Siha'dan fırlatılan balistik bir füze için siha füze arası veri bağı kullanan müşterek bir seyrüsefer çözümü
A joint navigation solution using inter-data link for a ballistic missile launched from an armed uav
- Tez No: 1023832
- Danışmanlar: DOÇ. DR. AHMET AKBULUT
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Havacılık ve Uzay Mühendisliği, Mühendislik Bilimleri, Savunma ve Savunma Teknolojileri, Aeronautical Engineering, Engineering Sciences, Defense and Defense Technologies
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Elektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasında, birlikte harekât icra eden ve füze atışı gerçekleştiren Silahlı İnsansız Hava Aracı (SİHA) grupları için, Küresel Konumlandırma Sistemi (KKS) erişiminin olmadığı veya kısmi olduğu ortamlarda kullanılmak üzere bir seyrüsefer çözümü ele alınmıştır. Bu kapsamda, haberleşme tabanlı göreli ölçümler kullanan çok unsurlu müşterek bir seyrüsefer mimarisi geliştirilmiştir. Haberleşme ortamının elektronik harp gibi etkilerle kolaylıkla bozulabilmesi nedeniyle, göreli ölçümlerin doğruluğunun kritik olduğu ortaya konmuş ve ölçüm bozulmaları altında önerilen yaklaşımın gürbüzlüğünü korumaya yönelik yöntemler geliştirilmiştir. Çalışmada, operasyon ortamında karşılaşılabilecek haberleşme kesintileri, çok yollu iletim hataları ve saat kaymaları gibi ölçüm bozulmaları zamana bağlı bir şekilde ele alınmış ve bu tür hataların klasik yöntemlerle tespit edilmesinin sınırlı kaldığı gösterilmiştir. Bu doğrultuda, ölçüm bileşenlerinin ayrı ayrı değerlendirilebildiği kısmi ölçüm güncelleme yaklaşımı altında daha esnek bir filtreleme yapısı geliştirilmiş ve bu yapının adaptif karar mekanizmaları ile yönetilmesinin katkıları ortaya konmuştur. Önerilen adaptif ölçüm güncelleme mimarisi kapsamında, geleneksel eşik tabanlı inovasyon filtresine (IF) ek olarak pekiştirmeli öğrenme (RL) tabanlı Derin Q-Ağ (DQN) ajanı, çok katmanlı algılayıcı (MLP) ve uzun-kısa süreli bellek ağı (LSTM) olmak üzere üç farklı öğrenme tabanlı karar yaklaşımı karşılaştırılmıştır. Monte Carlo benzetimleri sonucunda, MLP tabanlı yaklaşımın ölçüm kalitesini yüksek doğrulukla sınıflandırdığı ve IF'e kıyasla daha isabetli ölçüm güncelleme kararları vererek seyrüsefer performansını iyileştirdiği gözlemlenmiştir. RL ve LSTM tabanlı yöntemlerin ise problem yapısına bağlı sınırlamalar nedeniyle IF'ten daha düşük performans sağladığı belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlar, veri odaklı yöntemlerin uygun özellik temsili ile birlikte kullanıldığında, önerilen deterministik yapıyı güçlendiren tamamlayıcı bir karar katmanı olarak etkili bir şekilde kullanılabileceğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
In this thesis, a navigation solution is proposed for groups of unmanned combat aerial vehicles (UCAVs) performing cooperative missions and missile launch operations in environments where Global Navigation Satellite System (GNSS) signals are unavailable or partially available. A cooperative multi-agent navigation architecture based on communication-based relative measurements is developed. Since communication links can be degraded by electronic warfare and similar effects, the reliability of relative measurements becomes critical. Accordingly, methods are introduced to maintain robustness under measurement degradations. Operational effects such as communication outages, multipath propagation, and clock synchronization biases are modeled as time-dependent and gradually evolving processes. It is shown that such degradations are difficult to reliably detected using conventional threshold-based methods. To address this, a flexible filtering framework based on a partial measurement update strategy—where range and range-rate measurements are evaluated independently—is proposed. The framework is further enhanced through adaptive decision mechanisms. Within this architecture, the Innovation Filter (IF) is compared with three learning-based approaches: a Deep Q-Network (DQN), a Multi-Layer Perceptron (MLP), and a Long Short-Term Memory (LSTM) network. Monte Carlo simulations show that the MLP-based approach achieves high classification accuracy, makes more reliable update decisions than the IF, and significantly improves navigation performance. In contrast, RL- and LSTM-based methods perform worse than IF due to problem-specific limitations. Overall, the results indicate that data-driven methods, when combined with suitable feature representations, can effectively serve as a complementary decision layer for the proposed deterministic framework.
Benzer Tezler
- Yeni nesil savunma teknolojilerinin sınır güvenliğine etkisi: Türkiye'nin ürettiği İHA ve SİHA kullanımı üzerine bir analiz
The effect of new generation defense technologies on border security: An analysis on the use of UAVs and UCAVs produced by Türkiye
RABİA ASYA AKÇAAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Kamu YönetimiSinop ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET SAMET ERDEM
- Terörizmle mücadele kapsamında insansız hava araçlarının rolü: Federal Yönetimli Aşiret Bölgesi örneği
The role of unmanned aerial vehicles within the fight against terrorism: The case of Federally Administered Tribal Areas
AYTEKİN TERKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Savunma ve Savunma TeknolojileriKara Harp Okulu KomutanlığıGüvenlik Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ABDULLAH TOPÇU
- Alümina fiber takviyeli Al-si metal matriksli kompozitlerin üretimi ve mikroyapı-özellik ilişkilerinin incelenmesi
production of alumina fiber reinforced Al-si metal matrix composites and the investigation of their microstructure-propetry relation ships
HATEM AKBULUT
- Batıcılaşma sürecinde bir şahsiyeti Ahmet Emin Yalman (hayatı, ilişkileri, fikirleri)
Başlık çevirisi yok
ERGÜN YILDIRIM