Geri Dön

Karaciğer sirozlu hastalarda beslenme durumu, kırılganlık ve sarkopeni riskinin değerlendirilmesi

Evaluation of nutritional status, frailty, and sarcopenia risk in patients with liver cirrhosis

PDF İndir

  1. Tez No: 1021522
  2. Yazar: SALİHA NAZLI KARDAŞ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. HASAN CELALETTİN ÜMİT
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: İç Hastalıkları, Internal diseases
  6. Anahtar Kelimeler: malnutrisyon, sarkopeni, kırılganlık, sağkalım, malnutrition, sarcopenia, frailty, survival
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Trakya Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Karaciğer sirozu, enerji ve protein metabolizmasını doğrudan etkileyerek portal hipertansiyon, malnutrisyon, sarkopeni ve kırılganlık gibi ciddi sistemik komplikasyonlara yol açan kronik ve progresif bir hastalıktır. Çalışmamızda sirozlu hastalarda beslenme durumu, kırılganlık düzeyleri ve sarkopeni prevelansı değerlendirilerek, bu parametrelerin birbirleriyle klinik ilişkileri, servis yatış sürelerine ve sağkalıma etkilerini nesnel olarak ortaya koymak amaçlanmıştır. Çalışmaya Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Gastroenteroloji Bilim Dalı'nda takip edilen 106 karaciğer sirozlu hasta (54 kompanse, 52 dekompanse) dahil edilmiştir. Hastalarda malnutrisyon riski değerlendirmek için genel tarama ölçeği olan Nutrisyonel Risk Tarama 2002 ve karaciğer hastalıklarına özgü Royal Free Hospital Nutrisyonel Önceliklendirme Aracı kullanıldı. Malnutrisyon tanısı ve şiddeti belirlenmesi için Malnutrisyonda Global Liderlik Kriterleri esas alındı. Sarkopeni riski saptanması için SARC-F anketi, kırılganlık durumlarının değerlendirilmesi için Karaciğer Kırılganlık İndeksi kullanıldı. İstatiksel analizde, Sürekli değişkenlerin normallik varsayımlarına uymayan iki bağımsız grup arasındaki karşılaştırmalarında parametrik olmayan Mann-Whitney U testi; gruplar arasındaki çapraz ilişkilerin ve kategorik dağılımların analizinde Pearson Ki-Kare (Chi-Square) testi; zamana bağlı kümülatif sağkalım oranlarını, sağkalım eğrilerini ve kısıtlı ortalama yaşam sürelerini belirlemek amacıyla Kaplan-Meier sağkalım analizi; gruplara göre elde edilen sağkalım eğrileri arasındaki istatistiksel farklar Log-Rank (Mantel-Cox) testi kullanıldı. Bulgular incelendiğinde, hastaların %37.7'sinin kırılgan olduğu saptanmış olup, klinik evre kompanseden dekompanseye ilerledikçe kırılganlık oranı %25.9'dan %50.0'a anlamlı şekilde yükselmiştir. Benzer şekilde, yüksek sarkopeni riski kompanse grupta %7.4 iken, dekompanse grupta %26.9'a çıkmıştır. Sarkopeni riski yüksek olan hastaların MELD (13.37±4.91) ve MELD-Na (16.15±6.44) skorları, düşük riskli gruba kıyasla anlamlı derecede yüksek bulundu. Malnutrisyonda Global Liderlik Kriterleri'ne göre tüm kohortun %42.5'inde malnutrisyon saptanmış; malnutre hastaların %51.1'inin aynı zamanda fiziksel olarak kırılgan olduğu ve bu iki durum arasında ileri düzeyde güçlü bir bağ bulunduğu gösterilmiştir. Tarama araçları kıyaslandığında; karaciğer sirozuna özgü nutrisyonel tarama ölçeği olan Royal Free Hospital Nutrisyonel Önceliklendirme Aracı'nın genel tarama aracı olan Nutrisyonel Risk Tarama 2002 ölçeğine kıyasla klinik kırılganlığı öngörmede istatistiksel olarak anlamlı ve çok daha hassas sonuçlar verdiği görüldü. Sağkalım analizlerinde; dekompanse sirozlu, kırılgan, Royal Free Hospital Nutrisyonel Önceliklendirme Aracı'na göre beslenme riski yüksek olan ve yüksek sarkopeni riski taşıyan hastaların ortalama sağkalım süreleri belirgin şekilde daha kısadır; özellikle yüksek sarkopeni riski en güçlü negatif prediktör olarak saptanmıştır. Ayrıca ilk servis yatışına kadar geçen sürenin; dekompansasyon, fiziksel kırılganlık ve yüksek beslenme riski varlığında istatistiksel olarak anlamlı şekilde kısaldığı saptanmıştır. Sonuç olarak karaciğer sirozu hastalarında hastalık evresi ilerledikçe malnutrisyon, yüksek sarkopeni riski ve fiziksel kırılganlık prevalansı dramatik bir şekilde artış göstermekte ve bu üç parametre birbiriyle doğrudan, güçlü bir etkileşim sergilemektedir. Klinik pratikte, genel beslenme tarama testleri yerine karaciğere özgü Royal Free Hospital Nutrisyonel Önceliklendirme Aracı'nın tercih edilmesi klinik kırılganlığı öngörmede daha etkilidir. Erken dönemde malnutrisyon riski, yüksek sarkopeni riski ve kırılganlık durumunun nesnel ölçeklerle saptanıp beslenme ve fiziksel rehabilitasyon desteklerinin erken başlatılması; sirozlu hastalarda erken servis yatış oranlarını azaltmak, morbiditeyi engellemek ve kümülatif sağkalım sürelerini uzatmak açısından kritik bir öneme sahiptir

