Diyabetik hemodiyaliz hastalarında glisemik kontrol ve diyetsel faktörlerin sarkopeni ve klinik bulgular ile ilişkisi
The relationship of glycemic control and dietary factors with sarcopenia and clinical findings in diabetic hemodialysis patients
- Tez No: 1022394
- Danışmanlar: PROF. DR. MEVLÜDE KIZIL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: diyet indeksleri, sarkopeni, hemodiyaliz, diabetes mellitus, glisemik kontrol, Beslenme, Glisemik indeks, Kas kuvveti, dietary indices, sarcopenia, hemodialysis, diabetes mellitus, glycemic control, Nutrition, Glycemic index, Muscle strength
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı, hemodiyaliz tedavisi gören diyabet olan ve olmayan bireylerde diyetin insülin indeksi (Dİİ), insülin yükü (DİY), glisemik indeksi (DGİ) ve glisemik yükü (DGY) ile sarkopeni, beslenme durumu, antropometrik ölçümler ve biyokimyasal parametreler arasındaki ilişkiyi incelemektir. Çalışmaya 92 hasta (yaş ortalaması: 55,64 ± 16,49 yıl; 43 DM+, 49 DM−; 45 erkek, 47 kadın) dahil edilmiştir. Üç günlük besin tüketim kayıtlarıyla enerji ve besin ögesi alımları değerlendirilmiş ve diyet indeksleri hesaplanmıştır. Beslenme durumu Yedi Puanlı Subjektif Global Değerlendirme (SGD-7p); sarkopeni, Avrupa Yaşlılarda Sarkopeni Çalışma Grubu-2 (EWGSOP-2) ölçütlerine göre el kavrama gücü, biyoelektrik impedans analizi, yürüme hızı ve SARC-F ile değerlendirilmiş; biyokimyasal veriler klinik kayıtlardan alınmıştır. Sarkopeni hastaların %34,8'inde saptanmıştır (DM+ %32,6; DM− %36,7) ve ileri yaş (62,41 vs 52,03; p=0,003), erkek cinsiyet (%53,3 vs %17; p<0,001), daha düşük beden kütle indeksi (BKİ) (22,05 vs 27,39; p<0,001) ve düşük SGD-7p puanıyla (5,69 vs 6,43; p=0,002) anlamlı düzeyde ilişkili bulunmuştur. DM+ hastalarda el kavrama gücü daha düşük, yürüme hızı daha yavaş ve SARC-F puanı daha yüksektir (p<0,05). DM+ grubunda yüksek DGY tertilleri daha yüksek vücut ağırlığı, BKİ, yağsız kütle, üst orta kol çevresi (ÜOKÇ) ve triseps deri kıvrım kalınlığıyla (TDKK) ilişkili bulunmuştur (p<0,05). Serum fosfor düzeyi Dİİ, DİY ve DGY; LDL-K ve total kolesterol DİY ve DGY; trigliserit ise yalnızca DGY tertillerine göre farklılık göstermiştir (p<0,05). Düzeltmeler sonrasında diyet indeksleri sarkopeni veya risk göstergeleriyle anlamlı düzeyde ilişkili bulunmamıştır. Sonuç olarak diyet indeksleri, özellikle diyabetik hemodiyaliz hastalarında çeşitli antropometrik, biyokimyasal ve beslenme parametreleriyle ilişkili bulunmuş, ancak sarkopeniyle ilişkili bulunmamıştır.
Özet (Çeviri)
This study aimed to investigate the associations of the dietary insulin index (DII), dietary insulin load (DIL), dietary glycemic index (DGI), and dietary glycemic load (DGL) with sarcopenia, nutritional status, anthropometric measurements, and biochemical parameters in individuals with and without diabetes undergoing hemodialysis. The study included 92 patients (mean age: 55.64 ± 16.49 years; 43 DM+, 49 DM−; 45 men, 47 women). Three-day dietary records were used to assess energy and nutrient intakes and calculate dietary indices. Nutritional status was evaluated using the 7-Point Subjective Global Assessment (SGA-7p). Sarcopenia was assessed according to the European Working Group on Sarcopenia in Older People 2 (EWGSOP2) criteria using handgrip strength, bioelectrical impedance analysis, gait speed, and SARC-F, while biochemical data were obtained from clinical records. Sarcopenia was identified in 34.8% of the patients (DM+: 32.6%; DM−: 36.7%) and was significantly associated with older age (62.41 vs. 52.03 years; p=0.003), male sex (53.3% vs. 17.0%; p<0.001), lower body mass index (BMI) (22.05 vs. 27.39 kg/m²; p<0.001), and lower SGA-7p scores (5.69 vs. 6.43; p=0.002). Patients in the DM+ group had lower handgrip strength, slower gait speed, and higher SARC-F scores (p<0.05). Within the DM+ group, higher DGL tertiles were associated with greater body weight, BMI, lean mass, mid-upper arm circumference, and triceps skinfold thickness (p<0.05). Serum phosphorus differed across DII, DIL, and DGL tertiles; LDL and total cholesterol across DIL and DGL tertiles; and triglycerides only across DGL tertiles (p<0.05). After adjustment, dietary indices were not significantly associated with sarcopenia or its risk indicators. In conclusion, dietary indices were associated with several anthropometric, biochemical, and nutritional parameters, particularly in diabetic hemodialysis patients, but not with sarcopenia.
Benzer Tezler
- Hemodiyaliz hastalarında diyabet regülasyonu ve komplikasyonların yönetiminde etkili diyalize bağlı ve klinik faktörler
Dialysis related and clinical factors affecting diabetes regulation and management of complications in hemodialysis patients
YAKUP ŞAFAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
İç HastalıklarıSağlık Bakanlığıİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EBRU GÖK OĞUZ
- Diyabetik böbrek hastalığının Caveolin -1, Aktivin A, Follistatin düzeyi ile ilişkisi
The relationship of diabetic kidney disease with Caveolin-1, Activin A, and Follistatin levels
ŞEYMA YENİGÜN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
İç HastalıklarıSelçuk Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEYNEP BIYIK
- Tip 2 diyabet hastalarında bakım kalitesi ve tedaviye uyum düzeyi ile yaşam kalitesi ve yatış maliyetleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between quality of care and level of compliance with treatment and quality of life and hospitalization costs in Type 2 diabetes patients
MEHMET IŞIK
Doktora
Türkçe
2024
Sağlık YönetimiAnkara ÜniversitesiSağlık Kurumları Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YASEMİN AKBULUT
- Hemodiyaliz tedavisi alan ve almayan diyabetlilerin diyabet yönetiminde yaşadıkları problemlerin ve etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi
Evaluation of the problems and affecting factors in diabetes management in people with diabetes WHO receiving and not receiving hemodialysis treatment
YILDIZ DENİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
HemşirelikKoç ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜSNİYE ŞEYDA ÖZCAN
- Diyabetik hemodiyaliz hastalarında HBA1C değişkenliğinin sağkalım ile ilişkisinin değerlendirilmesi
Assessment of the relationship between survival and the variability of HBA1C in diabetic hemodialysis patients
CİHAN UYSAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
NefrolojiOndokuz Mayıs Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NUROL ARIK