Multipl sklerozlu hastalarda, yüz yüze ve tele hemşirelik yoluyla pender'in sağlığı geliştirme modeline göre verilen eğitimin yorgunluk, ağrı, uyku ve üriner sistem enfeksiyonları üzerine etkisinin incelenmesi: Randomize kontrollü çalışma
The effect of face-to-face and tele-nursing education based on pender's health promotion model on fatigue, pain, sleep, and urinary tract infections in patients with multiple sclerosis: A randomized controlled trial
- Tez No: 1021568
- Danışmanlar: PROF. DR. AYŞE ÇEVİRME
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Multipl skleroz, Pender'in Sağlığı Geliştirme Modeli, Hemşirelik, Tele hemşirelik, Semptom yönetimi, Hemşirelik eğitimi, Semptom, Multiple sclerosis, Pender's Health Promotion Model, nursing, telenursing, symptom management, Education-nursing, Symptom, Tele nursing
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
GİRİŞ VE AMAÇ: Multipl skleroz (MS) hastalarında yorgunluk, ağrı, uyku problemleri ve üriner sistem enfeksiyonları (İYE) sık görülen şikâyetler arasındadır. Bu çalışmada, yüz yüze ve tele hemşirelik yoluyla Pender'in Sağlığı Geliştirme Modeline göre verilen eğitimin hastalarda; yorgunluk, ağrı, uyku ve İYE üzerine etkilerinin değerlendirilmesini amaçlamaktadır. GEREÇ VE YÖNTEM: Bu randomize kontrollü tek kör deneysel çalışma, bir eğitim ve araştırma hastanesinde, çalışmaya katılma kriterlerini sağlayan, 79 RRMS tip MS hastası (Grup 1= 25, Grup 2=27 ve Kontrol Grubu=27) üzerinde yürütülmüştür. Veriler, Tanıtıcı Özellikler Veri Formu, Görsel Analog Skala (VAS), S-LANSS Ağrı Skalası, Epworth Uykululuk Ölçeği (EUÖ), Yorgunluk Şiddet Ölçeği (FSS), Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği II (SYBDÖ) ile üriner sistem enfeksiyonlarına yönelik hasta özbildirimlerinden elde edilen sonuçlar ile toplanmıştır. Analizde; SPSS Statistics 26 programında, zamana göre değişimlerin incelenmesinde bağımlı örneklem t testi ve Mc Nemar testinden yararlanılmış, anlamlılık için p<0,05 kabul edilmiştir. BULGULAR: Müdahale gruplarının ikisinde de kontrol grubuna kıyasla ve grup içinde son testin ön test bulgularına kıyasla yorgunluk, ağrı, uyku problemleri ve üriner sistem enfeksiyonlarında, istatistiksel olarak anlamlı bir iyileşme olduğu saptanmıştır (p<0,05). SONUÇLAR: Pender'in Sağlığı Geliştirme Modeline göre tasarlanmış, tele hemşirelik ve yüz yüze verilen hemşirelik eğitimlerinin, MS hastalarında sık görülen yorgunluk, ağrı, uyku problemleri ve İYE'nı kontrol etme ve yönetmede etkili bir yöntem olduğu belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
INTRODUCTION AND PURPOSE: Fatigue, pain, sleep problems, and urinary tract infections (UTIs) are common complaints among patients with multiple sclerosis (MS). This study aims to evaluate the effects of education provided through face-to-face and telenursing methods, according to Pender's Health Promotion Model, on fatigue, pain, sleep, and urinary tract infections in patients. MATERIALS AND METHODS: This randomized, controlled, single-blind experimental study was conducted at a training and research hospital on 79 eligible MS patients with RRMS type 1 (Group 1=25, Group 2=27, and Control Group=27). Data were collected using the Demographic Characteristics Data Form, Visual Analog Scale (VAS), S-LANSS Pain Scale, Epworth Sleepiness Scale (ESS), Fatigue Severity Scale (FSS), Healthy Lifestyle Behaviors Scale II (HLBS), and patient self-reports regarding urinary tract infections. Analysis was performed using SPSS Statistics 26 software; dependent samples t-test and McNemar test were used to examine changes over time, and a significance level of p<0.05 was accepted. RESULTS: In both intervention groups, statistically significant improvements were observed in fatigue, pain, sleep problems, and urinary tract infections compared to the control group and in the post-test compared to pre-test findings (p<0.05). CONCLUSIONS: Telenursing and in-person nursing training, designed according to Pender's Health Promotion Model, have been found to be effective methods for controlling and managing fatigue, pain, sleep problems, and urinary tract infections, which are common in MS patients.
Benzer Tezler
- Multipl Sklerozlu hastalarda telerehabilitasyon ve yüz yüze fizyoterapi hizmetlerinin egzersiz algısı, yorgunluk, yaşam kalitesi ve hastalık algısı üzerine etkilerinin karşılaştırılması
Comparison of the effects of remote and face-to-face physiotherapy services on exercise perception, fatigue, quality of life, and illness perception in patients with Multiple Sclerosis
MAHSHAD KHANDEHZAMIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Fizyoterapi ve Rehabilitasyonİstanbul Aydın ÜniversitesiFizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ KAMER ÜNAL EREN
- Multipl sklerozlu kadın hastalarda alt üriner sistem semptomlarının ve inkontinansın yaşam kalitesi, sosyal izolasyon, yalnızlık ve yalnızlık tercihi ile ilişkisinin incelenmesi
The relationship between lower urinary tract symptomsand incontinence and quality of life, social isolation,loneliness and loneliness preference in female patientswith multiple sclerosis
BERNA ÖZBEY EKER
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
HemşirelikOndokuz Mayıs ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ KÜBRA YENİ
- Multipl sklerozlu hastalarda çalışma yaşamı güçlükleri ve ilişkili faktörler
Working life difficulties and related factors in patients with multiple sclerosis
AYŞEN RANA DOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Hemşirelikİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşaİç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ZELİHA TÜLEK
- Multipl sklerozlu hastalara verilen öz bakıma yönelik yapılandırılmış eğitimin öz bakım gücü üzerine etkisi
The effect of structured education provided to multiple sclerosis patients on self-care agency
SEVAL ALKAN
Doktora
Türkçe
2016
HemşirelikAtatürk ÜniversitesiHemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MAĞFİRET KAŞIKÇI
- Multipl skleroz hastalarında bilişsel işlevin değerlendirilmesi
Assessment of cognitive functions in multiple sclerosis patients
DİLA BAŞCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Hemşirelikİstanbul Üniversitesiİç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ZELİHA TÜLEK