Zorunlu göç deneyimi üzerine: Geçici koruma statüsü altındaki Suriyeli annelerin annelik işlevlerinin incelenmesi
On the experience of forced migration: An examination of mothering functions of Syrian mothers under temporary protection status
- Tez No: 1023655
- Danışmanlar: DOÇ. DR. RUKİYE İREM ERDEM ATAK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, İstanbul'da yaşayan geçici koruma statüsündeki Suriyeli annelerin annelik işlevlerini, göç deneyimlerini ve göç sonrası annelikte karşılaştıkları zorlukları psikanalitik kuram çerçevesinde incelemektir. Çalışma kapsamında 19-28 yaş aralığında, 2-12 ay arasında bebeği olan, İstanbul'da yaşayan 10 Suriyeli anne ile yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşmeler yapılmış; ayrıca Rorschach Testi ve Tematik Algı Testi uygulanmıştır. Katılımcıların doğum sonrası depresyon ve travma sonrası stres belirtileri, gerektiğinde dışlama kriteri olarak kullanılmak üzere objektif ölçeklerle ölçülmüş ve betimleyici analizlerle değerlendirilmiştir. Projektif testler Fransız okuluna özgü içerik analizi ile; nitel görüşmeler yansıtıcı tematik analiz yöntemi ile analiz edilmiştir. Projektif test bulguları katılımcıların içsel anne temsillerinin kapsayıcılıktan uzak olduğunu; savaş ve zorunlu göçe dair travmatik içeriklerin testlerde izlendiğini; depresif duygulanıma gönderme yapan yanıtların ve çaresizlik ve üzüntü gibi söylemlerin yoğun olduğunu göstermiştir. Tematik analiz bulgularına göre 5 ana tema ve 20 alt tema belirlenmiştir. Ana temalar sırasıyla şöyledir: savaşın gölgesinde şekillenen benlik; yeni ülkede varoluş: zorluklar ve onarıcı temaslar; kayıp, idealizasyon ve onarım; bebek üzerine kurulan hayat; annelikte kadınlar arası destek ağı. Bu bulgular, annelik deneyimine geçmiş travmatik yaşantıların etkisini ve zorunlu göç sonrası anne olmaya dair zorlukları ortaya koymuştur. Annelik işlevleri açısından annenin ayrılık kaygısının yoğunluğu, bebeğin ihtiyaçlarını bedensel ihtiyaçlar üzerinden anlamlandırma, babanın sınırlı varlığı ve kadınlar arası destek ağının işlevi öne çıkan bulgular arasındadır. Projektif ve nitel veriler göç sonrası anneliğin çok katmanlı doğasını ortaya koymuştur. Bu çalışma, zorunlu göç sonrası annelik işlevlerini nitel yöntemleri kullanarak psikanalitik perspektiften ele alan nadir araştırmalardan biri olma özelliği taşımaktadır.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the maternal functions, migration experiences, and post-migration challenges of Syrian mothers with temporary protection status living in Istanbul, within a psychoanalytic theoretical framework. Within the scope of the study, semi-structured in-depth interviews were conducted with 10 Syrian mothers aged 19–28 who had infants between 2 and 12 months old. In addition, the Rorschach Test and the Thematic Apperception Test (TAT) were administered. Objective scales were used to measure participants' postpartum depression and post-traumatic stress symptoms as potential exclusion criteria, and descriptive analyses were applied. The projective tests were analyzed using content analysis specific to the French school, while the qualitative interviews were analyzed through reflexive thematic analysis. The projective test findings indicated that participants' internal maternal representations lacked containment; that traumatic content related to war and forced migration was traceable in the projective tests; and that responses referencing depressive affect, along with discourses of helplessness and sadness, were prevalent. According to the thematic analysis findings, 5 main themes and 20 sub-themes were identified. These themes are, respectively: the self shaped under the shadow of war; existence in a new country; loss, idealization, and reparation; life built upon the infant, and the women's support network in motherhood. These findings revealed the impact of past traumatic experiences on the experience of motherhood and the difficulties of becoming a mother following forced migration. In terms of maternal functions, the prominent findings included the intensity of the mother's separation anxiety, making sense of the infant's needs through bodily needs, the father's limited presence, and the function of the women's support network. Projective and qualitative data revealed the multilayered nature of post-migration motherhood. This study represents one of the few studies that explore maternal functions following forced migration from a psychoanalytic perspective by integrating qualitative and projective methods.
Benzer Tezler
- Geçici koruma statüsündeki engelli ve yaşlı Suriyelilerin sosyal hizmetlere erişimi üzerine etnografik bir inceleme: Tekirdağ örneği
Thesis access to social work practices of disable and elderly Syrians with temporary protection status: an etnographic examination in Tekirdağ
EZGİ YALKUT
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Sosyal Hizmetİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaSosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FETHİYE KAYA TİLBE
- Suriyeli gençlerin tütün ürünleri ve nargile kullanım deneyimlerinin koruyucu ve önleyici sosyal hizmet müdahaleleri açısından değerlendirilmesi: İzmir örneği
Evaluation of Syrian youth use experiences of tobacco products and hookahs in terms of protective and preventive social work interventions: The case of Izmir
SEVGİ TİKTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Sosyal HizmetAnkara ÜniversitesiSosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BURCU ÖZDEMİR OCAKLI
- Hatay'ın göç deneyimi geçici koruma altındaki Suriyeli kadınlar üzerinden nitel bir araştırma
Migration experience of Hatay: A qualitative research on Syrian women under temporary protection
SİBEL ŞAT DURKAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
HukukHatay Mustafa Kemal ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUHARREM GÜNEŞ
- İstanbul'daki Suriyeli savaş göçmenlerinin kentsel coğrafya üzerindeki dağılışı
The distribution of Syrian war immigrants in urban geography of İstanbul
İLKE KIRATLI AKTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Coğrafyaİstanbul ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HATİCE KURTULUŞ
- Savaş ve zorunlu göç nedeniyle yas mağduru olmuş çocuklarda baba kaybının izleri
Traces of the loss of a father in children who have been victim of mourned due to war and forced migration
DİLARA AKAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Psikolojiİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaSosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÖKHAN ORAL