İyi tarım uygulamaları potansiyeli ve üretim desenlerinin değerlendirilmesi: Salihli (Manisa ) 2019
Evaluation of good agricultural practices potential and production patterns: Salihli (Manisa ) 2019
- Tez No: 1022586
- Danışmanlar: PROF. DR. EMİNE ALÇITEPE
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Bitkisel ürünler, Coğrafi konum, Jeopolitik konum, Tarım ürünleri, Tarımsal ürünler, İyi tarım uygulamaları, Vegetable products, Geographical position, Geopolitic position, Agricultural products, Good agricultural practices
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Manisa Celal Bayar Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarımsal Bilimler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Günümüzde tarımsal sürdürülebilirlik ve güvenilir gıda arzı bağlamında İyi Tarım Uygulamalarının (İTU) önemi giderek artmaktadır. Manisa ili Salihli ilçesinde yürütülen bu araştırmanın temel amacı; Üzüm, domates, zeytin ve kiraz gibi başlıca bitkisel ürünleri yetiştiren üreticilerin İyi Tarım Uygulamalarına (İTU) yönelik yaklaşımlarını ve benimseme düzeylerini ortaya koymaktır. Çalışma kapsamında, İTU'nün üreticilere sağladığı kazanımlar ve bu süreci şekillendiren faktörler analiz edilmiştir. Buna ek olarak, İTU'nün hangi ürün desenlerinde yoğunlaştığı görülmüş ve iklim değişikliğinin tarımsal üretim üzerindeki etkileri ele alınmıştır. Bu amaç doğrultusunda Manisa İli Salihli İlçesine bağlı 26 mahallede İTU yapan ve Salihli Ziraat Odası Başkanlığından Tarımsal Yayım ve Danışmanlık Hizmeti alan 65 üretici/işletme (n= 65) araştırmaya dahil edilmiştir. Araştırma alanı toplam 10.930,94da'dır. ABC analizi ürünlerin ve kaynakların önem derecesini belirlemek için, AHP analizi karar kriterlerinin ağırlıklandırılması için, lojistik regresyon analizi ise İyi Tarım Uygulamalarını benimseme davranışını etkileyen faktörlerin istatistiksel olarak değerlendirilmesi amacıyla kullanılmıştır. Böylece çalışma tanımlayıcı, karar destekleyici ve açıklayıcı analiz yaklaşımlarını bir arada içermektedir. AHP analizi sonucunda en önemli kriter tarımsal örgütlere üyelik değişkenine ait olduğu belirlenmiştir. ABC analizi sonucunda en önemli ürün çeşidinin üzüm olduğu tespit edilmiştir. Çalışmada İTU sertifikasyon süreci kapsamında üç ana uygunluk seviyesi altında toplam 213 kriter incelenmiştir. Majör kriterler arasında yer alan ilaç yıkama yeri yapımında ve BKÜ kayıtlarının tutulması aşamasında üreticilerin zorlandığı gözlenmiştir. Sertifikasyon sürecinde belirleyici kriterlerin; hasat öncesi bekleme sürelerine uyulması, kalıntı analizlerinin (MRL) referans değerler dahilinde tutulması, uygun zirai mücadele uygulamaları, depo koşullarının iyileştirilmesi ve doğru sulama yöntemlerinin kullanılması olduğu saptanmıştır. Araştırma bulgularına göre, üreticilerin %98'i iklim değişikliğinin tarımsal üretimi önemli ölçüde etkilediğini, %90'ı ise sulama olanaklarının azaldığını ifade etmiştir. Özellikle Marmara Gölü'nün kuruması ve taban suyu seviyesindeki düşüş nedeniyle bazı mahallelerde üretim deseninde yer alan üzüm, domates, kiraz gibi yoğun su isteyen ürünlerin yetiştiriciliği bırakılıp yerine buğday ve susuz zeytin gibi susuz tarım ürünlerine yönelim gözlenmiştir. Öte yandan ortaya çıkan kuraklık ve ilkbaharda yaşanan soğuk zararı ve don olaylarının da ciddi verim kayıplarına yol açtığı görülmüştür. Çalışma sonucunda, İTUnün benimsenmesinde en etkili faktörlerin üreticilerin bilinçlendirilmesi olduğu, uygulamayı zorlaştıran en önemli unsurun ise maliyet olduğu saptanmıştır. Buna karşın işgücü yetersizliği en az etkili faktör olarak belirlenmiştir. İTU yapan üreticilerin büyük marketlerle İTU ürün satış anlaşması imzalaması sayesinde İTU'nün ürün satış fiyatına (primli satış) ve pazar bulma kolaylığına katkısı olduğu görülmüştür. İTU'nün sürdürülebilirliğinde, Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından sağlanan dekar başı ÇATAK desteklerinin, sertifikasyon maliyetlerini karşılaması nedeniyle önemli bir teşvik unsuru oluşturduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
