Evaluation and prioritization of safety performance factors in infrastructure projects in Afghanistan using the analytic hierarchy process
Afganistan'daki altyapı projelerinde güvenlik performans faktörlerinin analitik hiyerarşi süreci (AHP) ile değerlendirilmesi ve önceliklendirilmesi
- Tez No: 1023253
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ DUYGUN FATİH DEMİREL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği, Industrial and Industrial Engineering
- Anahtar Kelimeler: Altyapı Projeleri, İnşaat Güvenliği, Güvenlik Performans Faktörleri, Analitik Hiyerarşi Süreci (AHP), Çok Kriterli Karar Verme, Afganistan, Infrastructure Projects, Construction Safety, Safety Performance Factors, Analytic Hierarchy Process (AHP), Multi-Criteria Decision-Making (MCDM), Afghanistan
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: İstanbul Kültür Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Endüstri Mühendisliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İnşaat ve altyapı projeleri, çalışanları önemli iş sağlığı ve güvenliği risklerine maruz bırakan karmaşık ve dinamik çalışma ortamlarına sahiptir. Bu zorluklar, özellikle kurumsal kapasitenin sınırlı olduğu, düzenleyici denetim mekanizmalarının zayıf kaldığı ve güvenlik yönetimi uygulamalarının yetersiz olduğu Afganistan gibi gelişmekte olan ve çatışma sonrası ülkelerde daha belirgin hale gelmektedir. Bu nedenle, güvenlik performansını artırmak ve altyapı yönetiminde etkin karar alma süreçlerini desteklemek amacıyla güvenlik faktörlerinin sistematik olarak değerlendirilmesi ve önceliklendirilmesi büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada, Afganistan'daki altyapı projelerini etkileyen güvenlik performans faktörleri Analitik Hiyerarşi Süreci (AHP) yöntemi kullanılarak değerlendirilmiş ve önceliklendirilmiştir. Yapım Aşaması ile İşletme ve Bakım Aşamasındaki güvenlik önceliklerini belirlemek amacıyla nicel bir Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) çerçevesi uygulanmıştır. Veriler, altyapı, mühendislik ve iş sağlığı ve güvenliği alanlarında deneyime sahip on uzmandan, 43 ikili karşılaştırmadan oluşan yapılandırılmış anketler aracılığıyla elde edilmiştir. Toplanan uzman görüşleri geometrik ortalama yöntemiyle birleştirilmiş ve yerel ile küresel öncelik ağırlıklarını belirlemek amacıyla AHP yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonuçları, Yapım Aşamasının güvenlik açısından İşletme ve Bakım Aşamasına göre daha yüksek öneme sahip olduğunu göstermektedir. Örgütsel ve Yönetsel Bağlılık faktörü en etkili ana kriter olarak belirlenirken, Denetim, İzleme ve Yaptırım Mekanizmaları genel sıralamada en yüksek öncelikli güvenlik faktörü olarak tespit edilmiştir. Bulgular, Afganistan'daki altyapı projelerinde güvenliğin iyileştirilmesi için daha güçlü denetim sistemlerine, yönetim bağlılığına, yasal uyuma, iş gücü yetkinliğinin artırılmasına ve proaktif risk yönetimi uygulamalarına ihtiyaç duyulduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Construction and infrastructure projects involve complex and dynamic working environments that expose workers to significant occupational safety risks. These challenges are particularly pronounced in developing and post-conflict countries such as Afghanistan, where limited institutional capacity, weak regulatory enforcement, and inadequate safety management practices increase vulnerability to workplace accidents. Therefore, the systematic evaluation and prioritization of safety factors are essential for improving safety performance and supporting effective infrastructure management. This study evaluates and prioritizes safety performance factors affecting infrastructure projects in Afghanistan using the Analytic Hierarchy Process (AHP). A quantitative Multi-Criteria Decision-Making (MCDM) framework was employed to assess safety priorities across the Construction Phase and the Operation and Maintenance Phase. Expert judgments were obtained from ten professionals with experience in infrastructure, engineering, and occupational safety through structured pairwise comparison questionnaires comprising 43 comparisons. The collected judgments were aggregated using the geometric mean method and analyzed through AHP to determine local and global priority weights. The results indicate that the Construction Phase received greater importance than the Operation and Maintenance Phase. Organizational and Governance Commitment received the highest priority weight among the evaluated criteria, while Supervision, Monitoring and Enforcement Mechanisms ranked as the highest-priority safety factor overall. The findings suggest that improving infrastructure safety in Afghanistan requires stronger supervision systems, management commitment, regulatory compliance, workforce competency, and proactive risk management practices.
Benzer Tezler
- Kentsel dönüşüm alanlarının önceliklendirilmesinde bütünleşik çok kriterli karar verme modeli: İstanbul örneği
An integrated multi-criteria decision-making model for prioritizing urban regeneration areas: The case of İstanbul
ZAFER ELBAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ATİLLA DAMCI
- Raylı sistem kazalarının analizi için bayes ağı tabanlı bir yaklaşım
A bayesian network-based approach for analyzing railway accidents
DERYA CEPHE
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Mühendislik Bilimleriİstanbul Teknik ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. UMUT ASAN
- Investigating risk assessment and role of safety concerns in autonomous vehicle
Otonom araçlarda risk değerlendirmesi ve güvenlik kaygılarının modellenmesi
GÖZDE BAKİOĞLU DOĞANYILMAZ
Doktora
İngilizce
2022
Ulaşımİstanbul Teknik Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ OSMAN ATAHAN
- Deniz taşımacılığında kuru yük gemilerinin yangın risklerinin araştırılması ve yangın güvenliği
Investigation of fire risks and fire safety of dry cargo ships in marine transportation
CEM ÖZKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
DenizcilikSakarya ÜniversitesiYangın ve Yangın Güvenliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MURAT TUNA
- Dinamik konumlandırma sistemlerinde tehlikeye sebep olan faktörlerin incelenmesi
Investigation of factors causing hazards in dynamic positioning systems
MUSTAFA ATAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Denizcilikİstanbul Teknik ÜniversitesiDeniz Ulaştırma İşletme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HAKAN DEMİREL