Geri Dön

Signals of understanding in multilingual communication: A cross-linguistic functional analysis of interjections

Çok dilli iletişimde anlama belirtkeleri: Ünlemlerin işlevsel dilbilim çerçevesinde dillerarası bir incelemesi

  1. Tez No: 347285
  2. Yazar: MEHMET AKKUŞ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. ÇİĞDEM SAĞIN ŞİMŞEK
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Dilbilim, Türk Dili ve Edebiyatı, Linguistics, Turkish Language and Literature
  6. Anahtar Kelimeler: Ünlemler, Türkçe, Azerbaycanca, İşlevsel Edimbilim, Algısal Çokdillilik, Azerice, Dil bilgisi-ünlem, Türkiye Türkçesi, Interjections, Turkish, Azerbaijani, Functional Pragmatics, Receptive Multilingualism, Azeri language, Grammar-interjection, Türkiye Turkish
  7. Yıl: 2013
  8. Dil: İngilizce
  9. Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: İngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışmanın temel amacı Azerbaycan Türkçesi ile Türkiye Türkçesi arasında algısal çokdilli iletişim içerisinde iletişimde bulunan bireylerin anlamalarına ilişkin Azerbaycan Türkçesi ve Türkiye Türkçesi?nde bulunan bilişsel ünlemleri, İşlevsel Edimbilim Kuramı (Functional Pragmatics) çerçevesinde biçim ve işlev açısından incelemektir. Bu çalışmada kullanılan veriler, dört Türkiye Türkçesi ve iki Azerbaycan Türkçesi anadil konuşucusu üniversite öğrencisinin, anlama ve anlatma yetenekleri üzerine kurulan Tabu adı verilen dünyaca ünlü bir oyunda birbirleriyle eşleşmeleri ve oyun sırasında oluşan doğal iletişimlerinin video kaydına alınması sonucu elde edilmiştir. Elde edilen verinin toplam süresi yaklaşık olarak iki saattir ve dört farklı video kaydından oluşmaktadır. Çalışmada elde edilen veriler sözlü derlemlerde dilbilgisi biçemlerini incelemede kullanılan bilgisayar yazılımı EXMaRALDa ile yapılmıştır. Bu çalışmada adı geçen yazılımın kullanılmasının temel sebebi çalışmanın temel amaçlarından biri Türkiye Türkçesi ve Azerbaycan Türkçesi?ndeki bilişsel ünlemlerin biçim özelliklerinin incelenmesidir. EXMaRALDa ünlem biçimlerinin anlaşılır bir şekilde incelenmesi amacıyla bu çalışmada kullanılmıştır. Bununla birlikte, PRAAT adı verilen bir yazılımla ise Türkiye Türkçesi ve Azerbaycan Türkçesi?ndeki bilişsel ünlemlerin işlevsel özellikleri incelenmiştir. Bu çalışma ile Türkiye Türkçesi ve Azerbaycan Türkçesi?nde, dünya dillerinin birçoğunda olduğu gibi, `ihmal edilmiş bir konu? (Ameka, 1992) olan ünlemlerin biçim özelliklerinin işlevsel yapısı ile birlikte incelenmesi ve ünlem alanyazınına katkıda bulunulması amaçlanmıştır. Bu çalışma sonucunda Azerbaycan ve Türkiye Türkçesi?nde ünlemlerin anlama bağlamında örtüştüğü ve farklılaştığı durumlar bulunmuştur. Ünlemlerin işlevlerini etkileyen ancak bu çalışmanın kapsamı dışında kalan birtakım dilötesi kavramla da karşılaşılmıştır.

Özet (Çeviri)

The main objective of this study is to investigate and find out the contribution of interjections as indicators of understanding in an Azerbaijani-Turkish Lingua Receptiva (LaRa) communication within the framework of Functional Pragmatics. The data utilized in this study were collected by video recording four Turkish and two university Azerbaijani native speakers who had paired each other and played a world famous guessing game Taboo. The length of data obtained from these recordings is circa two hours. The data obtained from these recordings were transcribed using the transcription software EXMARaLDA. Moreover, phonological features of the Turkish and Azerbaijani interjections were analyzed using PRAAT. Turkish and Azerbaijani interjections, as in all world languages, have been a neglected subject matter (Ameka, 1992) in linguistic studies. In this study, it has been aimed at contributing the literature in the field. According to the findings of the present study, there are instances which overlap and vary with respect to Turkish and Azerbaijani interlocutors? (non-)understanding. There are some other features influencing the functions of interjections in addition to the extralinguistic phenomena which are beyond the scope of the present study.

Benzer Tezler

  1. Classification of EEG signals in individuals with spinal cord injury

    Omurilik yaralanması olan bireylerde EEG sinyallerinin sınıflandırılması

    ALHAJI OSMAN BAH

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2025

    Elektrik ve Elektronik MühendisliğiÇukurova Üniversitesi

    Elektrik ve Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. AHMET AYDIN

  2. Characterization of secretion signals within the novel carboxy-terminal domain of mutant calreticulin in myeloproliferative neoplasms

    Miyeloproliferatif neoplazmlarda mutant kalretikülinin yeni karboksi-terminal alanındaki salgılama sinyallerinin karakterizasyonu

    BEANA PUKA

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2025

    Genetikİhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi

    Moleküler Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ ILYAS CHACHOUA

  3. Understanding the contribution of the histone variant h2a.z in the regulation of the mesenchymal to epithelial transition

    Histon varyantı h2a.z'nin mezenkimalden epitelyale geçişin düzenlenmesindeki katkısının aydınlatılması

    ŞEYMA NUR YILDIZ

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2026

    GenetikDokuz Eylül Üniversitesi

    Genom Bilimleri ve Moleküler Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. HANİ ALOTAİBİ

  4. Tek taraflı işitme kayıplı bireylerde farklı amplifikasyon sistemlerinin lokalizasyon ve gürültüde konuşmayı anlama becerilerine etkisinin değerlendirilmesi

    Evaluation of the effects of different amplification systems on localization and speech understanding in noise in individuals with single sided deafness

    YAĞIZ KORKUT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Kulak Burun ve BoğazHacettepe Üniversitesi

    Odyoloji Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MERVE BATUK

  5. Obsesif kompulsif belirtilerin üstbilişsel model temelinde yordanması: Düşünce-kaynaşma inançları, ritüeller hakkındaki inançlar, durdurma işaretleri, düşünce kontrol yöntemleri ve onay arama

    Predicting obsessive compulsive symptoms in the context of the metacognitive model: Thought-fusion beliefs, beliefs about rituals, stop signals, thought control strategies and reassurance seeking

    NİL ADALI İLTER

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    PsikolojiHacettepe Üniversitesi

    Psikoloji Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. İHSAN DAĞ