Today, the importance of Good Agricultural Practices (GAP) is increasing steadily in the context of agricultural sustainability and the provision of safe food supplies. The main objective of this research, conducted in the Salihli district of Manisa Province, is to determine the approaches and adoption levels of producers cultivating major crops such as grapes, tomatoes, olives, and cherries toward Good Agricultural Practices (GAP). Within the scope of the study, the benefits provided by GAP to producers and the factors influencing this process were analyzed. In addition, the crop patterns in which GAP is concentrated were identified, and the effects of climate change on agricultural production were examined. For this purpose, 65 producers/farms (n = 65) implementing GAP in 26 neighborhoods of Salihli District, Manisa Province, and receiving Agricultural Extension and Consultancy Services from the Salihli Chamber of Agriculture were included in the research. The total study area covered 10,930.94 decares. ABC analysis was used to determine the relative importance of products and resources, the Analytic Hierarchy Process (AHP) was employed to weight decision criteria, and logistic regression analysis was applied to statistically evaluate the factors affecting the adoption behavior of Good Agricultural Practices. Thus, the study combines descriptive, decision-support, and explanatory analytical approaches. The results of the AHP analysis revealed that membership in agricultural organizations was the most important criterion. According to the ABC analysis, grapes were identified as the most important crop. Within the scope of the GAP certification process, a total of 213 criteria under three main compliance levels were examined. Producers were observed to experience difficulties in establishing pesticide washing facilities and maintaining Plant Protection Product (PPP) records, both of which are among the major criteria. The study determined that the key factors in the certification process were compliance with pre-harvest intervals, maintaining Maximum Residue Limit (MRL) values within reference standards, implementing appropriate plant protection practices, improving storage conditions, and using proper irrigation methods. According to the research findings, 98% of producers stated that climate change significantly affects agricultural production, while 90% reported a decrease in irrigation opportunities. In particular, due to the drying of Marmara Lake and the decline in groundwater levels, producers in some neighborhoods have abandoned the cultivation of water-intensive crops such as grapes, tomatoes, and cherries and shifted toward drought-tolerant crops such as wheat and rainfed olives. Furthermore, drought conditions, spring cold damage, and frost events were found to cause substantial yield losses. The results of the study indicate that the most influential factor in the adoption of GAP is producer awareness, while the most significant barrier to implementation is cost. In contrast, labor shortages were identified as the least influential factor. It was observed that producers implementing GAP benefited from premium prices and improved market access through sales agreements with large retail chains. Regarding the sustainability of GAP, it was concluded that the per-decare support payments provided under the Environmentally Based Agricultural Land Protection Program (ÇATAK) by the Ministry of Agriculture and Forestry constitute a significant incentive, as they help cover certification costs.
Benzer Tezler
- Agricultural policy in Turkey: Evaluation of wheat support policy efficiency using policy analysis matrix
Türkiye'nin tarım politikası: Politika değerlendirme matrisi yaklaşımıyla buğday destek programın etkinliğinin değerlendirilmesi
SANDA MACİC
Yüksek Lisans
İngilizce
2015
İşletmeİstanbul Teknik Üniversitesiİşletme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEDİME LERZAN ÖZKALE
DOÇ. DR. BURAK BERK ÜSTÜNDAĞ
- Artificial intelligence applications in microwave and mmwave sensing
Mikrodalga ve milimetre dalga algılamada yapay zeka uygulamaları
MUHAMMED İSMAİL PENÇE
Doktora
İngilizce
2025
Elektrik ve Elektronik Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesiİletişim Sistemleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET NURİ AKINCI
- New deep learning based approaches for land cover classificationin satellite images
Uydu görüntülerinde arazi örtüsü sınıflandırması için yeni derin öğrenme tabanlı yaklaşımlar
BAHAA AWAD
Doktora
İngilizce
2025
Elektrik ve Elektronik Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiElektronik ve Haberleşme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. IŞIN ERER
- Aiding agricultural practices with the exploration of earth observation data via machine learning
Yer gözlem uydu verilerinin tarımsal uygulamalara yardımcı olmak amacıya makine öğrenme algoritmaları ile incelenmesi
MEHMET FURKAN ÇELİK
Doktora
İngilizce
2023
Jeodezi ve Fotogrametriİstanbul Teknik ÜniversitesiGeomatik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ESRA ERTEN
- A stress testıng framework for the Turkısh bankıng sector: an augmented approach
Türk bankacılık sektörü için bir stres testi çerçevesi: Bir genişletilmiş yaklaşım
BAHADIR ÇAKMAK