Keşan'lı Süleyman Zâti ve XVIII. asırda celvetilik
Suleyman Zati from Keşan and jilwatiyya path in the eighteenth century
- Tez No: 162944
- Danışmanlar: PROF.DR. OSMAN TÜRER
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2005
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Süleyman Zâti Efendi, XVHJ. asır Türk mutasavvıf ve dîvân şairlerindendir. Gelibolu'da doğmuştur. Şeyhi, Celvetiyye'nin Hakkıyye kolunun kurucusu İsmail Hakkı Bursevî'dir. Onun tarafından Gelibolu'ya halîfe olarak tayin edilmiş daha sonra Edirne/Keşan'a geçmiş ve burada bir tekke kurarak ömrünün sonuna kadar irşâd faaliyetlerini yürütmüştür. ilme, tasavvufa ve edebiyata yakınlığı olan Zâti, ikisi tercüme ve şerh olmak üzre altı eser kaleme almıştır. Eserleri şunlardır: Dîvân, Sevânihu 'n-Nevâdir fi Ma 'rifeti 1-Anâsır, Risale fi Mebde-i İnşân, Miflâhu 't-Mesâil ve Misbâhu 'l-Manâil, Şerh-i Kasîde-i Feride li- İsmail Hakkî ve Şerh-i Muammâ-yi Nakşî Akkirmânî. Zâti Efendi, 1 151/1738 yılında Keşan'da vefat etmiştir. Kabri, Balkan Savaşları sırasında yıkılmış olup, günümüze ulaşmamıştır. İbrahim Zâhid Güânî (ö. 700/1300) devrinde hilâl, Şeyh Üftâde (ö. 988/1580) zamanında yaran ay ve Azîz Mahmûd Hüdâyî (ö. 1038/1628) zamanında ise dolunay durumuna geldiği ifade edilen Celvetilik, XVHI. asırda altın çağını yaşamıştır. Tarikatın Selâmiyye kolu dışında diğer üç kolu, Hakkıyye, Fenâiyye ve Hâşimiyye bu asırda kurulmuştur. Yine bu asırda İstanbul başta olmak üzre Bursa, Edirne ve Kastamonu Celvetiliğin faaliyetlerinin görüldüğü belli başlı merkezlerdir. Bu çalışmamızda, Keşan'lı Süleyman Zâti Efendi'nin hayatı, eserleri, tasavvufî görüşleri ve XVJU. asırda Celvetiyye tarikatım incelemeye çalıştık.
Özet (Çeviri)
Zati Süleyman Efendi is Turkish sufi and divan poets in the eighteenth century. He was born Gelibolu. His sheik is Ismail Hakkı Bursevi who is founder Hakkiye branch of Jalwatiya path. He appointed with a guiding of his in Gallipoli and then went to Keşan county of Edirne and executed activity of initiation founding a dervish lodge in here till the death. Zati wrote six books two which are translation and commentary, due to, having scientific, mysticism an literary talent. The names of his works are follows: Divan, Sevaihü 'n- Nevadir fi Ma'rifeti'l-Anasir, Risale fi Mebde-i insan, Miftahu'l-Mesail ve Misbahu'l- Mahail, Şerh-i Kaside-i Feride li~Isma.il Hakki ve Şerh-i Muamma-yi Nakşi Akkirmani. Zati Efendi died in 1151/1738 in the Keşan. His grave which was demoslished during Balkan fights and wasn't reach till today. Jilvatiyya is expounded that was saturaded crescent in İbrahim Zahid Gilani (d. 1300)'s time, half moon in Şeyh Uftade (d.l580)'s time and fijllmoon is Aziz Mahmud Hudai (d.l638)'s time lived the most prosperous epoch İn the century. Furthermore, three branches apart from Selamiyye had been founded at eighteen century. Also at that century Istanbul was firs of Allah same as, Bursa, Edirne and Kastamonu are eminent centers that saw activities of Jilvatiyya.In this study, we tried to examine life, works, mystical thoughts of Zati Süleyman from Keşan and Jalwatiya path in the eigthteenth century.
Benzer Tezler
- Tarih-i Burhaneddin-i Belhi (Lady Sheil'in anıları)
History of Burhaneddin-i Belhi (Memories of Lady Sheil)
NİHAL ÇANKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
Doğu Dilleri ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiFars Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET KANAR
- Keşan-İpsala ve Enez yöresi boz step sığırı yetiştiriciliği üzerine araştırmalar
Başlık çevirisi yok
SÜLEYMAN KÖK
- Maligniteye bağlı gelişen pulmoner emboli olgularında pulmoner arteriyel bilgisayarlı tomografik obstrüksiyon indeks oranı (pabtoio) ile klinik, laboratuvar ve radyolojik bulgular arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
The relationship between pulmonary arterial computerized tomographic obstruction index ratio (pactoir) and clinical, laboratory and radiological findings in pulmonary embolism developed from malignancy
HAKAN ALP YILMAZLI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Göğüs HastalıklarıSüleyman Demirel ÜniversitesiGöğüs Hastalıkları ve Tüberküloz Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. REZAN DEMİRALAY
- Metastatik maliginitelere bağlı gelişen pulmoner emboli olgularında; pulmoner arteriyel bilgisayarlı tomografik obstrüksiyon indeks oranı (PABTOİO) ile klinik, laboratuvar ve radyolojik bulgular arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between pulmonary arterial computed tomographic obstruction index ratio (PACTOIR) and clinical, laboratory, and radiological findings in pulmonary thromboembolism associated with metastatic malignancies
ŞENAY ERDEM
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Göğüs HastalıklarıSüleyman Demirel ÜniversitesiGöğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. REZAN DEMİRALAY
- Gebeliğin intrahepatik kolestazında aspartat aminotransferaz /platelet oranının (APRİ skorlaması) prognostik açıdan değerlendirilmesi
Prognostic evaluation of the aspartate aminotransferase /platelet ratio (APRI score) in intrahepatic cholestasis of pregnancy
MİRAY DAYLAN ACABEY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Kadın Hastalıkları ve Doğumİstanbul Medeniyet ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. REYHAN AYAZ BİLİR