Örgütsel vatandaşlık davranışı ile kişilik arasındaki ilişki üzerine bir araştırma
A study on the relati̇onshi̇ps between organi̇zati̇onal ci̇ti̇zenshi̇p behavior and personali̇ty
- Tez No: 396778
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SİBEL GÖK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri, İşletme, Labour Economics and Industrial Relations, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Kişilik, Kişilik özellikleri, Sosyal güvenlik kurumları, Vatandaşlık, Çalışanlar, Örgütsel vatandaşlık, Örgütsel vatandaşlık davranışı, Personality, Personality traits, Social security institutions, Citizenship, Workers, Organizational citizenship, Organizational citizenship behavior
- Yıl: 2015
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Yönetim ve Çalışma Psikolojisi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Günümüzde sürekli değişen çevresel koşullar karşısında rekabet üstünlüğünün elde edilmesi ve sürdürülmesinde örgütlerin performanslarını artırarak örgütsel başarıyı yakalayabilmeleri, fiziksel ve finansal sermayeleri yanında beşeri sermayelerine gerekli önemi vermeleriyle mümkün olmaktadır. Çalışanların bilgi, beceri ve birikimlerinden oluşan beşeri sermaye, örgütlerin rekabet üstünlüğünü yakalamalarında önemli rol oynayarak, örgütsel performansın artırılmasına katkıda bulunan ve örgütleri başarıya götüren temel faktörlerden birisi olarak karşımıza çıkmaktadır. Beşeri sermaye kapsamında entelektüel ve sosyal sermayelerin kullanılmasına ilişkin olarak, çalışanların biçimsel rol davranışları dışında gönüllü olarak yaptıkları ve örgüt performansını artıran biçimsel olmayan rol dışı davranışlar örgütlerin rekabet üstünlüğünü elde etmede giderek ön plana çıkmaktadır. Bu açıdan günümüzde örgütsel performansın artırılması ve rekabet avantajının yakalanmasında giderek artan bir faktör çalışanların örgütsel vatandaşlık davranışlarıdır. Yaptığımız bu çalışmada bu davranışlar ele alınarak irdelenecek ve beş faktör model kişilik özelliğinin (dışa dönüklük, gelişime açıklık, duygusal denge, uyumluluk ve sorumluluk) çalışanların ekstra rol davranışı olarak nitelendirilen örgütsel vatandaşlık davranışı sergileme sıklığının, kişilik özelliklerine göre değişiklik gösterip göstermediği araştırılacaktır. Çalışmanın amacı doğrultusunda tasarlanan araştırma, Şişli Sosyal Güvenlik Merkezinde görev yapan 240 çalışan üzerinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın ilk iki bölümünde bahsedilen ilişkilerle ilgili teorik altyapının oluşturulmasına çalışılmıştır. İlk bölüm örgütsel vatandaşlık davranışı, ikinci bölüm kişilik kavramı hakkında genel bir perspektif kazandırmayı amaçlamaktadır. Araştırmanın son bölümünde ise iki değişken seti kullanılarak kişilik özellikleri ile örgütsel vatandaşlık davranışı boyutları arasında ilişki aranmıştır. Yine son bölüm içerisinde sosyo-demografik değişkenler bakımından (yaş, cinsiyet, öğrenim durumu, medeni durum, toplam çalışma süresi, işyerindeki çalışma süresi, aylık gelir ve pozisyon) ÖVD' de bir farklılık olup olmadığı araştırılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; örgütsel vatandaşlık davranışı sergileme sıklığı ile kişilik arasında orta dereceli anlamlı bir ilişki saptanmıştır. Ayrıca, ÖVD ile kişiliğin alt boyutları olan (sorumluluk, dışadönüklük, uyumluluk ve gelişime açıklık) arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişkisinin olduğu gözlemlenirken duygusal denge boyutu ile ÖVD arasında oldukça düşük negatif yönlü anlamlı bir ilişkisinin olduğu ortaya çıkmıştır.
Özet (Çeviri)
Achieving and maintaining competitive advantage is getting harder in rapidly changing environmental conditions. Thus, in addition to the physical and financial capital, human capital is considired to be an important factor that influences organizational performance. Human capital is a collection of individual knowledge, talents, skills and experience and has a key role in achieving competitive advantage for organizations. Human capital that includes social and intellectual capital are related to increase informal behavior within organizations such as individuals' voluntarily acts in workplace. Organizational citizenship behavior (OCB), is an important aspect of human behavior at work, and defined as a concept that contributes to organizational performance and creates competitive advantage for organizations. In this study, the relationships between organizational citizenship behavior and the big five personality traits (openness to experience, conscientiousness, extraversion, agreeableness, and emotional stability) were examined whether the participants' level of OCB differs according to their personality trait. The study group composed of 240 social security workers working in the department of Şişli, İstanbul. Aim is to give a general perspective in organizational citizenship behavior in the first chapter and in the concept of personality in the second chapter. İn the final chapter of the research, the relationship between personality traits dimensions and organizational citizenship behavior has been searched for by using two sets of variables. Again in the final chapter, the effect of gender, age, education, marital status, total working time, seniority year, income and position on organizational citizenship behavior has been investigated. The results showed significant but how relationships between OCB and personality traits. We found a positive and meaningful correlation between OCB and personality traits dimensions (openness to experience, conscientiousness, extraversion, agreeableness). We also found out that a significant negative correlation between OCB and emotional stability. Furthermore, significant associations were determined between socio-demografic (gender, age, education, marital status, total working time, seniority year, income and position) variables and OCB.
Benzer Tezler
- Öncülleri ve sonuçları ile örgütsel vatandaşlık davranışı: Bilgi çalışanları üzerine bir araştırma
The antecedents and consequences of organizational citizenship behavior: A study on knowledge workers
NAZMİ BOŞÇA
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
İşletmeHacettepe Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HATİCE AZİZE ERGENELİ
- Öğretmenlerin örgütsel bağlılıkları, etik davranışları ve örgütsel vatandaşlık davranışları üzerine bir araştırma
A study on the organizational commitment, ethical behavior and organizational citizenship of teachers
ABDURRAHMAN ÇOLOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Eğitim ve ÖğretimGaziantep ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FATİH BOZBAYINDIR
- Ortaöğretim okulu öğretmenlerinin duygusal zekâ düzeyleri ile örgütsel vatandaşlık davranışları arasındaki ilişki (Şanlıurfa ili örneği)
The relationship of secondary school teachers' emotional intellectual levels and organizational citizenship behaviours (Şanlıurfa province sample)
FATMA YANCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
Eğitim ve ÖğretimHarran ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. AYCAN ÇİCEK SAĞLAM
- Effects of perceived transformational leadership on organizational outcomes: The mediating role of leader's emotional intelligence and the moderating role of follower's personality
Çalışanların dönüşümcü liderlik algılarının, liderin duygusal zekasının aracılık rolü ve çalışanların kişilik özelliklerinin düzenleyici rolü ile örgütsel sonuçlar (Performans, iş tatmini, işten ayrılma niyeti, örgütsel vatandaşlık davranışı) üzerindeki etkisi
BAŞAK KİŞİSEL
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
PsikolojiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiEndüstri ve Örgüt Psikolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. REYHAN BİLGİÇ
- The roles of organizational justice,trustworthiness,trust and propensity of trust in the relationship of lmx with ocb and job satisfaction
Yönetici-çalışan ilişki kalitesinin çalışan iş tatmini ve örgütsel vatandaşlık davranışı üzerindeki etkisinde adelet,güvenirlik,güven eğilimi ve güvenin rolü
SEMA KUŞCULUOĞLU