Relationship between equity and excellence in education:Multilevel analysis of international student assessment data with a focus on Turkey
Eği̇ti̇mde eşi̇tli̇k ve ni̇teli̇k i̇li̇şki̇si̇: Uluslararasi öğrenci̇ değerlendi̇rme veri̇leri̇ni̇n Türki̇ye odaklı çok düzeyli̇ anali̇zi̇
- Tez No: 399856
- Danışmanlar: PROF. DR. HATİCE AYŞE GÜNDÜZ HOŞGÖR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Sosyoloji, Education and Training, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Eğitim, Eğitim sistemi, Eğitim sosyolojisi, Eşitlik, Fırsat eşitsizliği, Kültürel eşitsizlik, Nitelik, Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı, Çok düzeyli yapısal eşitlik modellemesi, Education, Education system, Education sociology, Equality, Opportunity unequality, Cultural inequality, Quality, Programme for International Student Assesment, Multilevel structural equation modeling
- Yıl: 2015
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tezin amacı eğitimde eşitlik ve nitelik arasındaki ilişkinin tespit edilmesi ve eğitimin bu iki boyutunun Türkiye'de nasıl bir etkileşim içinde olduğunun bulunmasıdır. Yapılan analizlerde işlevselci teorilerin öne sürdüğü gibi eğitimdeki eşitsizliklerin işlevsel olmadığı bulunmuştur. Aksine, bu çalışma daha fazla eşitliğin daha fazla başarı getirdiğini göstermektedir. Çalışmanın sonuçları Türkiye eğitim sisteminin ise ne yüksek nitelikli ne de eşitlikçi olduğuna işaret etmektedir. Öte yandan, Türkiye'deki mevcut eğitim yapısının var olan sosyal eşitsizlikleri arttırdığı bulunmuştur. Bu çalışmanın temel araştırma sorularından birincisi eğitimde nitelik ve eşitlik ilişkisinin nasıl olduğudur. Eğitimin eşitlik ve nitelik boyutlarının pozitif bir ilişki içinde olduğu bulunmuştur. Eşitlik ve niteliğin bir takas ilişkisi içinde olduğu savlarının aksine, eğitimin bu iki boyutunun birbirini beslediği yönünde bulgular vardır. Çalışmanın diğer araştırma sorusu da Türkiye'de hangi sosyal ve eğitsel değişkenlerin eğitimin niteliği ile ilişkili olduğudur. Yapılan analizlerde kadın ve erkek öğrenciler arasında, farklı sosyo-ekonomik düzeylerden ve farklı bölgelerden öğrenciler arasında büyük başarı farkları olduğu görülmüştür. En büyük farklılıkların ise farklı okul türlerine bağlı olduğu tespit edilmiştir. En başarılı okulların sadece hem akademik hem de sosyo-ekonomik olarak en önde olan öğrencilere değil aynı zamanda daha fazla ve daha iyi kaynaklara sahip olduğu bulunmuştur. Çalışmanın başka bir çarpıcı bulgusu da kadınların seçici okul türlerinde ekstra bir dezavantaja sahip olduğudur. Başarılı liselere daha yüksek bir olasılıkla yerleşen kadınların bu okulların faydalarından erkeklere oranla daha az yararlanabildiği görülmüştür. Bu nedenlerle çatışmacı teorilerin savladığı şekilde Türkiye eğitim sisteminde var olan sosyal eşitsizliklerin daha da derinleştiği tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
This dissertation aims at finding the relationship between equity and excellence in education and how these two dimensions interplay in Turkey. It is found that inequalities in education are not functional as suggested by functionalist theories. On the other hand, findings of this dissertation show that more equity brings more success. Results also show that Turkish education system is neither equitable nor excellent. Moreover, it is found that current education structure in Turkey worsens existing social inequalities. One of the main research questions of this thesis is:“What is the relationship between equity and excellence in education?”It is found that there is a positive relationship between equity and excellence. Unlike earlier claims about a trade-off between equity and excellence, there are serious hints about a relationship in which these two dimensions of education are enabling each other. It is also aimed at finding how equity and excellence interact in Turkey by asking the research question:“Which social and educational characteristics are associated with educational excellence in Turkey?”It is found that there are huge performance differences between girls and boys, students from different family backgrounds and students from different regions. The biggest difference is between school types. It is shown that top performing schools not only receive better performing students from affluent families but also receive more and better resources. Another striking finding of this dissertation is that female students are extra disadvantaged in selective types of schools. Despite being admitted to the most successful types of high schools with a higher probability than boys, girls do not benefit from the educational advantages of these schools as much as boys. Therefore, it is fair to say that education system in Turkey is reproducing existing social inequalities as suggested by conflict theories of sociology of education.
Benzer Tezler
- Sürdürülebilir tedarik zinciri performansının değerlendirilmesinde SCOR modelinin incelenmesi
An analysis of the SCOR model in evaluating sustainable supply chain performance
CEYDA ÇALIŞIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Mühendislik Bilimleriİstanbul Teknik Üniversitesiİşletme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DİLAY ÇELEBİ GONIDIS
- Uluslararası fon piyasaları ve döviz kredileri mekanizması (analitik bir yaklaşım)
A Short history of the foreign exchange markets
ADNAN YİĞİT
Yüksek Lisans
Türkçe
1994
BankacılıkMarmara ÜniversitesiUluslararası Bankacılık ve Finans Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İLHAN ULUDAĞ
- Osmanlı Para Sisteminin Teorik Temelleri
Theoretical Principles of the Ottoman Monetary System
OĞUZ BAL
- İsmayıl Hakkı Baltacıoğlu'nun kültür ve eğitim kavramı üzerine bir inceleme
An Examination of the concepts of culture and education of Ismayıl Hakkı Baltacıoğlu
ABDULLAH DİKİCİ
Doktora
Türkçe
1986
Eğitim ve ÖğretimUludağ ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SUAT ANAR
- İki katlı pamuk ipliklerinden dokunan kumaşlarda örgüye bağlı olarak maksimum atkı sıklığının değişimi üzerinde bir araştırma
Başlık çevirisi yok
MELTEM ASLI NARTER
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Tekstil ve Tekstil MühendisliğiEge ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜNGÖR BAŞER