Uluslararası ilişkilerde yapay zekâ: Güvenlik, yönetişim ve karar alma süreçleri
Artificial intelligence international relations: Security, governance and decision making processes
- Tez No: 1020803
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ KÜRŞAT KAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Uluslararası İlişkiler, International Relations
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, yapay zekânın (YZ) karar alma süreçleri üzerindeki etkisini uluslararası ilişkiler disiplini çerçevesinde ele almayı amaçlamaktadır. Araştırma kapsamında YZ'nin teknik bir araç olmanın ötesinde, kararın üretilme biçimini, bilgiye erişim yöntemlerini ve politika seçeneklerinin değerlendirilme süreçlerini dönüştüren yapısal bir unsur olduğu ileri sürülmektedir. Bu bağlamda büyük veri analitiği, makine öğrenimi ve algoritmik modelleme teknikleri, karar alıcıların bilgiye erişim kapasitesini genişletmekte; risk analizi, öngörü üretimi ve stratejik planlama süreçlerini veri temelli bir zemine taşımaktadır. Bu gelişmeler karar alma süreçlerinde hız, kapsam ve hesaplama kapasitesini artırırken, algoritmik bağımlılık, şeffaflık ve hesap verebilirlik gibi yeni tartışma alanlarını da gündeme getirmektedir. Çalışmada, yapay zekânın askerî güvenlik, ekonomi, yönetişim ve sosyal medya gibi alanlarda karar alma pratiklerini nasıl yeniden şekillendirdiği analiz edilmektedir. YZ destekli sistemlerin kriz yönetiminden finansal risk değerlendirmesine, bilgi akışının düzenlenmesinden seçim güvenliğine kadar geniş bir alanda politika üretim süreçlerine entegre edildiği görülmektedir. Bu entegrasyon, kararın bireysel lider tercihleriyle sınırlı kalmayıp veri altyapıları, kurumsal yapılar ve teknolojik kapasitenin etkileşimiyle üretildiğini göstermektedir. Bu bağlamda çalışma, yapay zekânın karar alma yaklaşımını insan merkezli ve doğrusal modellerden çok katmanlı ve hibrit bir yapıya doğru dönüştürdüğünü ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the impact of artificial intelligence (AI) on decision-making processes within the discipline of International Relations. Within the scope of the research, AI is argued to constitute not merely a technical tool, but also a structural element that transforms the ways in which decisions are produced, information is accessed, and policy alternatives are evaluated. In this context, big data analytics, machine learning, and algorithmic modeling techniques expand the information-processing capacity of decision-makers and reposition risk analysis, forecasting, and strategic planning processes onto a data-driven foundation. While these developments increase the speed, scope, and computational capacity of decision-making processes, they also introduce new areas of debate concerning algorithmic dependency, transparency, and accountability. The study further analyzes how artificial intelligence reshapes decision-making practices in areas such as military security, economics, governance, and social media. AI-supported systems are increasingly being integrated into policy-making processes across a broad spectrum, ranging from crisis management and financial risk assessment to the regulation of information flows and election security. This integration demonstrates that decision-making is no longer produced solely through the preferences of individual leaders, but rather through the interaction of data infrastructures, institutional structures, and technological capacities. In this regard, the study reveals that artificial intelligence is transforming decision-making approaches from human-centered and linear models toward a multilayered and hybrid structure.
Benzer Tezler
- Yapay zekâ teknolojisinin uluslararası ilişkilerdeki yeri ve büyük güçlerin bu alandaki çalışmaları
The role of artificial intelligence technology in international relations and the works of great powers in this field
EDANUR GÜNAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Uluslararası İlişkilerErzincan Binali Yıldırım ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAYDAR EFE
- Milli güvenliğin tesis edilmesinde yapay zeka destekli istihbarat sürecinin analizi
Analysis of artificial intelligence supported intelligence process in establishing national security
IBRAHIM RASULOV
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Siyasal Bilimlerİstanbul Aydın ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. MEHMET CEM OĞULTÜRK
- A universal ship design network
Tümsel gemi tasarım ağı
BARAN SERDAR SARIOĞLU
Yüksek Lisans
İngilizce
2017
Gemi Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiGemi ve Deniz Teknolojisi Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDİ KÜKNER
- How to govern military ai: On the global governance of artificial intelligence from an international security perspective
Askeri yapay zeka nasıl yönetilmeli: Uluslararası güvenlik perspektifinden yapay zekanın küresel yönetimi
ONUR TÜRK
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
Savunma ve Savunma Teknolojileriİstanbul Teknik ÜniversitesiBilim, Teknoloji ve Toplum Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. EMİNE ASLI ÇALKIVİK
- Cyber tools as foreign policy instruments in trilateral relations: Analysing cyber-attacks targeting the United Kingdom
Üçlü ilişkilerde dış politika aracı olarak siber araçlar: Birleşik Krallık'ı hedef alan siber saldırıların analizi
ATAKAN YILMAZ
Doktora
İngilizce
2024
Siyasal BilimlerGalatasaray ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MENENT SAVAŞ CAZALA