Tip 2 diyabetes mellitus tanılı hastalarda periferik nöropati sıklığı, sigara içmenin nöropati ile ilişkisinin değerlendirilmesi
Prevalence of peripheral neuropathy in patients with type 2 diabetes mellitus: Evaluation of the association between smoking and peripheral neuropathy
- Tez No: 1023163
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF SERAP ESEN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Tip 2 diabetes mellitus, diyabetik periferik nöropati, Michigan Nöropati Tarama Ölçeği, sigara, paket-yıl, birinci basamak, Type 2 diabetes mellitus, diabetic peripheral neuropathy, Michigan Neuropathy Screening Instrument, smoking, pack-years, primary care
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Sancaktepe Şehit Prof. Dr. İlhan Varank Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Diyabetik periferik nöropati (DPN), Tip 2 diabetes mellitusun (T2DM) en sık görülen kronik komplikasyonlarından biridir. Sigara kullanımının DPN gelişimindeki rolü tam olarak açıklığa kavuşmamış olup, özellikle kümülatif sigara maruziyetinin etkisini değerlendiren çalışmalar sınırlıdır. Bu çalışmada, T2DM tanılı hastalarda diyabetik periferik nöropati sıklığının belirlenmesi, DPN ile ilişkili klinik ve laboratuvar özelliklerin değerlendirilmesi, sigara kullanım durumu ile kümülatif sigara maruziyetinin (paket-yıl) DPN ile ilişkisinin araştırılması amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Kesitsel tipte planlanan bu çalışmaya üçüncü basamak sağlık kuruluşunda bulunan aile hekimliği polikliniğinde takip edilen Tip 2 diabetes mellitus tanılı 174 hasta dahil edildi. Katılımcıların sosyodemografik özellikleri, antropometrik ölçümleri, laboratuvar bulguları, diyabet süresi, sigara kullanım durumu ve paket-yıl bilgileri kaydedildi. Diyabetik periferik nöropati Michigan Nöropati Tarama Ölçeği (Michigan Neuropathy Screening Instrument; MNSI) anket ve muayene bölümleri kullanılarak değerlendirildi. Ayrıca 10 g monofilament testi uygulandı. Veriler uygun parametrik ve nonparametrik testler, Spearman korelasyon analizi ve lojistik regresyon analizleri ile değerlendirildi. Bulgular: Çalışmaya yaş ortalaması 58,49±9,93 yıl olan 174 hasta dahil edildi ve katılımcıların %50,6'sı erkekti. MNSI anketine göre nöropati sıklığı %58,6, MNSI muayenesine göre %20,7 ve 10 g monofilament testine göre duyu kaybı sıklığı %22,4 olarak saptandı. Sigara kullanım durumu ile MNSI anketi, MNSI muayenesi ve monofilament testi sonuçları arasında anlamlı ilişki bulunmadı (p>0,05). MNSI anketine göre nöropati varlığı diyabet süresi ile ilişkili bulundu ve diyabet süresi 10 yılın üzerinde olan hastalarda nöropati olasılığı 5 yıldan kısa olanlara göre daha yüksek bulundu (düzeltilmiş OR=3,17; %95 GA: 1,28–7,85; p=0,013). Korelasyon analizinde MNSI anket puanı ile diyabet süresi arasında pozitif yönde anlamlı ilişki saptanırken (ρ=0,175; p=0,021), MNSI muayene puanı ile bel çevresi (ρ=0,240; p=0,001), beden kitle indeksi (ρ=0,190; p=0,012) ve MCV (ρ=0,160; p=0,035) arasında pozitif yönde anlamlı ilişki bulundu. Sigara maruziyeti bulunan katılımcılarda MNSI muayenesine göre nöropati saptanan grupta paket-yıl düzeyi anlamlı olarak daha yüksekti (p=0,011). Çok değişkenli lojistik regresyon analizinde aktif sigara kullanımı nöropati ile ilişkili bulunmazken, paket-yıl maruziyetindeki her 10 paket-yıllık artışın MNSI muayenesine göre nöropati olasılığını bağımsız olarak %29 artırdığı gösterildi (düzeltilmiş OR=1,29; %95 GA: 1,07–1,57; p=0,009). MNSI anketine göre ise paket yıl ile nöropati arasında anlamlı ilişki saptanmadı. Sonuç: Tip 2 diabetes mellituslu hastalarda diyabetik periferik nöropati sık görülmektedir. Aktif sigara kullanımı ile diyabetik periferik nöropati arasında anlamlı ilişki saptanmamıştır. Buna karşın kümülatif sigara maruziyetini gösteren paket-yılın, MNSI muayenesine göre değerlendirilen diyabetik periferik nöropati için bağımsız bir risk faktörü olduğu gösterilmiştir. Ayrıca diyabet süresinin uzaması, bel çevresi ve beden kitle indeksindeki artış nöropati ile ilişkili bulunmuştur. Bulgularımız, diyabetli bireylerde nöropati riskinin değerlendirilmesinde yalnızca mevcut sigara kullanımının değil, yaşam boyu sigara maruziyetinin de dikkate alınması gerektiğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Objective: Diabetic peripheral neuropathy (DPN) is one of the most common chronic complications of type 2 diabetes mellitus (T2DM). The role of cigarette smoking in the development of DPN has not been fully elucidated, and studies evaluating the effect of cumulative smoking exposure are limited. This study aimed to determine the prevalence of DPN in patients with T2DM, evaluate the clinical and laboratory factors associated with DPN, and investigate the relationship of smoking status and cumulative smoking exposure (pack-years) with DPN. Materials and Methods: This cross-sectional study included 174 patients with type 2 diabetes mellitus who were followed in a primary care setting. Sociodemographic characteristics, anthropometric measurements, laboratory findings, diabetes duration, smoking status, and pack-year history