İnsan kaynakları uygulamalarının prososyal örgütsel davranış üzerindeki etkisi: Lider-üye etkileşiminin aracılık rolü
The effect of human resource practices on prosocial organizational behavior: The mediating role of leader- member interaction
- Tez No: 1021135
- Danışmanlar: DOÇ. DR. FARUK KEREM ŞENTÜRK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Lider-üye etkileşimi, Prososyal davranış, Örgütsel vatandaşlık, İnsan kaynakları, Leader-member exchange, Prosocial behaviour, Organizational citizenship, Human resources
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Düzce Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET Prososyal örgütsel davranış, çalışanların örgütün yararını gözeterek gönüllü olarak sergiledikleri davranışları ifade etmektedir. Günümüzde örgütlerde çalışanların yalnızca görev tanımlarıyla sınırlı kalmayarak ekstra rol davranışlarında bulunması örgütlerin sürdürülebilirliği açısından önem taşımaktadır. Bu davranışlar, örgütsel verimliliğin artması, örgüt içi iş birliğinin güçlendirilmesi ve pozitif bir çalışma ortamının oluşması açısından önemlidir. Bu nedenle, prososyal örgütsel davranışların gösterilmesine neden olan durumların ortaya çıkmasına katkı sağlayan faktörlerin belirlenmesi hem araştırmacı hem de uygulayıcılar açısından önem arz etmektedir. Bu araştırmanın amacı, insan kaynakları uygulamalarının prososyal örgütsel davranış üzerindeki etkisini incelemek ve lider-üye etkileşiminin aracılık rolünü belirlemektir. Araştırmada nicel araştırma yöntemi tercih edilmiştir. Veriler anket tekniği ile toplanmış olup 405 çalışana anket uygulanmıştır. Verilerin analizinde doğrulayıcı faktör analizi, korelasyon analizi, çoklu regresyon analizi gerçekleştirilmiş; aracılık etkisi ise Bootstrap güven aralıklarına dayalı modern aracılık yaklaşımı çerçevesince test edilmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre, işgörenle iletişim ile eğitim ve performans değerlendirme boyutlarının prososyal örgütsel davranışı pozitif yönde etkilediği belirlenmiştir. Ayrıca işgörenle iletişim boyutunun lider-üye etkileşiminin etki, katkı, vefa, profesyonel saygı boyutlarını pozitif yönde etkilediği belirlenmiştir. Lider-üye etkileşiminin etki ve vefa boyutlarının prososyal örgütsel davranış üzerinde pozitif etkilerinin bulunduğu ve bu boyutların işgören ile iletişim ve prososyal örgütsel davranış arasındaki ilişkide aracılık rolü üstlendiği belirlenmiştir. Araştırma sonuçları, insan kaynakları uygulamalarının ve lider-üye etkileşiminin çalışanların örgüt yararına gönüllü davranışlar geliştirmesinde önemli rol oynadığını ortaya koymaktadır. Bu kapsamda, örgüt içi iletişim süreçlerinin şeffaf bir şekilde yürütülmesi, lider ve üyeler arasındaki iletişimi güçlendiren faaliyetlere ağırlık verilmesi, eğitim ve gelişim uygulamalarının desteklenerek, performans değerlendirme süreçlerinin adil bir şekilde yürütülmesi çalışanların prososyal örgütsel davranışlarının artmasına katkı sağlayabilecektir.
Özet (Çeviri)
ABSTRACT Prosocial organizational behavior refers to voluntary behaviors exhibited by employees to benefit the organization. In today's organizations, employees are expected to go beyond their formal job responsibilities by engaging in extra-role behaviors that support organizational sustainability. Such behaviors contribute to organizational efficiency, cooperation, and a positive work environment. Therefore, identifying the factors that foster prosocial organizational behavior is important for both researchers and practitioners. The aim of this study is to examine the effect of human resource management practices on prosocial organizational behavior and to determine the mediating role of leader-member exchange. A quantitative research method was employed, and data were collected through a survey administered to 405 employees. Confirmatory factor analysis, correlation analysis, and multiple regression analysis were conducted, while the mediating effect was tested using a Bootstrap-based modern mediation approach. The findings revealed that employee communication and training and performance appraisal positively affect prosocial organizational behavior. Employee communication also positively influenced the affect, contribution, loyalty, and professional respect dimensions of leader-member exchange. Moreover, affect and loyalty positively affected prosocial organizational behavior and mediated the relationship between employee communication and prosocial organizational behavior. Overall, the results suggest that effective human resource management practices and leader-member exchange contribute to fostering employees' prosocial organizational behaviors.
Benzer Tezler
- İzmir'de Mustafa Kemal Bulvarı'nın peyzaj mimarlığı açısından etüdü ve peyzaj projesi
Başlık çevirisi yok
ENGİN ALPARSLAN
- Çukurova bölgesinde biyoklimatik veriler kullanılarak açık ve yeşil alan sistemlerinin belirlenmesi ilkeleri üzerinde bir araştırma
A research on the determination of the principles in open and green spaces systems by using the bioclimatic data in Çukurova region
MEHMET FARUK ALTUNKASA
- Konut bölgelerinde parsel düzeni uygulamasının kent topraklarının rasyonel kullanımı çerçevesinde mimari açıdan değerlendirilmesi
An Architeet's Criticism of the Currently Practised method of plot formation in residential areas from the point of View of rational utilization of urban deatories
SUZAN ESİRGEN
- Ankara-Kızılcahamam karayolunda meydana gelen trafik kazalarında insan faktörü
Başlık çevirisi yok
CELAL AKBULUT
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Gazi ÜniversitesiKazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
Yükleniyor...