Tüketici sinizminin JOMO eğilimi üzerindeki etkisindemarka tercihinin aracılık rolünün incelenmesi
An examination of the medi̇ati̇ng role of brand preference in the effect of consumer cynicism on the JOMO trend
- Tez No: 1021535
- Danışmanlar: PROF. DR. SELAY ILGAZ SÜMER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Marka tercihi, Tüketici davranışı, Tüketici sinizmi, Brand preference, Consumer behavior, Consumer cynicism
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Başkent Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Pazarlama Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Dijital ekonominin ürünü olan sanal iletişim, tüketime olan bakış açısını ve tüketici davranışlarını değiştirmektedir. Söz konusu süreçte rekabet avantajı sağlayabilmek adına işletmelerin, tüketicilerin hızlı bir şekilde değişen eğilimlerini ve tepkilerini iyi gözlemlemesi gerekmektedir. Pazarlama stratejilerinin bu yönde belirlenmesi işletmelerin tüketiciler ile sağlam ilişkiler kurabilmesi açısından önemlidir. Çalışmanın amacı; tüketicilerin pazara karşı şüpheci ve tepkisel yaklaşımları olarak ifade edilen tüketici sinizminin, bireylerin dijital uyaranlara bilinçli bir şekilde mesafe koyduğu bir tutum olan Joy of Missing Out (JOMO) yani bir şeyleri kaçırmanın mutluluğu üzerindeki etkisini incelemek ve marka tercihinin aracılık rolünü araştırmaktır. Sinik tüketicilerin pazara şüphe ile yaklaşmaları sonucunda oluşan pazardan geri çekilme davranışlarının, değerlerine uygun marka tercihleri yaptıkları taktirde JOMO'nun olumlu bakış açısı ile tatmin edici bir tüketim deneyimine dönüşüp dönüşmeyeceği çalışmanın temel sorusudur. Bu doğrultuda çalışma kapsamında, çevrim içi anket ile 528 kişiden oluşan bir örneklemden veri toplanmıştır. Çalışmanın modeli Yapısal Eşitlik Modeli (YEM) ile test edilmiştir. Çalışmanın sonucunda, tüketici sinizmi ve JOMO arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğunu ortaya çıkmıştır. Marka tercihinin söz konusu ilişkideki aracılık rolü ise sinik tüketici davranışının uygun marka tercihleri ile tatmin edici bir tüketici deneyimine dönüşebileceğini ortaya koymaktadır. Çalışma sonucunda elde edilen bulguların, JOMO temelli pazarlama stratejileri geliştirmenin sağlayacağı faydalar konusunda işletmelere farklı bir bakış açısı kazandıracağına inanılmaktadır.
Özet (Çeviri)
Virtual communication, a product of the digital economy, is changing perspectives on consumption and consumer behavior. To gain a competitive advantage in this process, businesses must closely observe consumers' rapidly changing trends and reactions. Formulating marketing strategies in this direction is crucial for businesses to establish strong relationships with consumers. The aim of this study is to examine the effect of consumer cynicism defined as consumers' skeptical and reactive attitudes toward the market on Joy of Missing Out (JOMO), an attitude in which individuals consciously distance themselves from digital stimuli, and to investigate the mediating role of brand preference. The central question of this study is whether the market withdrawal behavior resulting from cynical consumers' skeptical approach to the market can be transformed into a satisfying consumption experience through the positive perspective of JOMO, provided they make brand choices aligned with their values. To this end, data was collected from a sample of 528 participants via an online survey. The study's model was tested using Structural Equation Modeling (SEM). The results revealed a positive and significant relationship between consumer cynicism and JOMO. The mediating role of brand choice in this relationship indicates that cynical consumer behavior can be transformed into a satisfying consumer experience through appropriate brand choices. It is believed that the findings of this study will provide businesses with a new perspective on the benefits of developing JOMO based marketing strategies.
Benzer Tezler
- Tüketici sinizminin öncülleri ve sonuçları: Hizmet sektörü üzerinde bir araştırma
The antecedents and consequences of consumer cynicism: A research on the service sector
GAMZE AKÇAY
- Tüketici sinizminin tüketici boykot davranışı üzerindeki etkisinde tüketici boykot katılım güdülerinin aracılık rolünün incelenmesi
The mediating role of consumer boycott participation motives in the effect of consumer cynicism on consumer boycott behaviour
RABİA ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
İşletmeAğrı İbrahim Çeçen Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ERCAN KESER
- Beş faktör kişilik özellikleri açısından tüketici sinizmi ve tüketici boykot davranışının incelenmesi
In terms of five factor personality traits consumer cynicism and consumer boycott behavior examination
AYSEL ELİTOK
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
İşletmeAğrı İbrahim Çeçen Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ERCAN KESER
- Sinizm ve tüketici sinizmi: İstanbul ilinde bir uygulama
Cynicism and consumer cynicism: An application in İstanbul
REVNA ECE ANDAÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
İşletmeİzmir Katip Çelebi Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SİNAN NARDALI
- Yeni medyada markalara yönelik güven yitimi bağlamında üretilen tüketici sinizmi pratikleri
Consumer cynic practices produced in the context of confidence loss for brands in new media
YASEMİN DURMUŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
İletişim BilimleriEge ÜniversitesiHalkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HİDAYE AYDAN BİLGİLİER