Teknolojik iş talepleri ve kaynaklarının tükenmişlik üzerine etkisinde algılanan örgütsel desteğin düzenleyici rolü
The moderating role of perceived organizational support in the effects of technological job demands and resources on burnout
- Tez No: 1020828
- Danışmanlar: PROF. DR. H. NEJAT BASIM
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Başkent Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İşletme Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, günümüzde gelişen teknolojilerin sonucu olarak iş hayatında meydana gelen teknolojik iş talepleri ve teknolojik iş kaynaklarının çalışanların tükenmişliği üzerindeki etkisi ve bu ilişkide algılanan örgütsel desteğin rolü belirlenmeye çalışılmıştır. Bu amaçla kurulan modelde yer alan değişkenlerin, birbiriyle olan etkileşimlerini tespit edebilmek maksadıyla ileri sürülen hipotezlerin test edilmesi hedeflenmiştir. Araştırmada, nicel yöntemlerden yararlanılmıştır. Kolayda örneklem metodu ile imalat ve hizmet olmak üzere çeşitli sektörlerde profesyonel hayatını sürdüren, mavi ve beyaz yakalı 452 işgörenden elde edilen veriler üzerine analiz yapılmıştır. Çalışmada; SPSS, PROCESS ve JAMOVİ 2.6.26 yazılımları kullanılmış, araştırmaya dahil edilen değişkenler üzerinde korelasyon, doğrulayıcı faktör, keşfedici faktör ve regresyon analizleri yapılmıştır. Elde edilen bulgular araştırma hipotezlerini desteklemiştir. Bu kapsamda, teknolojik iş taleplerinin tükenmişlik üzerinde aynı yönlü, teknolojik iş kaynaklarının tükenmişlik üzerinde ters yönlü anlamlı bir ilişkisinin olduğu, algılanan örgütsel desteğin, teknolojik iş talepleri ve kaynaklarının tükenmişlik üzerindeki etkisinde düzenleyicilik rolünün olduğu görülmüştür. Bu araştırma, literatüre teorik açıdan teknolojik iş taleplerini iş talepleri ve kaynakları modeli bağlamında ele alarak ve algılanan örgütsel desteğin düzenleyici rolünü bütüncül biçimde test ederek katkı sağlamaktadır. Uygulama açısından ise yöneticilere ve insan kaynakları uygulayıcılarına, dijital çalışma ortamlarında tükenmişliği azaltmaya yönelik örgütsel destek temelli politika ve uygulamaların önemine ilişkin somut çıkarımlar sunmaktadır. Bu yönüyle çalışma, dijitalleşen çalışma yaşamında sürdürülebilir çalışan refahına yönelik kanıta dayalı bir çerçeve ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
In this study, the effects of technological job demands and technological job resources, which have emerged in working life as a result of rapidly developing technologies, on employees' burnout levels, as well as the role of perceived organizational support in this relationship, were examined. For this purpose, the study aimed to test the hypotheses proposed in order to identify the interactions among the variables included in the research model. A quantitative research design was employed. The data were collected through convenience sampling from 452 blue- and white-collar employees working in various manufacturing and services industries , and the analyses were conducted based on these data. In the study, SPSS, PROCESS, and JAMOVI 2.6.26 software packages were used, and correlation analysis, confirmatory factor analysis, exploratory factor analysis, and regression analysis were performed on the research variables. The findings supported the research hypotheses. Accordingly, technological job demands were found to have a significant positive relationship with burnout, while technological job resources were found to have a significant negative relationship with burnout. Moreover, perceived organizational support was found to play a moderating role in the effects of technological job demands and technological job resources on burnout. This study contributes to the literature by addressing technological job demands within the framework of the Job Demands–Resources (JD-R) model and by comprehensively testing the moderating role of perceived organizational support. From a practical perspective, the findings provide concrete implications for managers and human resource practitioners regarding the importance of organizational support-based policies and practices aimed at reducing burnout in digital work environments. In this respect, the study offers an evidence-based framework for promoting sustainable employee well-being in an increasingly digitalized working life.
Benzer Tezler
- The impacts of perceived Information and Communication Technology (ICT) demands and resources on burnout and intention to quit: A sample from health sector in Kosova
Algılanan bilgi ve iletişim teknolojisi taleplerinin ve kaynaklarının tükenmişlik ve işi bırakma niyeti üzerindeki etkisi: Kosova sağlık sektöründen bir örneklem
MIMOZA PIRA
Doktora
İngilizce
2023
İşletmeNiğde Ömer Halisdemir Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATİH ÇETİN
- A test of the job demands and resources (JD-R) model: Integration of challenge and hindrance demands
İş talepleri ve kaynakları (JD-R) modeline ilişkin bir test: Zorluk ve engel taleplerinin entegrasyonu
SÜLEYMAN ERİM
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
İşletmeTobb Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DEMET VAROĞLU
- Crafting sustainable careers: Exploring the interplay between contextual and individual determinants
Sürdürülebilir kariyerler şekillendirmek: Bağlamsal ve bireysel faktörler arasındaki etkileşimin incelenmesi
EREN KILIÇ
Doktora
İngilizce
2024
İşletmeGebze Teknik Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAKAN KİTAPÇI
PROF. DR. MEHMET ŞAHİN GÖK
- The impact of technological unemployment anxiety on emotional exhaustion of employees in tourism sector
Teknolojik işsizlik kaygısının turizm sektöründe çalışanların duygusal tükenmişliği üzerindeki etkisi
RAZAN AMMOUN
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
İşletmeAntalya Bilim Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA EMRE CİVELEK
- Teknolojik iş talepleri ve kaynaklarının iş-yaşam dengesi ve psikolojik iyi oluşa etkisi: Örgüt iklimi ve psikolojik dayanıklılığın rolleri
The effects of technology demands and resources on work-life balance and psychological well-being: The role of organization climate and resilience
ÖZGÜR NAZIM ÜNSAL