Kazakistan'da yüksek öğrenim gören öğrencilerin dijital okuryazarliği, ve bunu etkileyen sosyo-ekonomik ve sosyo-kültürel faktörler
Digital literacy of higher education students in Kazakhstan and the socio-economic and socio-cultural factors affecting it
- Tez No: 1024991
- Danışmanlar: PROF. DR. HAYATİ BEŞİRLİ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sosyoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı, Kazakistan'da yükseköğrenim gören öğrencilerin dijital okuryazarlık düzeylerini belirlemek ve bu düzeyi etkileyen sosyo-ekonomik ve sosyo-kültürel faktörleri incelemektir. Dijital teknolojilerin eğitim ve günlük yaşamda yaygınlaşması, öğrencilerin dijital becerilerinin değerlendirilmesini önemli bir araştırma konusu haline getirmiştir. Araştırma karma yöntem yaklaşımıyla gerçekleştirilmiştir. Nicel aşamada Akademisyen E. A. Büketov Karaganda Üniversitesi'nde öğrenim gören 545 öğrenciye anket uygulanmış ve veriler SPSS programı kullanılarak betimleyici istatistikler, bağımsız örneklem t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve korelasyon analizi ile değerlendirilmiştir. Nitel aşamada ise 10 öğrenci ile yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmış ve elde edilen veriler içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Bulgular, öğrencilerin dijital teknolojileri eğitim ve günlük yaşamlarında aktif olarak kullandıklarını göstermektedir. Aile gelir düzeyi ve öğrencilerin yetiştiği yerleşim yeri ile dijital okuryazarlık arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Buna karşılık, annenin eğitim düzeyinin dijital okuryazarlıkla anlamlı düzeyde ilişkili olduğu belirlenmiştir. Ayrıca dijital okuryazarlık ile dijital teknolojileri kullanım sıklığı, dijital becerilere verilen önem ve dijital teknolojileri kullanma konusundaki özgüven arasında anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Nitel bulgular, aile ortamının, üniversite çevresinin ve bireysel öğrenme deneyimlerinin dijital becerilerin gelişiminde önemli rol oynadığını göstermiştir. Katılımcılar ayrıca yapay zeka araçlarından elde edilen bilgilerin doğrulanmasının önemini vurgulamışlardır. Sonuç olarak, dijital eşitsizliğin yalnızca teknolojiye erişimle açıklanamayacağı; dijital beceriler, eğitim deneyimi ve sosyal çevrenin dijital okuryazarlığın gelişiminde daha belirleyici faktörler olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to determine the digital literacy levels of university students in Kazakhstan and to examine the socio-economic and socio-cultural factors affecting these levels. The widespread use of digital technologies in education and everyday life has made the assessment of students' digital skills an important area of research. The study employed a mixed-methods approach. In the quantitative phase, a survey was conducted with 545 students studying at E. A. Buketov Karaganda University, and the data were analyzed using SPSS. Descriptive statistics, an independent samples t-test, one-way analysis of variance (ANOVA), and correlation analysis were applied. In the qualitative phase, semi-structured interviews were conducted with 10 students, and the data were analyzed using content analysis. The findings indicate that students actively use digital technologies in education and daily life. No statistically significant relationship was found between family income level or place of upbringing and digital literacy. However, the mother's level of education was significantly associated with digital literacy. Significant relationships were also identified between digital literacy, the frequency of digital technology use, the importance attached to digital skills, and students' self-confidence in using digital technologies. Qualitative findings revealed that the family environment, the university setting, and individual learning experiences play an important role in developing digital skills. Participants also emphasized the importance of verifying information obtained from artificial intelligence tools. In conclusion, digital inequality cannot be explained solely by access to technology. Digital skills, educational experiences, and the social environment were found to be more influential factors in the development of digital literacy.
Benzer Tezler
- Türkiye ve Kazakistan'daki üniversitelerde öğrenim gören Türk ve Kazak öğrencilerin sosyal medya kullanımı
Use of social media by kazakh and Turkish students studying at the üniversities of Turkey and Kazakhstan
AZAT MUKHAMEDİYEV
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
SosyolojiGazi ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET ÇAĞATAY ÖZDEMİR
- Kazakistan ve Türkiye'deki üniversite öğrencilerinin herkes için sporla ilgili farkındalık düzeyleri ile yaşam kalitesi düzeyleri arasındaki ilişkinin araştırılması
Investigation of the relationship between sport for all awareness level and life quality level of university students in Kazakhstan and Turkey
BAGLAN YERMAKHANOV
Doktora
Türkçe
2021
SporGazi ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERDAL ZORBA
PROF. DR. MUTLU TÜRKMEN
- Билим, илим жана маданият тармагындагы Кыргызстан менен Түркиянын кызматташтыгы (1992-2012 жж.)
Kırgız Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti arasında eğitim, bilim ve kültürel ilişkiler (1992-2012)
KADRİ AĞGÜN
Doktora
Kırgızca
2016
TarihKyrgyz State Unıversıty Named After I ArabaevTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TÖLÖBEK ABDRAHMANOV
- Türkiye'de ve Kazakistan' da öğrenim gören üniversite öğrencilerinin depresyon ve yaşam doyumu düzeylerinin karşılaştırılması
Comparison of depression and life satisfaction levels of university students studying in Turkey and Kazakhstan
RİSHAT TLEUBAYEV
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
PsikolojiErzincan Binali Yıldırım ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MÜCAHİT KAĞAN
- Yabancı dil olarak Türkçe öğrenen C1 seviyesi öğrencilerinin dinleme metinlerinde özetleme stratejilerini kullanma becerileri
The skills of using summarizing strategies in listening texts of C1 level students who learn Turkish as a foreign language
ELİF NUR İNCE
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimUşak ÜniversitesiTürkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SALİH GÜLERER