Özet (Çeviri)

Liver cirrhosis is a chronic and progressive disease that directly disrupts energy and protein metabolism, leading to serious systemic complications such as portal hypertension, malnutrition, sarcopenia, and frailty. This study aimed to objectively evaluate nutritional status, frailty levels, and sarcopenia prevalence in patients with cirrhosis, and to determine the clinical relationships among these parameters as well as their effects on length of hospital stay and survival. The study included 106 patients with liver cirrhosis (54 compensated, 52 decompensated) followed at the Department of Gastroenterology, Trakya University Faculty of Medicine. Malnutrition risk was assessed using the Nutritional Risk Screening 2002 as a general screening tool and the Royal Free Hospital Nutritional Prioritizing Tool as a liver disease–specific instrument. The Global Leadership Initiative on Malnutrition criteria were used to diagnose malnutrition and determine its severity. The SARC-F questionnaire was used to assess sarcopenia risk, and the Liver Frailty Index was used to evaluate frailty status. For statistical analysis, the non-parametric Mann-Whitney U test was used to compare two independent groups that did not meet the normality assumption for continuous variables; the Pearson Chi-Square test was used to analyze cross-tabulations and categorical distributions between groups; Kaplan-Meier survival analysis was employed to determine time-dependent cumulative survival rates, survival curves, and restricted mean survival times; and the Log-Rank (Mantel-Cox) test was used to assess statistical differences between survival curves across groups. The findings revealed that 37.7% of patients were frail, and as the clinical stage progressed from compensated to decompensated cirrhosis, the frailty rate increased significantly from 25.9% to 50.0%. Similarly, the prevalence of high sarcopenia risk was 7.4% in the compensated group and rose to 26.9% in the decompensated group. MELD (13.37±4.91) and MELD-Na (16.15±6.44) scores were significantly higher in patients with high sarcopenia risk compared to the low-risk group. According to the The Global Leadership Initiative on Malnutrition criteria, malnutrition was detected in 42.5% of the entire cohort; 51.1% of malnourished patients were also physically frail, demonstrating a strong and advanced association between these two conditions. When screening tools were compared, the liver disease–specific Royal Free Hospital Nutritional Prioritizing Tool showed statistically significant and considerably greater sensitivity than the general screening tool Nutritional Risk Screening 2002 in predicting clinical frailty. In survival analyses, patients with decompensated cirrhosis, frailty, high nutritional risk according to Royal Free Hospital Nutritional Prioritizing Tool, and high sarcopenia risk had markedly shorter mean survival times; high sarcopenia risk in particular was identified as the strongest negative predictor. Furthermore, the time to first hospital admission was found to be statistically significantly shorter in the presence of decompensation, physical frailty, and high nutritional risk. In conclusion, as liver cirrhosis progresses, the prevalence of malnutrition, high sarcopenia risk, and physical frailty increases dramatically, and these three parameters exhibit a direct and strong interaction with one another. In clinical practice, the use of the liver-specific Royal Free Hospital Nutritional Prioritizing Tool rather than general nutritional screening tests is more effective in predicting clinical frailty. Early identification of malnutrition risk, high sarcopenia risk, and frailty using objective instruments, followed by prompt initiation of nutritional and physical rehabilitation support, is of critical importance for reducing early hospital admission rates, preventing morbidity, and extending cumulative survival in patients with cirrhosis.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    834268

    Evaluation of the relationship between malnutrition and sarcopenia in patients with liver cirrhosis who applied to the gastroenterology department of a university hospital in İstanbul

    İstanbul'da bir üniversite hastanesinin gastroenteroloji bölümüne başvuran karaciğer sirozlu hastalarda malnütrisyon ve sarkopeni ilişkisinin değerlendirilmesi

    MELİKE TUNCER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Beslenme ve DiyetetikYeditepe Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖZDE DUMLU BİLGİN

  2. Tez No

    627293

    Sirozlu hastalarda beslenme durumunun değerlendirilmesi

    Evaluation of nutrition in the patients with cirrhosis

    AHMET KONCA

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    GastroenterolojiHarran Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AHMET UYANIKOĞLU

  3. Tez No

    103002

    Kronik karaciğer hastalarında beslenme durumu

    Nutritional status in chronic liver disease

    GÜRALP TAŞAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2001

    GastroenterolojiMarmara Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. NURDAN TÖZÜN

  4. Tez No

    60293

    Dekompanse sirozlu hastalarda hepatik ensefalopati ile kan amonyak düzeyi ve Helicobacter Pylori infeksiyonu arasındaki ilişki

    Helicobacter Pylori infection an important determinant of blood ammonia level in healthy person and in decompansated cirrhotics

    KERAMETTİN ŞABAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    1997

    Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıklarıİstanbul Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. YILMAZ ÇAKALOĞLU

  5. Tez No

    329777

    Karaciğer sirozu olan hastalarda, malnütrisyon, vücut bileşimi, enerji ve besin ögeleri alımının değerlendirilmesi

    Assessment of malnutrition, body composition and energy and nutrient intakes in patients with liver cirrhosis

    MERVE SUSUZLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2013

    Beslenme ve DiyetetikHacettepe Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Bölümü

    DOÇ. DR. HÜLYA GÖKMEN ÖZEL

Geri Dön