8. sınıf matematik ders kitaplarındaki etkinliklerin Sapkota'nın kavramsal çerçevesine göre değerlendirilmesi
Evaluation of the activities in 8th grade mathematics textbooks according to Sapkota's conceptual framework
- Tez No: 1020785
- Danışmanlar: PROF. DR. ALİ BOZKURT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Matematik, Mathematics
- Anahtar Kelimeler: Ders kitapları, Etkinlik, Matematik öğretimi, Textbooks, Efficiency, Mathematics teaching
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gaziantep Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İlköğretim Matematik Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı ortaokul 8. sınıf matematik ders kitaplarında yer verilen etkinliklerin niteliğinin Sapkota'nın kavramsal çerçevesine göre incelenmesidir. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi deseni kullanılmıştır. Bu kapsamda Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu tarafından ders kitabı okutulması için onay verilen iki farklı ortaokul 8.sınıf matematik ders kitaplarında yer verilen etkinlikler analiz edilmiştir. Ders kitabının birinde (A kitabı) 39 etkinlik diğerinde (B kitabı) ise 29 etkinlik yer almaktadır. Verilerin analizinde betimsel analiz yöntemi kullanılmıştır. Betimsel analizlerde Sapkota'nın (Bima Sapkota Preservice Teachers' Conceptualizations of Mathematical Tasks (2022) ) çalışmasında yer verilen ve etkinlikleri 5 farklı yönden niteliğini değerlendiren çerçeve kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre kavramsal çerçevede yer alan zorlu görevler açısından her iki kitap da öğrencilerin düşünme ve strateji geliştirme becerilerini desteklemektedir. Ancak A kitabı daha tanıdık bağlamlar üzerinden ilerlerken, B kitabı daha özgün problem durumlarına yer vermektedir. Açık uçlu görevler boyutunda her iki kitap da eksiklikler göstermekte, özellikle alternatif çözüm yolları sunma ve öğrencinin kendi düşüncesini savunma fırsatları sınırlı kalmaktadır. Bağlantılı görevler açısından her iki kitap güçlüdür; ancak matematiği diğer disiplinlerle ilişkilendirme düzeyi düşüktür.Katılımı teşvik eden görevler yönünden kitaplar oldukça başarılıdır; öğrencilerin anlam oluşturma ve motivasyon süreçlerini desteklemektedir. Uygulanabilir görevler açısından kitaplar yüksek düzeyde uyumludur. Sonuç olarak incelenen kitaplardaki etkinliklerin niteliğinin kavramsal çerçevedeki başlıklara göre farklılaştığı görülmektedir. Bu yönüyle bakıldığında aynı eğitim sürecinden geçen öğrencilerin farklı kitaplarla eğitim görmeleri sonucunda matematiksel kavramlara ilişkin farklı düzeylerde kalmalarına sebep olabilir. Buradan ders kitaplarındaki etkinlikleri hazırlanırken etkinliklerin niteliğine daha dikkat edilmesi gerektiğinin önemi ortaya çıkmaktadır.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the quality of the activities included in 8th-grade middle school mathematics textbooks according to Sapkota's conceptual framework. The study employed the document analysis design, one of the qualitative research methods. In this context, the activities in two different 8th-grade mathematics textbooks approved by the Ministry of National Education Board of Education and Discipline were analyzed. One of the textbooks (Book A) contains 39 activities, while the other (Book B) contains 29 activities. Descriptive analysis was used for data evaluation. The analysis was based on the framework provided by Bima Sapkota in the study“Preservice Teachers' Conceptualizations of Mathematical (2022))”, which evaluates the quality of activities across five different dimensions.According to the findings obtained from the research, both textbooks support students' thinking and strategy development skills in terms of challenging tasks. However, while Book A proceeds through more familiar contexts, Book B incorporates more authentic problem situations. In the dimension of open-ended tasks, both books show deficiencies; specifically, opportunities for presenting alternative solution paths and defending one's own reasoning remain limited. Regarding connected tasks, both books are strong; however, the level of integrating mathematics with other disciplines is low. The textbooks are highly successful in terms of engagement-promoting tasks, supporting students' meaning-making and motivation processes. In terms of applicable tasks, the books show a high level of alignment.In conclusion, the quality of the activities in the examined textbooks varies according to the dimensions of the conceptual framework. From this perspective, students undergoing the same educational process may reach different levels of conceptual understanding in mathematics as a result of using different textbooks. This highlights the critical importance of paying closer attention to the quality of activities during the preparation of textbook content.
Benzer Tezler
- Bilişsel talep düzeylerine göre 8. sınıf matematik ders kitaplarındaki etkinliklerin kalitelerinin belirlenmesi
Determination of the quality of activities in the 8th grade math textbooks according to cognitive demand levels
ŞERİFE YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Eğitim ve ÖğretimGaziantep ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİ BOZKURT
- Türkiye 8. sınıf matematik ders kitabındaki etkinliklerin bilişsel düzeylerinin programdakilerle ve ülkeler arası karşılaştırılması
An international comparison of level of cognitive demands of the tasks in Turkey's 8th grade mathematics curriculum and textbook
HANDE REÇBER
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
Eğitim ve ÖğretimAnkara Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. RENAN SEZER
- İlköğretim 8. sınıf matematik ders kitaplarındaki kareköklü ifadeler konusunun subje düşüncesi çerçevesinde incelenmesi
An investigation of the square-rooted expressions in 8th grade mathematics textbooks in the frame of procept
MELİKE ÇELİKLİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HATİCE AKKOÇ
- Ortaokul matematik ders kitaplarındaki etkinliklerin öğrenme stilleri bağlamında sınıf düzeylerine ve öğrenme alanlarına göre incelenmesi
Investigating the activities in middle school mathematics textbooks within the context of learning styles according to grade levels and learning domains
MUAZZEZ GEZER
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YÜKSEL DEDE
- Türkiye'nin 5.sınıf matematik ders kitabındaki etkinliklerin bilişsel istem düzeylerinin uluslararası karşılaştırılması
An international comparison of the cognitive demand levels of tasks in turkey's 5th grade mathematics books
ÜLKÜ ÖZTURAN ECEMİŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Eğitim ve ÖğretimAnkara Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SENİYE RENAN SEZER