Geri Dön

Metallurgy at Acemhöyük during assyrian trade colony period

Assur koloni çağı'nda Acemhöyük metalurjisi

  1. Tez No: 112178
  2. Yazar: AYLA TÜRKEKUL
  3. Danışmanlar: PROF. DR. HADİ ÖZBAL
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Kimya, Chemistry
  6. Anahtar Kelimeler: Acemhöyük, Asurlular, Atomik soğurma spektrometri, Bakır alaşımları, Metalurji, Acemhöyük, Assyrians, Atomic absorption spectrometry, Copper alloys, Metallurgy
  7. Yıl: 2001
  8. Dil: İngilizce
  9. Üniversite: Boğaziçi Üniversitesi
  10. Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Kimya Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

ÖZET ASSUR KOLONİ ÇAĞI' NDA ACEMHÖYÜK METALÜRJİSİ Bu tezin başlıca amacı M.Ö. ikinci bin yılda Anadolu'daki metal teknolojisine ve metal ticaretine ışık tutmaktır. Söz konusu devirde Acemhöyük önemli bir metal üretim ve ticaret merkezidir. Acemhöyük ticaret yollan üzerinde olması ve cevher kaynaklarına yakınlığından dolayı stratejik bakımdan önemlidir. Acemhöyük aynı zamanda Assur tüccarlanyla yapılan metal ticaretinde aktif rol almıştır. Çalışma kapsamında bakır, kurşun ve gümüş örneklerden, metal külçelerden, maden cevherlerinden ve cüruflardan oluşan 300 kadar örneğin kimyasal analizi yapılmıştır. Bu malzemenin kimyasal kompozisyonu Atomik Absorpsiyon Spektrometresi ile saptanmıştır. Ayrıca National Istitute of Standards and Technology tarafından 12 değişik örneğin kurşun izotop oranların Kültle Spektrometresi ile belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlar bakır esaslı örneklerin saf bakır, arsenikli bakır, bronz ve arsenik ve kalay içeren bakırdan yapıldıklarını göstermektedir. Bakır örneklerde en önemli safsızlığın demir olduğu tespit edilmiştir. Diğer elementlerden nikel, antimon ve gümüş eser miktarda gözlenmiştir. Bazı örneklerde yüksek miktarda çinko ve kurşuna rastlanmıştır. Örneklerin üretim tekniklerini ve olası maden cevher kaynaklarını belirlemek amacıyla istatiksel yöntemlere başvurulmuştur. Sonuç olarak Acemhöyük metal ustalarının o devirde Anadolu'da uygulanan bütün metallurjik teknikleri bildikleri ve büyük bir ustalıkla uyguladıktan anlaşılmıştır. Başka bir deyişle kükürtlü filizlerin izabesi, arsenik ve kalayla alışım yapma ve kupelasyon gibi teknikler yaygın olarak kullanılmıştır. Özellikle arsenikli bakır örneklerin çoğu bilinçli olarak hazırlandıkları anlaşılmıştır. Bakır, kurşun, gümüş, maden cevheri ve cüruf örneklerin kurşun izotopu analizi sonuçlan M.Ö. ikinci bin yılın başlarında Kuzey-İç Anadolu'nun cevher kaynaklarından bakır temin edildiğini göstermektedir. Aynı zamanda bazı gümüş örneklerin üretiminde Orta Toros Dağlan cevherlerinin kullanıldığı anlaşılmıştır. Toros Dağlan eski Assur metinlerinde geçen 'Gümüş Dağı' olduğu varsayılmaktadır.

Özet (Çeviri)

IV ABSTRACT METALLURGY AT ACEMHÖYÜK DURING ASSYRIAN TRADE COLONY PERIOD The main object of this thesis was to understand the metal technology and metal trade at the beginning of the 2nd millenium BC in Anatolia. Acemhöyük was an important metallurgical center at this period both in production and exchange of metals. It was strategically located near major ore sources in central Anatolia and took active part in metal trade with the Assyrian merchants. Nearly 300 archaeometalurgical material comprised of copper, lead, silver objects, ingots, ores, and slags were investigated in this study. The chemical composition of these materials is determined by using Atomic Absorption Spectroscopy. Apart from chemical analysis, lead isotope ratios of 12 different samples were determined using mass spectroscopy at the National Istitute of Standads and Technology. The results demonstrated that copper-based objects were made of unalloyed copper, arsenical copper, bronze, and copper that contain both tin and arsenic. The majority of the copper objects were manufactured from unalloyed and arsenical copper. Iron is the most cosistant impurity of these copper objects. Other elements such as nickel, antimony and silver occur at trace levels. A few objects contain significant amount of zinc and lead. Statistical techniques were carried out on the trace element distribution to determine particular trends, manufacturing techniques and possible ore sources. The results showed that, Acemhöyük metalsmiths mastered all metallurgical techniques currently in use in Analotia. In other words techniques such as smelting sulphide ores, alloying with arsenic and tin and cupellation were extensively used. In particular it was found out that most of the arsenical copper objects were produced intentionally. The results of provenance study of copper, lead and silver objects as well as ore and slag specimens using lead isotope analysis suggest that North Central Anatolian Ore groups might have been supplied copper to Central Anatolian settlements at beginning of second millenium B.C. Also these results showed that lead ores used in the production of silver objects originated from Taurus Mountains, which is considered to be 'Silver Moutains' metioned in Old Assyrian texts.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    330305

    Acemhöyük'te Asur ticaret kolonileri çağı metal eşya üretimi

    Production of metal goods in Acemhöyük during old Assyrian colony period

    F. GÜLDEN ÖZKALALI EKMEN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2012

    ArkeolojiAnkara Üniversitesi

    Arkeoloji Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ALİYE ÖZTAN

  2. Tez No

    766742

    Nikel ilaveli toz metalurjisi çeliklerde darbe tokluğunun farklı sıcaklıklarda incelenmesi

    Investigating the impact toughness of nickel added powder metallurgy steels at different temperatures

    TUĞBA BİLGİN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Metalurji MühendisliğiGazi Üniversitesi

    Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AHMET GÜRAL

    DR. ÖĞR. ÜYESİ ONUR ALTUNTAŞ

  3. Tez No

    558182

    Farklı oranlardaki takviye elemanlarıyla katkılandırılmış metal matrisli kompozit malzemelerin toz metalurjisi yöntemi ile üretimi ve özelliklerinin incelenmesi

    Production and investigation of metal matrix composites doped with reinforcing elements at different ratios by powder metallurgy method

    POLEN ŞANLI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Mühendislik BilimleriKütahya Dumlupınar Üniversitesi

    Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MUAMMER GAVAS

  4. Tez No

    119279

    Powder metallurgy of CuAlNi shape memory alloys

    CuAlNi şekil bellekli alaşımların toz metalurjisi

    ZİYA ESEN

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2002

    Metalurji MühendisliğiOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    Metalurji Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ŞAKİR BOR

    PROF. DR. BİLGEHAN ÖGEL

  5. Tez No

    3371

    Toz metalurjisi terminolojisinin araştırılması ve çok dilli bilgisayar programı yazılımı

    Investigation of the powder metallurgy terminology and development of a multi-language computer program

    İHSAN EFEOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1988

    Metalurji MühendisliğiGazi Üniversitesi

    Makine Eğitimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ETİ MUSTAFA UYGUR

Geri Dön