Erzincan altın sahası örneğinde arseniğin kökeni, taşınımı ve tutunumu
Source, transport and retention of arsenic in the case of Erzincan gold mine
- Tez No: 287021
- Danışmanlar: DOÇ. DR. İRFAN YOLCUBAL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Jeoloji Mühendisliği, Geological Engineering
- Anahtar Kelimeler: Adsorpsiyon, Arsenik, Hidrojeokimya, Su jeokimyası, Su kirliliği, Taşınım, Adsorption, Arsenic, Hydrogeochemistry, Water geochemistry, Water pollution, Convection
- Yıl: 2011
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kocaeli Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Özet: Bu çalışma kapsamında Çöpler bakır-altın porfiri mineralizasyon sahasında arseniğin mobilitesini ve taşınımını etkileyen süreçler değerlendirilmiştir. Bu amaçla sahanın farklı noktalarında açılmış sondajlardan sahadaki mevcut litolojileri ve oksit ve sülfür mineralizasyon zonlarını temsil eden toplam 9 kompozit örnek alınmış ve bu örnekler üzerinde bir dizi laboratuar çalışmaları yürütülmüştür. Bu çalışmalar kapsamında örneklerin jeokimyasal karakterizasyonu yapılmış, arsenik salınımının boyutlarını tespit edebilmek için ise örnekler üzerinde bir dizi batch ve liç testi deneyleri gerçekleştirilmiştir. İncelenen kayaç örneklerinin çoğunluğunda arsenik salınımı içme suları için müsaade edilen limitin üzerinde gerçekleşmiştir. Ancak, sızıntı sularında ölçülen arsenik konsantrasyonları, kayaçların arsenik içeriği ile birlikte değerlendirildiğinde ise genelde düşük düzeylerde kalmıştır. Arseniğin su fazına geçişinde mineral çözünme ve desorpsiyon süreçlerinin kinetiği etkili olmuştur. Özellikle oksit zonundaki örneklerde nötr pH koşullarında arsenik içeren jarosit mineralinin çözünmesi arsenik salınımını arttırmıştır. En yüksek arsenik salınımları, madenin bu zonundan alınan litolojilerde gözlenmiştir. Arseniğin desorpsiyonu başlangıçta hızlı ve daha sonra yavaşlayan bir kinetik sergilemiştir. Arseniğin hızlı desorpsiyonunda, mineral yüzeylerine (Fe-oksit/hidroksit, kil, karbonat) zayıf tutunmuş arsenik fraksiyonunun, ortamın pH'ındaki pozitif yöndeki değişime ve aynı tutunma yüzeyleri için arsenikle yarış eden sülfat iyonlarının varlığına ve konsantrasyonuna bağlı olarak serbest kalması etkili olmuştur. Mineralizasyon sahasının sülfür zonundan alınmış örneklerde, sülfür minerallerinin oksidasyonunun etkileri olan asidite, asit nötralizasyon kapasitesi düşük olan örneklerde gözlenmiştir. Diğer kayaç örneklerinin pH'ı zayıf asidik-nötr bir pH sergilemiştir. Bu örneklerin tümünde yüksek konsantrasyonlarda meydana gelen sülfat salınımları ise arseniğin mobilizasyonunu arttırmıştır.
Özet (Çeviri)
Abstract: In the scope of this work, mobility of arsenic and the processes controlling its transport were evaluated in Çöpler Copper-Gold Porphyry mineralization. With this goal, nine core samples representing different lithologies and mineralization zones were obtained from different drill locations and depths in the mining area and then a series of laboratory studies were conducted on these samples. In the scope of laboratory works, geochemistry of samples was characterized and then a number of batch experiments and leaching tests were performed to determine the degree of arsenic release from the rock samples. In the majority of rock samples examined, arsenic release occurred above the limits allowed for drinking waters. However, arsenic concentrations measured in the leachates generally remained low when compared to the arsenic contents of the rock samples. Dissolution of arsenic bearing minerals and desorption processes controlled the release of arsenic to the water phase. Especially in the samples obtained from oxide mineralization zone, dissolution of arsenic bearing jarosite increased the arsenic release from the rock samples at neutral pH values. The highest arsenic releases were observed in the lithologies taken from this zone. Desorption of arsenic was initially fast then exhibited much slower kinetics. For the fast desorption rate of arsenic, arsenic fraction that was weakly hold on mineral surfaces (Fe oxides/hydroxides, clay, carbonate) were desorbed based on the positive change in pH, the presence and concentration of sulphate anion. In the samples obtained from sulfide mineralization zone, acidity formed as a result of sulphide minerals oxidation was observed in the samples having low acid neutralizing capacity. pH of remaining rock samples exhibited weak acidic-neutral behavior. In these samples, sulfate release occurred at the high concentrations increased the mobility of arsenic.
Benzer Tezler
- Prediction techniques of acid mine drainage: A case study of a new poly-metallic mine development in Erzincan-İliç, Turkey
Asit maden drenajı öngörü teknikleri: Yeni bir poli-metalik maden sahası üzerine vaka çalışması Erzincan-İliç Türkiye
GANİME ASLI SEZER ÖZÇELİK
Doktora
İngilizce
2007
Maden Mühendisliği ve MadencilikOrta Doğu Teknik ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF.DR. ASUMAN TÜRKMENOĞLU
- Erzincan ili ve yöresinde bruselloz seroprevalansı ve seropozitif olguların klinik bulgularla ilişkisi
The brucellosis seroprevalence in Erzincan region and relationship between seropositive cases with clinical symptoms
BÜLENT DABANLIOĞLU
Doktora
Türkçe
2005
MikrobiyolojiErciyes ÜniversitesiMikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
PROF.DR. HÜSEYİN KILIÇ
- Characterization and description of a mine reserve with geostatistical methods in Karakartal field: Eastern Anatolia
Karakartal sahasında maden rezervinin jeoistatistiksel methodlarla karakterizasyonu ve tanımlanması: Doğu Anadolu
MUTLU TAÇ
Yüksek Lisans
İngilizce
2013
Jeoloji MühendisliğiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURKAN KARAHANOĞLU
- Erzincan ovası ve çevresinin morfotektonik özellikleri ve deprem analizi
Morphotectonic characteristics and earthquake analysis of Erzincan plain and surroundings
AHMET UYSAL
- Türkiye Selçuklu Devleti'nde maden ve maden işlemeciliği
Mining and mineral processing in the Seljuk State of Türkiye
NAİME SÜDER
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
TarihAğrı İbrahim Çeçen ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YAŞAR BEDİRHAN