Dört kadın karakterin (Madam Bovary, Anna Karenina, Bihter ve Tehmine) tematik karşılaştırılması
Thematic comparison of four female characters (Madam Bovary, Anna Karenina, Bihter and Tehmine)
- Tez No: 1024870
- Danışmanlar: DOÇ. DR. NUSRET YILMAZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Iğdır Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, edebiyatta kadın figürünün tarihsel dönüşümünü inceleyerek, kadın kimliğinin oluşum sürecini toplumsal, kültürel ve bireysel dinamikler çerçevesinde analiz etmeyi amaçlamaktadır. Yunan edebiyatındaki mitolojik kadın figürlerinden başlayarak modern edebiyata kadar uzanan süreçte kadın karakterlerin temsili, değişen toplumsal yapılar, kültürel normlar ve ataerkil sistemin etkisiyle sürekli yeniden şekillenmiştir. Çalışmada Madam Bovary (Gustave Flaubert), Anna Karenina (Lev Tolstoy), Aşk-ı Memnu (Halit Ziya Uşaklıgil) ve Beş Katlı Yapının Altıncı Katı (Rzayev Anar) adlı eserler üzerinden tematik karşılaştırmalı bir çözümleme yapılmıştır. Seçilen romanlar, farklı coğrafyalara ve dönemlere ait olsalar da kadın karakterlerin benzer kimlik çatışmalarını, arzularını ve toplumsal sınırlamalarla verdikleri mücadeleyi ortak bir zeminde sunar. Emma Bovary, Anna Karenina, Bihter ve Tehmine gibi karakterler, ataerkil normlarla çevrelenmiş, daraltılmış hayatlar içinde aşk, özgürlük ve bireysel tatmin arayışına yönelmiş; fakat bu arayış çoğunlukla yıkım ve dışlanmayla sonuçlanmıştır. Bu romanlarda aşk, kadının özgürleşme talebinin ve aynı zamanda toplumla çatışmasının bir aracı olarak sunulur. Kadın karakterler, evlilik kurumu içinde bastırılmış, duygusal ve cinsel tatminsizlikle kuşatılmış bir yaşam sürerken, aşk aracılığıyla hem kendilerini gerçekleştirmek isterler hem de toplumun dayattığı rollerden uzaklaşmak isterler. Ancak bu arayış, onları toplumsal düzenin dışına iter ve çoğu zaman trajik sonlarla karşı karşıya bırakır. Annelik teması da bu bağlamda çelişkili bir boyut kazanır. Kadınlar bir yandan toplum tarafından kutsal bir konuma yerleştirilen annelik rolünü üstlenmek zorundayken, diğer yandan bu rol onların bireysel kimliklerini yok eden, onları pasif ve fedakâr kalıplara sıkıştıran bir unsur hâline gelir. Bu tez, kadın karakterlerin edebi temsillerinin yalnızca bireysel hikâyeleri yansıtmadığını, aynı zamanda toplumsal yapının, ideolojinin ve kültürel kodların kadın üzerindeki etkilerini gözler önüne serdiğini savunmaktadır. Edebiyat, bu bağlamda hem bir tanıklık alanı hem de bir direniş zemini olarak değerlendirilmektedir.
Özet (Çeviri)
This thesis examines the historical transformation of the female figure in literature, analyzing the construction of female identity through social, cultural, and individual dynamics. From the mythological female archetypes of Ancient Greek literature to the complex women characters of modern fiction, the representation of women has been continuously reshaped by changing societal structures, cultural norms, and patriarchal systems. A thematic comparative analysis is conducted on Madame Bovary (Gustave Flaubert), Anna Karenina (Leo Tolstoy), Aşk-ı Memnu (Halit Ziya Uşaklıgil), and The Sixth Floor of the Five-Story Building (Rzayev Anar). Although these novels originate from different geographies and time periods, they share common ground in their portrayal of female characters facing identity crises, emotional conflicts, and societal limitations. Characters such as Emma Bovary, Anna Karenina, Bihter, and Shafika seek love, freedom, and personal fulfillment within the constraints of patriarchal norms. However, these pursuits often lead to societal alienation and tragic ends. Love is portrayed as both a means of liberation and a source of conflict for these women. Trapped in emotionally and sexually unfulfilling marriages, the protagonists turn to forbidden love in an attempt to reclaim their suppressed identities. Yet, society punishes their transgressions, highlighting the moral and structural rigidity of patriarchal frameworks. Motherhood, on the other hand, emerges as a deeply ambivalent theme. While society sanctifies motherhood and imposes it as a central role for women, it simultaneously serves as a mechanism of control and self-erasure. This thesis argues that literary representations of women are not merely personal narratives but also reflect the sociopolitical and ideological forces shaping female existence. Literature, in this context, functions both as a space of testimony and a site of resistance.
Benzer Tezler
- Tarih-i Burhaneddin-i Belhi (Lady Sheil'in anıları)
History of Burhaneddin-i Belhi (Memories of Lady Sheil)
NİHAL ÇANKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
Doğu Dilleri ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiFars Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET KANAR
- Yeni Cami'nin akustik açıdan performans değerlendirmesi
Evaluation of the acoustical performance of the New Mosque
EVREN YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEVTAP YILMAZ DEMİRKALE
- Kars volkanik platosu'nun Çıldır (Ardahan ili) kuzeyindeki bölümünün volkanostratigrafisi, petrolojisi ve jeokimyası
Volcanostratigraphy, petrology and geochemistry of the Kars volcanic plateau in the north of Çıldır (Ardahan city)
OLGUN DURU
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
Jeoloji Mühendisliğiİstanbul ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET KESKİN
- Türk romanında kadın karakterin arzu dönüşümü: Kadın yazarlar (1860-1980)
The transformation of desire in female characters in Turkish novels: Female writers (1860-1980)
HACİRE AKTAŞ DAĞ
Doktora
Türkçe
2025
Türk Dili ve EdebiyatıYıldız Teknik ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DİDEM ARDALI BÜYÜKARMAN
PROF. DR. EMİNE TEVFİKA İKİZ