Platform ekonomisi bağlamında aracı dijital platformların konaklama işletmelerinde algılanan performans, kârlılık baskısı ve kullanım eğilimleri üzerindeki etkileri: Antalya örneği
The effects of intermediary digital platforms on perceived performance, profitability pressure, and usage tendencies in accommodation businesses within the context of the platform economy: The case of Antalya
- Tez No: 1023233
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MELİKE ÇETİN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Antalya Bilim Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, platform ekonomisi bağlamında aracı dijital platformların Antalya ilindeki konaklama işletmelerinde algılanan performans, kârlılık baskısı ve kullanım eğilimleri üzerindeki etkilerini incelemektedir. Çalışma, Antalya'da faaliyet gösteren 117 konaklama işletmesinden yapılandırılmış anket yoluyla elde edilen verilere dayanmaktadır. Araştırmada dijital platform kullanım düzeyi, platformlardan gelen rezervasyon payı, komisyon oranları, doğrudan rezervasyon oranı, doluluk oranı, gelir göstergeleri, kârlılık değişimi, genel memnuniyet ve gelecekte platform kullanım planı gibi değişkenler birlikte değerlendirilmiştir. Araştırma bulguları, çevrim içi platformların konaklama işletmeleri tarafından özellikle uluslararası müşterilere erişim, doluluk oranı artışı, gelir artışı ve rezervasyon süreçlerinin verimliliği açısından olumlu değerlendirildiğini ortaya koymaktadır. Booking.com, örneklemde en yaygın kullanılan dijital platformdur. İşletmelerin büyük çoğunluğu birden fazla platform kullanmakta olup, platformlardan gelen rezervasyon payı işletmelerin önemli bir kısmında %50'nin üzerindedir. Bununla birlikte, platformların kârlılık üzerindeki etkisi daha sınırlı ve karmaşık bulunmuştur. Komisyon maliyetleri, fiyat rekabeti ve platform bağımlılığı işletmeler tarafından önemli risk alanları olarak algılanmaktadır. Korelasyon ve regresyon analizleri, olumlu platform algısının genel memnuniyet üzerinde anlamlı ve pozitif bir etkiye sahip olduğunu; buna karşılık risk/maliyet algısının genel memnuniyeti tek başına açıklamada yetersiz kaldığını göstermektedir. Genel memnuniyet düzeyi, işletmelerin gelecekte platform kullanım planını belirleyen en güçlü değişken olarak tespit edilmiştir. Sonuç olarak çevrim içi platformlar, Antalya'daki konaklama işletmelerinin işletme performansını desteklemekte; ancak kârlılık üzerindeki etkileri komisyon maliyetleri, fiyat rekabeti ve platform bağımlılığı nedeniyle daha koşullu bir yapı göstermektedir.
Özet (Çeviri)
This study examines the effects of intermediary digital platforms on the business performance and profitability of accommodation enterprises in Antalya within the context of platform economy. The research is based on data obtained through structured questionnaires from 117 accommodation enterprises operating in Antalya. The study evaluated variables including the level of digital platform usage, the share of reservations from platforms, commission rates, direct booking rates, occupancy rates, revenue indicators, profitability changes, overall satisfaction, and future platform usage plans. The research findings reveal that online platforms are positively evaluated by accommodation enterprises, particularly in terms of access to international customers, increased occupancy rates, revenue growth, and efficiency of reservation processes. Booking.com emerged as the most widely used digital platform in the sample. The majority of enterprises use multiple platforms, and the share of reservations from platforms exceeds 50% for a significant portion of enterprises. However, the impact of platforms on profitability was found to be more limited and complex. Commission costs, price competition, and platform dependency are perceived as significant risk areas by enterprises. Correlation and regression analyses demonstrate that positive platform perception has a significant and positive effect on overall satisfaction, while risk/cost perception alone is insufficient in explaining overall satisfaction. Overall satisfaction was identified as the strongest variable determining enterprises' future platform usage plans. In conclusion, online platforms support the business performance of accommodation enterprises in Antalya; however, their effects on profitability exhibit a more conditional structure due to commission costs, price competition, and platform dependency.
Benzer Tezler
- İstanbul için paylaşan şehir modeli: Kentsel mekânda paylaşım ekonomilerinin etkileri, yönetim rolleri ve uygulama stratejileri
A sharing city model for İstanbul: the effects of sharing economies on urban space, management roles, and implementation strategies
HALİME GÖZLÜKAYA
Doktora
Türkçe
2026
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLDEN DEMET ORUÇ
- Designers in mobile lifestyle: Creativity, digital nomadism and environmental sustainability
Mobil yaşam tarzında tasarımcılar: Yaratıcılık, dijital göçebelik ve çevresel sürdürülebilirlik
DİLARA ERDOĞAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Endüstri Ürünleri Tasarımıİstanbul Teknik ÜniversitesiEndüstriyel Tasarım Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF KÜÇÜKSAYRAÇ
- Dijital göçebeler için bütünleşik ortak yaşam ve çalışma alanlarına yönelik tasarım stratejilerinin belirlenmesi
Defining design strategies of combined coliving and coworking spaces for digital nomads
CEREN İZGİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
İç Mimari ve Dekorasyonİstanbul Teknik Üniversitesiİç Mimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZGE CORDAN
- İş hukukunda platform çalışması ve platform çalışanları
Platform work and platform workers in labour law
SALİH HAYDAR GÜNLER
- Platform capitalism and the transformation of the music industry: The impact of Spotify in Turkey
Platform kapitalizmi ve müzik endüstrisinin dönüşümü: Spotify'in Türkiye'deki etkisi
MERT SARIKAYA
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Müzikİstanbul Teknik ÜniversitesiBilim, Teknoloji ve Toplum Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. EBRU BELGİN YETİŞKİN DOĞRUSÖZ