On dokuzuncu yüzyıldan yirminci yüzyıla Doğu Akdeniz liman kentlerinde mekanın dönüşümü: Volos, Patras ve Mersin
Transformation of Mediterranean port cities from the nineteenth to twentieth centuries: Volos, Patras and Mersin
- Tez No: 438775
- Danışmanlar: PROF. DR. ALİYE EMEL GÖKSU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Şehircilik ve Bölge Planlama, Urban and Regional Planning
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2016
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: 321
Özet
Doğu Akdeniz liman kentleri, on dokuzuncu yüzyılda, sömürgeciliğin ve kapitalizmle karşı karşıya gelen toplumların geçirdiği dönüşümün anlaşılması için daima ilgi çekici bir araştırma alanı olmuştur. Bu nedenle çoğunlukla Doğu Akdeniz liman kentleri, dönemin kapitalist ilişkileri, sömürgecilik tarihi ve modernleşme açısından taşıdığı ilgi çekici boyutu doğrultusunda,“olayın cereyan ettiği yer”olarak ele alınmıştır. Oysa, on dokuzuncu yüzyıldan yirminci yüzyıl başına kadar süren bu özgün deneyim, yalnızca yukarıdan aşağıya ya da bir yönden diğerine ilerleyen bir süreç değildir. Dolayısıyla dönemin güç ilişkilerinde ve imparatorluklarda askeriyeden eğitime kadar genişleyen pek çok alanda değişimin yaşandığı bu sürece ilişkin, üst ölçekli gelişmelerin arka planındaki, yerel koşul ve gerçeklikler gözden kaçırılmamalıdır. Liman kentleri, on dokuzuncu yüzyılda, gerek merkez ve gerekse çevre için, küresel ölçekte yaşanan ekonomik ilişkilerdeki bu yapısal değişimin, Doğu Akdeniz'in kendine özgü bağlamı içindeki aktif birer aktörü olmuşlardır. Peki, üst ölçekteki benzer değişimler ve yerel bağlamın birlikte ürettiği mekansal yapılarıyla, ne tür benzerlik ve farklılıklar taşımaktadır? Söz konusu benzerlik ve farklılıkların, bu kentlerin birer“Doğu Akdeniz liman kenti”kimliği ile gelişmesine etkisi nasıl olmuştur ve söz konusu kentlere bu kimlik ve karakteri kazandıran mekansal bileşenler nelerdir? Söz konusu mekansal yapı, on dokuzuncu yüzyıldan ulus-devletlerin kurulduğu yirminci yüzyıla nasıl bir değişim göstermiştir? Tez kapsamında, bütün bu sorulara yanıt aramak üzere, yaşadıkları özgün deneyimle, üç Doğu Akdeniz liman kenti; Volos, Patras ve Mersin örnekleri karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Gerek Osmanlı modernleşmesi ve gerekse bugün söz konusu kentlerin sınırları içinde yer aldıkları yeni ulus-devletler; Yunanistan ve Türkiye'nin kendi modernite projeleri doğrultusunda benzer süreçlerde gelişen kentler olarak, Doğu Akdeniz'deki liman kentlerinin, mekansal pratikleri, kentsel mekanın biçimlenişi ve söz konusu süreçlerle ilişki içinde şekillenen kent kimliği ile bu kimliğin mekansal bileşenleri araştırılmıştır.
Özet (Çeviri)
Transformation of Eastern Mediterranean port cities during nineteenth century have been an intriguing field of research in order to understand and explain the transformation of societies, encountered colonialism and capitalist development. They have been mostly defined as“the places where events happened”within the capitalist relations of the period, history of colonialism and modernism. Nonetheless, the transformation Eastern Mediterranean port cities, they experienced from the nineteenth to twentieth centuries was a distinctive process, did not occur as a top-down process or as a unilateral way in any form. Therefore, as many transformations appeared in many fields within empires, it is important to look at the background of the upper scale development in localities. Eastern Mediterranean port cities were the active actors of the structural transformation of economic relations at a global scale, appeared both in center and periphery. Then, what kind of similarities and difficulties they revealed in response to similar changes at the upper scale? How did these similarities and differences affect those cities to develop with“Eastern Mediterranean port city”identity, and what are the spatial components of this identity and character? How did their urban structure change during the turn from nineteenth century to the twentieth? In search of these questions, in the study, transformation of three Eastern Mediterranean port cities –Volos, Patras and Mersin- are investigated in a comparative way. As these cities experienced similar process either during Ottoman modernization and foundation of Greece and Turkey as nation states, they are examined through spatial practices, shaping of urban form, changing urban identity and the urban components of this identity.
Benzer Tezler
- An intellectual biography of 'Abd al-Ḥakīm al-Siyālkūtī (D. 1657): His place in Hind intellectual history and influence upon Ottomans
'Abdülhakim Siyâlkûtî'nin (Ö. 1657) entelektüel biyografisi: Hint entelektüel tarihindeki yeri ve Osmanlılar üzerindeki etkisi
ABDULLAH AL MAMUN
Doktora
İngilizce
2023
Doğu Dilleri ve Edebiyatıİstanbul Medeniyet ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İBRAHİM HALİL ÜÇER
- An urban node in the ritual landscape of byzantine constantinople: The church of St John the Baptist of the Stoudios Monastery
Bizans Konstantinopolis'inin ritüelistik peyzajinda kentsel bir düğüm noktası: Stoudios Manastırı Vaftizci Yahya Kilisesi
DİLARA BURCU GİRİTLİOĞLU
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
MimarlıkOrta Doğu Teknik ÜniversitesiMimarlık Tarihi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ PELİN YONCACI ARSLAN
- The traumatic effects of colonialism in Three Irish plays
Üç İrlanda oyununda sömürgeciliğin travmatik etkileri
ERTUĞRUL BAŞÇINAR
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
İngiliz Dili ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiBatı Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZLEM KARADAĞ
- Non-dualist tectonic thinking: Twin-phenomena in Aldo van Eyck's architecture
Non-düalist tektonik düşünce: Aldo van Eyck mimarlığında ikiz-fenomen
ÖZLEM ALTUN GUPTA
Doktora
İngilizce
2024
MimarlıkOrta Doğu Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYDAN BALAMİR
- At arm's length: Historical ethnography of proximity in harput
Aradaki mesafe: Harput'ta sosyal yakınlığın tarihsel etnografyası
ALİ SİPAHİ