Ankara'da yağış ve su buharının çevresel izotop içeriklerinin zamanla değişiminin incelenmesi
Investigation of temporal variation of environmental isotope contents in precipitation and water vapour in Ankara
- Tez No: 131062
- Danışmanlar: YRD. DOÇ. DR. TÜRKER KURTTAŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Jeoloji Mühendisliği, Geological Engineering
- Anahtar Kelimeler: Kararlı izotoplar, Hava kütleleri, Su buharı, Ankara, Yağışlar, İzotoplar, Stable isotopes, Air masses, Water vapour, Ankara, Air mass, Water vapor, Rainfall, Isotopes
- Yıl: 2003
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hidrojeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Hidrojeoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ANKARA'DA YAĞIŞ VE SU BUHARININ ÇEVRESEL İZOTOP İÇERİKLERİNİN ZAMANLA DEĞİŞİMİNİN İNCELENMESİ Abdullah DİRİCAN Hacettepe Üniversitesi, Jeoloji Mühendisliği Bölümü, Hidrojeoloji Mühendisliği Anabilim Dalı ÖZ Bu çalışmada Ankara'da 2001 yılı boyunca toplanan günlük su buharı ve yağışın 52H ve S160 kayıtlan ile hidrometeorolojik parametreler birlikte değerlendirilmiştir. Standart bir pluviometre ve su buharı toplama sistemi kullanılarak Ocak 2001 tarihinden Aralık 2001 tarihine kadar Ankara'da su buharı ve yağış numuneleri toplanmıştır. Olay bazda yağışlar ile çeşitli sinoptik parametreler arasındaki ilişki tartışılmıştır. Döteryum fazlalığı temeline dayalı olarak yağış numuneleri üç guruba ayrılmıştır. 2001 yılında Ankara'ya yağış bırakan hava kütleleri, (26 yağış olayı için), kökenlerine ve izledikleri güzergahlara göre guruplandırılmıştır. Her hava kütlesi grubu için hesaplanan güzergahlar kullanılarak birer yerel meteorik su doğrusu ve yüzde frekansları hesaplanmıştır. Türkiye'de yağışların aylık izotop içeriklerini belirlemek maksadıyla oluşturulacak yerel yağış şebekesinin bu yönteme dayalı olarak oluşturulması mümkün olacaktır. 2001 yılı için Ankara'daki atmosferik su buharı ve yağışların 82H ve 5180 serilerinin zamanla değişimi incelenmiştir. Aylık toplam yağışların kararlı izotop içerikleri ile aylık sıcaklık değerleri arasında, olay bazda yağışlara göre daha büyük bir korelasyon göstermektedir. Yağmur damlalarının kısmi buharlaşmasından dolayı yağış numuneleri için döteryum fazlalığı su buharınınkine göre daha düşük olduğu belirlenmiştir. Su buharının daha yüksek döteryum fazlalığına toprak yüzeyinden buharlaşan nem neden olmaktadır. Bu çalışma ile elde edilen veriler doygun olmayan zondaki buharlaşma oranının su buharı ve yağışların 52H ve 5180 kararlı izotopları kullanılarak hesaplanması ve 52H ve 8180 kararlı izotoptan kullanılarak göl su bütçesi elemanlarının belirlenmesi çalışmalarında kullanılabilecektir.
Özet (Çeviri)
INVESTIGATION OF TEMPORAL VARIATION IN ENVIRONMENTAL ISOTOPE CONTENTS IN PRECIPITATION AND WATER VAPOUR IN ANKARA Abdullah DİRİCAN Hacettepe University, Department of Geological Engineering, Hydrogeological Engineering Section ABSTRACT in this study one-year record of 82H and 8180 in daily composite samples of water vapour and precipitation, together with relevant hydrometeorological parameters are presented for Ankara. Sampling of precipitation and water vapour was carried out in the Ankara, from January 2001 till December 2001 by means of a standard pluviometer and water vapour sampling system respectively. The relation between the isotopic composition and various synoptic parameters was discussed. Based on“deuterium excess”values, the rain samples separated into three groups. The origin and trajectory of precipitated air masses (for 26 rain event), which effects Ankara in the year 2001, were classified. For each group of air masses an approximate local meteoric water lines and percentage frequencies were calculated by using computed trajectories. In the future it will be possible to construct a regional precipitation network for identification of monthly isotopic composition of precipitation based on trajectory method. Continuous time series of 82H and 8180 in atmospheric water vapour and precipitation at Ankara are presented for the year 2001. A higher correlation coefficient was found between the stable isotopic content of total monthly precipitation and monthly temperature than of daily/event precipitation. Because of partial evaporation, the lover deuterium excess values obtained for precipitation than for water vapour. The higher deuterium excess value of water vapour caused by admixture of water vapour evaporated from bare soil. The obtained data of this study will be used to determine evaporation rate in unsaturated zone and water budget components of lake in central Anatolia region by using 52H and 8180 stable isotopes.
Benzer Tezler
- Su toplama havzalarının yağış-akım ilişkilerinde, yüzey akışa etki eden parametrelerin belirlenmesi ve farklı yöntemlerin örnek havzalarda uygulanması
The determination of parameters effecting runoff in the relationship between rainfall-runoff of basins and the application of different methods on pilot basins
YAŞAR İNCİ TEKELİ
- Ankara Ovası'nın hidrolojik özellikleri ve buna bağlı olarak Ankara şehrinin su sorunları
Başlık çevirisi yok
CUMHUR ABAY
- Ankara yöresinde buğday, aspir ekim nöbetinde toprak işleme ve azotlu gübrelemenin aspirde tohum verimi ve verim ögelerine etkileri
The Effects of soil tillage and nitrogen application on seed yield and yield components in safflower in Ankara region during the wheat-safflower rotation system
SELVİHAN ALLUŞOĞLU
- Urfa Harran Ovası'ndaki büyük işletmelerde yeterli ve kısıtlı su koşullarında sulama programlaması ve optimum bitki deseni
Irrigation scheduling and optimal cropping pattern with adequate and limited water supplies for large farms in the Urfa Harran Plain
ESRA VURAL