were recorded. Diabetic peripheral neuropathy was assessed using the questionnaire and physical examination sections of the Michigan Neuropathy Screening Instrument (MNSI). In addition, the 10-g monofilament test was performed. Data were analyzed using appropriate parametric and nonparametric tests, Spearman correlation analysis, and logistic regression analyses. Results: A total of 174 patients with a mean age of 58.49±9.93 years were included, and 50.6% were male. The prevalence of neuropathy was 58.6% according to the MNSI questionnaire and 20.7% according to the MNSI physical examination, while sensory loss was detected in 22.4% of participants using the 10-g monofilament test. No significant association was found between smoking status and the results of the MNSI questionnaire, MNSI physical examination, or monofilament test (p>0.05). According to the MNSI questionnaire, neuropathy was significantly associated with diabetes duration, and patients with a diabetes duration longer than 10 years had a higher likelihood of neuropathy compared with those with a duration of less than 5 years (adjusted OR=3.17; 95% CI: 1.28–7.85; p=0.013). Correlation analysis demonstrated a significant positive correlation between the MNSI questionnaire score and diabetes duration (ρ=0.175; p=0.021), whereas the MNSI physical examination score was positively correlated with waist circumference (ρ=0.240; p=0.001), body mass index (ρ=0.190; p=0.012), and mean corpuscular volume (MCV) (ρ=0.160; p=0.035). Among participants with a history of smoking exposure, pack-year values were significantly higher in those with neuropathy according to the MNSI physical examination (p=0.011). In multivariable logistic regression analysis, current smoking was not independently associated with neuropathy; however, every 10-pack-year increase in cumulative smoking exposure was associated with a 29% increase in the odds of neuropathy according to the MNSI physical examination (adjusted OR=1.29; 95% CI: 1.07–1.57; p=0.009). No significant association was observed between packyears and neuropathy according to the MNSI questionnaire. Conclusion: Diabetic peripheral neuropathy is highly prevalent among patients with type 2 diabetes mellitus. Although current smoking was not significantly associated with DPN, cumulative smoking exposure, expressed as pack-years, was identified as an independent risk factor for DPN assessed by the MNSI physical examination. Longer diabetes duration, greater waist circumference, and higher body mass index were also associated with neuropathy. These findings suggest that lifetime smoking exposure, in addition to current smoking status, should be considered when assessing the risk of diabetic peripheral neuropathy in individuals with diabetes.
Benzer Tezler
- Son beş yılda Necmettin Erbakan Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Hastanesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Polikliniğinde düzenli olarak takip edilen diyabetik bireylerle, düzenli olarak kontrole gelmeyen diyabetik bireyler arasında komplikasyon gelişiminin ve laboratuvar verilerinin değerlendirilmesi
Evaluation of complication development and laboratory data between diabetic individuals with regular follow-up and diabetic individuals who were'nt regularly check in Necmettin Erbakan University Meram Medical Faculty Hospital Endocrinology and Metabolic Diseases Policlinic, in last five years
MELEK ÇAĞLAYAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıNecmettin Erbakan Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA KULAKSIZOĞLU
- Tip 1 diyabetli ergenlerde sigara içme sıklığı ve ilişkili faktörler
Smoking frequency and related factors in type 1 diabetes mellitus adolescents
SÜMEYYE KÜBRA KILIÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜZİN CİNEL
- Tip 2 diyabetes mellitus tanısı olan hastaların takibinde ölçülen n-terminus pro-B-type natriuretic peptide yüksekliğinin diyabetin mikrovasküler ve makrovasküler komplikasyonları ile ilişkisi
The relationship between elevated n-terminal pro-B-type natriuretic peptide levels and microvascular and macrovascular complications in patients with Type 2 diabetes mellitus
SÜLEYMAN CAN KARA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. ECE ÇİFTÇİ ÖZTÜRK
- Dahiliye polikliniklerine başvuran tip 2 diyabet hastalarında komplikasyon taramalarının doğru şekilde yapılma oranları
Rates of appropriate complication evaluation in type 2 diabetes patients presenting to internal medicine outpatient clinics
SÜMEYYE TUĞBA BAYRAM
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEMA BASAT
- Diyabetik ayak enfeksiyonu ve diyabetik ayak ülseri olan hastalarda lipid profilinin diyabetik ayak enfeksiyonu ve diyabetik ayak ülseri progresyonundaki rolü
Investigaion of the role of lipid profile in diabetic foot infection and diabetic foot ulcer progression in diabetic foot infection and diabetic foot ulcer patients
ŞÜKRÜ FURKAN TURAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
İç HastalıklarıKaradeniz Teknik Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUHAMMET CÜNEYT BİLGİNER