretmen görüşleri
Teachers' Views on the Application of the Türkiye Century Education Model in Preschool Education
AYŞE CAN GÖKALP
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimFırat ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MELİH DİKMEN
- Okul öncesi eğitim programlarının karşılaştırmalı incelemesi: 2013, 2024 Okul Öncesi Eğitim Programı ve 2024 Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Okul Öncesi Eğitim Programı
Comparative analysis of preschool education programs: 2013, 2024 Preschool Education Program and 2024 Turkish Century Maarif Model Preschool Education Program
BAHRİ CAN KUŞAKSIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimBartın ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÜMMÜHAN AKPINAR AFŞİN