1990'lı yıllarda Türkiye'nin Çeçenistan politikası ve TürkiyeRusya ilişkilerine yansıması
Turkey's Chechnya policy in the 1990s and its reflection on Turkish-Russian relations
- Tez No: 1021764
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ İRFAN DURMUŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Uluslararası İlişkiler, International Relations
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Munzur Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, 1990'lı yıllarda Türkiye'nin Çeçenistan meselesine yönelik izlediği politikanın temel belirleyicilerini ve bu politikanın Türkiye-Rusya ilişkilerine yansımalarını incelemektedir. Çalışmanın temel savı, Türkiye'nin Çeçenistan politikasının yalnızca insani duyarlılık ya da yalnızca güvenlik kaygılarıyla açıklanamayacağı; iç güvenlik hassasiyetleri, kamuoyu ve diaspora baskısı, ekonomik çıkarlar ve Rusya ile diplomatik denge arayışının birlikte şekillendirdiği pragmatik bir denge siyaseti niteliği taşıdığıdır. Bu kapsamda çalışma, nitel araştırma yöntemine dayalı olarak tarihsel vaka incelemesi, süreç izleme ve doküman analizini birlikte kullanmaktadır. Araştırmada resmî belgeler, akademik çalışmalar, tarihsel kaynaklar ve ikincil literatür karşılaştırmalı biçimde değerlendirilmiştir. Bulgular, Türkiye'nin Çeçenistan konusunda kamuoyundaki güçlü duyarlılığa rağmen Rusya ile doğrudan çatışma yaratabilecek açık bir destek politikasından kaçındığını göstermektedir. Bunun başlıca nedenleri arasında PKK terörü bağlamında şekillenen ayrılıkçılık hassasiyeti, enerji ve ticaret alanındaki karşılıklı bağımlılık, bölgesel güç dengeleri ve diplomatik maliyet hesapları yer almaktadır. Buna karşılık Türkiye tamamen sessiz ve kayıtsız kalmamış; insani kriz, sivil kayıplar ve barışçıl çözüm vurgusu üzerinden daha sınırlı ve kontrollü bir söylem geliştirmiştir. Sonuç olarak tez, Çeçenistan meselesinin Türkiye-Rusya ilişkilerinde hem sınayıcı hem de şekillendirici bir rol oynadığını, 1990'lı yıllarda oluşan bu denge siyasetinin sonraki dönemlerde görülen rekabetçi iş birliği modelinin erken örneklerinden biri olarak değerlendirilebileceğini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
This thesis examines the main determinants of Turkey's policy toward the Chechen issue in the 1990s and the impact of that policy on Turkey-Russia relations. The main argument is that Turkey's Chechnya policy cannot be explained solely by humanitarian sensitivity or solely by security concerns; rather, it reflected a pragmatic balancing strategy shaped simultaneously by domestic security sensitivities, public opinion and diaspora pressure, economic interests, and the search for diplomatic equilibrium with Russia. The study employs a qualitative research design combining historical case study, process tracing, and document analysis. Official documents, academic studies, historical sources, and secondary literature were comparatively evaluated. The findings show that, despite strong public sensitivity in Turkey, Ankara avoided an overt policy of support that could generate direct confrontation with Russia. The major reasons for this restraint were separatism-related sensitivities shaped by the PKK issue, economic and energy interdependence, regional power balances, and diplomatic cost calculations. At the same time, Turkey did not remain entirely silent; it adopted a limited and controlled discourse emphasizing humanitarian concerns, civilian losses, and peaceful resolution. In conclusion, the thesis demonstrates that the Chechen issue played both a testing and a structuring role in Turkey-Russia relations and that the balancing strategy that emerged in the 1990s may be regarded as an early example of the competitive-cooperation pattern observed in later periods.
Benzer Tezler
- SSCB'nin yıkılmasından sonra Kafkasya'nın yükselen önemi ve Türkiye-Ermenistan İlişkileri
Başlık çevirisi yok
DENİZ ERCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Türk İnkılap TarihiGazi ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET AKİF TURAL
- Rusya'nın dış ticareti ve Rusya dış ticaretinde Türkiye'nin yeri
Russia's foreign trade and the importance of Turkey in Russia's foreign trade
RÖVŞEN İSMAİLOV
- 1990'lı yıllarda Türkiye'nin ve Yunanistan'ın Balkanlar politikalarının analizi
Analysis of Turkey's and Greece's Balkans policies in the 1990s
GÜLNUR AKIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Uluslararası İlişkilerBursa Uludağ ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KADER ÖZLEM
- U. S. policy towards the Caspian region in the 1990 s and Turkey's place
1990'lı yıllarda Amerika Birleşik Devletleri'nin Hazar bölgesi politikası ve Türkiye'nin yeri
YİĞİT ŞENGÜL
Yüksek Lisans
İngilizce
2002
Uluslararası İlişkilerHacettepe ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ İHSAN BAĞIŞ
- 1990'lı yıllarda Türkiye'de siyasal liberalizm
Political liberalism in Turkey in the 1990s
AHMET KÖROĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
Siyasal Bilimlerİstanbul ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İNCİ ÖZKAN KERESTECİOĞLU