Sermaye birikimi ve kentsel toprak rantının ekonomi politiği: Esenyurt örneği
The political economy of capital accumulation and urban land rent: The case of Esenyurt
- Tez No: 1023240
- Danışmanlar: PROF. DR. MAHMUT GÜLER
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Kamu Yönetimi, Public Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Trakya Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, 1980 sonrası neoliberal politikaların yönlendirdiği kentsel toprak rantına dayalı sermaye birikim pratiklerinin kentsel mekânı metalaştırma sürecini, aktörler arasındaki ilişkileri, mekansal sonuçlarını ve toplumsal yansımalarını Esenyurt örneği üzerinden ekonomi-politik bir perspektifle analiz etmeyi amaçlamaktadır. Çalışma kapsamında kentsel rant, salt ekonomik bir değer olarak değil, siyasal ve toplumsal boyutların da dahil edilmesiyle çok yönlü bir süreç olarak değerlendirilmektedir. Araştırmanın amacı doğrultusunda nitel araştırma yöntemleri içerisinde durum çalışması deseni benimsenmiştir. Araştırma soruları, yarı yapılandırılmış görüşme tekniğine uygun olarak hazırlanmış olup sorular uzman görüşüne sunulmuştur. Öneriler doğrultusunda sorular revize edilerek bu çerçevede saha çalışması gerçekleştirilmiştir. Bu kapsamda Esenyurt'ta görev yapan 15 mahalle muhtarı ile derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Görüşmeler MAXQDA Analytics Pro 24 (Sürüm 24.10.0) nitel veri analizi yazılımı kullanılarak analiz edilmiştir. Nitel verilerin çözümlenmesinde MAXQDA içerisindeki kodlama hiyerarşisini görünür kılmak ve araştırmanın bilimsel titizliğini artırmak amacıyla Gioia veri yapısı (data structure) görselleştirme tekniğinden yararlanılmıştır. Bununla birlikte çalışma boyunca saha görüşmelerinin desteklenmesi amacıyla çeşitli istatistiksel veri setleri, resmi kurumsal raporlar ve haber arşivi gibi ikincil veri setleri kullanılarak araştırmada veri çeşitlemesi stratejisi uygulanmıştır. Analiz sonucunda (i) siyasal ve yönetsel dinamikler, (ii) sermaye, piyasa ve sosyo mekânsal dinamikler ile (iii) kentsel mekan kapasitesi ve toplumsal yansımaları olmak üzere kentsel rantı inşa eden üç ana tema ortaya çıkarılmıştır. Bu çalışmanın sonucunda kentsel rantın inşasının siyasal, ekonomik ve toplumsal dinamiklerin eşzamanlı olarak işlediği, birbirini besleyen çok boyutlu ve sistematik bir süreç olduğu ortaya konulmuştur. Elde edilen bulgular ışığında bu işleyişi çözümlemek, ilişki ağlarını ve nedensellik bağlarını ortaya çıkarmak amacıyla kentsel rantın yeniden üretimine ilişkin analitik modeller kurgulanmıştır.
Özet (Çeviri)
This study is to analyze the process of commodifying urban space by capital accumulation practices based on urban land rent directed by post-1980 neoliberal policies, the relations among actors, its spatial consequences, and social reflections through the case of Esenyurt from a political-economy perspective. Within the scope of the study, urban rent is evaluated not merely as an economic value, but as a multifaceted process with the inclusion of political and social dimensions. In line with the aim of the research, a case study design within qualitative research methods was adopted. The research questions were prepared in accordance with the semi-structured interview technique, and the questions were submitted for expert opinion. In line with the recommendations, the questions were revised, and fieldwork was conducted within this framework. In this context, in-depth interviews were conducted with 15 neighborhood headmen serving in Esenyurt. The interviews were analyzed using MAXQDA Analytics Pro 24 (Version 24.10.0) qualitative data analysis software. In the analysis of qualitative data, the Gioia data structure visualization technique was utilized in order to make the coding hierarchy within MAXQDA visible and to increase the scientific rigor of the research. In addition, to support the field interviews throughout the study, a data triangulation strategy was applied by using secondary sources such as various statistical datasets, official institutional reports, and news archives. As a result of the analysis, three main themes constructing urban rent were revealed as (i) political and administrative dynamics, (ii) capital, market, and socio-spatial dynamics, and (iii) urban space capacity and its social reflections. As a result of this study, it was revealed that the construction of urban rent is a multidimensional and systematic process in which political, economic, and social dynamics operate simultaneously and feed each other. In the light of the obtained findings, analytical models regarding the reproduction of urban rent were constructed in order to deconstruct this mechanism, reveal the relational networks and the causality ties.
Benzer Tezler
- Kentsel rantın dönüşümü ve yerel yönetimler
Urban land rent's transformation and local governments
BURCU MÜDERRİSOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
Kamu YönetimiMarmara ÜniversitesiKamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. SELMİN KAŞKA
- Bir sermaye birikim aracı olarak kentsel toprak rantının paylaşım süreci -Çevre düzeni planından imar planına-: Adıyaman kenti örneği
As a capital current tool sharing process of urban soil -From environmental plan to zoning plan-: Adıyaman city example
AHMET SEFA TEKİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Şehircilik ve Bölge Planlamaİnönü ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ CANAN EMEK İNAN
- Kentsel toprak rantının yaratılmasında kent planlamasının rolü
The role of urban planning in creating urban land rent
AYSU MÜGE YEŞİL
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
Şehircilik ve Bölge PlanlamaGazi ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü
PROF. DR. KEMAL GÖRMEZ
- Piyasa kuramı üzerinden Türkiye'de konut üretiminin ele alınması
Tackling housing production in Turkey through market theory
BERKAY OSKAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
MimarlıkYıldız Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CANDAN ÇITAK
- Working class in Turkey during the World War II period: Between social policies and everyday experiences
İkinci Dünya Savaşı döneminde Türkiye'de işçi sınıfı: Sosyal politikalar ve gündelik deneyimler
CAN NACAR
Yüksek Lisans
İngilizce
2004
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriBoğaziçi ÜniversitesiAtatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. NADİR ÖZBEK