Geri Dön

Türk Vergi Hukukunda ihtirazi kayıtla beyanname verilmesi ve yargı aşaması

Tax returns by reservations and the judicial procedure in Turkish Tax Code

  1. Tez No: 333346
  2. Yazar: FERHAT FAHRAN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. KAMİL TÜĞEN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Hukuk, Maliye, Law, Finance
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2012
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Maliye Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Mali Hukuk Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: 164

Özet

Vergi Usul Kanunumuzun 378/2.f. mükelleflerin beyan ettikleri matrahlara ve bu matrahlar üzerinden tarh edilen vergilere karşı dava açamayacaklarını hüküm altına almıştır. Vergi hukuku sistemimizde bu hükmün iki istisnası mevcuttur. Birincisi; Vergi hatası, İkincisi de; İhtirazi kayıtla beyanname vererek dava açmadır. Vergi Hatası, Vergi Usul Kanunumuzda düzenlemekle birlikte, ihtirazi kayıt Müessesi İle ilgili herhangi bir düzenleme mevcut değildir. Müessesenin hukuki sonuçlarına ilişkin düzenlemeye İdari Yargılama Usul Kanunu'nun 26/3.fıkrasında rastlamaktayız. Diğer yandan, ihtirazi kayıtla beyanname verme ve dava açmaya ilişkin müessesenin uygulanmasına yönelik düzenlemeleri, İdari Yargılama Usul Kanunu' nun 39/3. f. ve müteakip maddelerinde görmekteyiz.İhtirazi kayıt müessesinin uygulamasını yalnızca, beyannamelere ihtirazi kayıt koyarak dava açılması olarak görmek, söz konusu müessesenin çok dar bir kapsama inhisar ettirilmesi demektir. İhtirazi kayıt, Bir kısım hakların sonradan kullanılabilmesi için hukuki işlem esnasında konulan çekince kaydı olduğu için, mükelleflerin, idarenin vergilendirme ile ilgili işlemlerine karşı, hakkını arama imkanını verir. Nitekim, tezimizde ihtirazi kayıt müessesinin beyannamelere konulan çekincelere dayanılarak dava açmanın yanında, örneğin, tahakkuku tahsile dayalı vergilerde, idarenin amme alacaklarının tahsili usulü hakkındaki kanun ile ilgili tasarruflarda, müessesinin uygulama alanı bulduğunu da belirttik.Tezimizin birinci bölümünde; İhtirazi kaydın tanımı, özel hukuktaki yeri, yabancı ülkelerdeki uygulaması ile Türkiye'deki tarihsel gelişimi ve bugünkü uygulamasına yer verilmiştir. İkinci bölümünde; Ülkemizde, ihtirazi kayıtla beyanname verilmesi, beyanname ile vergilendirme dışında, diğer vergilerde ihtirazi kaydın uygulamasına ve yine bu bölümde, mükelleflerin ihtirazi kayıtla beyanname vermelerine ilişkin istatistiki verilere yer verilmiştir. Üçüncü bölümde ise; ihtirazi kayıtla verilen beyannamelere ilişkin yargıya başvurulması, yargılama süreci ve sonuçlarına yer verildiği gibi sonuçları çok önemli ihtirazi kayıtla açılmış, Anayasa Mahkemesi ve Danıştay'da görülmüş iki davaya tezimizde yer verilmiştir. Ayrıca, yine bu bölümde, ihtirazi kayıtla beyanname verilerek, açılan davaların sonuçlarına ilişkin istatistiki veriler yer almıştır. Dördüncü bölüm, Tezimizin sonuç ve öneriler kısmı olup, bu bölümde müessesenin değerlendirilmesi ile vergi hukuku sistemimizde olması gereken yeri hakkında önerilerde bulunulmuştur.

Özet (Çeviri)

In 378/2th provision of Turkish Tax Procedure Law, it is subjected that tax-payers are not permitted to sue for tax bases they declared and taxes assessed over these bases. In Turkish Tax Law system there exist two exceptions for this provision. These are ? taxing mistake? and ?indictment by filing a return through reservations?. In Turkish Tax Procedure Law, taxing mistakes are legislated while any legislation for reservation institution does not included into the Law. In 26/3 rd provision of Administrative Procedure Act, one may find a legislation towards juridical acts of institution. In addition, 39/3 rd provision of Administrative Procedure Act is also about application of institution of indictment and filing returns by reservation.It would be a very limited approach to assess the application of reservation institution only as indictment by reserving tax returns. As the reservations are dissenting opinions used in order to get some rights later, they give the right of seeking justice towards taxing operations of administrative authorities to tax payers. In fact, in our study we also mentioned that the reservation institution can be used not only for indictments about dissenting opinions but also for applications about Procedure Law of Collection of Public claims and taxes based on realization of collection.In first chapter of our study, we explained the description of reservation and its usage in Private Law and also mentioned about the application of this institution in both foreign countries and Turkey. In addition, the historical backgroud of this institution and its current applications are also included in study. In second chapter, we represented statistical data about reservation applications of tax payers in Turkey. Moreover, in this chapter we also mentioned about tax returns by reservations and taxing through tax returns. In third chapter, juridical procedures about reservations for tax returns; for instance, we explained two courts, one in Constitutional Court and other in State Council, in terms of reservations. In addition, we also represented statistical data about courts about reservation institution. In fourth and the final chapter of our study, we made some proposals about how a reservation institution should be applied in Turkish Tax Law system.

Benzer Tezler

  1. Türk Vergi Hukukunda ihtirazi kayıt kurumu

    Payment under protest in Turkish Tax Law

    EBRU AKSU SELÇOK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Hukukİstanbul Üniversitesi

    Mali Hukuk Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. GAMZE GÜMÜŞKAYA

  2. Türk Vergi Hukukunda izaha davet müessesesi ve etkinliği'nin vergi müfettişleri bakış açısıyla araştırılması

    Invitation to explanation mechanism under the Turkish Tax Law and investigation of effectiveness from tax inspector's perspective

    ERHAN BAYAR

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    İşletmeİstanbul Okan Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. HÜSEYİN MERT

  3. Türk Vergi Hukukunda delil

    Başlık çevirisi yok

    OĞUZ KAAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1998

    EkonomiMarmara Üniversitesi

    Maliye Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. BUMİN DOĞRUSÖZ

  4. Türk Vergi Hukukunda hata ve düzeltme

    Error and correction in Turkish Tax Law

    MEHMET EZHAN DOĞRUSÖZ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1999

    EkonomiMarmara Üniversitesi

    Maliye Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ÖMER FARUK BATIREL

  5. Türk Vergi Hukukunda sorumluluk müessesesi ve sonuçları

    Responsibility establishment in Turkish Tax Law and the results

    HATİCE TUNA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1999

    EkonomiDokuz Eylül Üniversitesi

    Maliye Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. ASUMAN ALTAY