Kümeleme analizine göre sağlık göstergeleri açısından Avrupa Birliği ülkeleri içinde Türkiye'nin konumu
Position of Turkey according to cluster analysis by the health indicators in the European community
- Tez No: 464428
- Danışmanlar: PROF. DR. ŞAHAMET BÜLBÜL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sağlık Kurumları Yönetimi, İstatistik, İşletme, Health Care Management, Statistics, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Avrupa Birliği, Türkiye, Sağlık Göstergeleri, Kümeleme Analizi, The European Community, Turkey, The Health Indicators, The Cluster Analysis
- Yıl: 2017
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Ekonometri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İstatistik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: 112
Özet
Bu çalışmada Türkiye'nin, Avrupa Birliği'ne üye 28 ülke ve 4 aday ülke içindeki sağlık durumu, Dünya Sağlık Örgütü (WHO) tarafından belirlenen 6 sağlık göstergesi (kaba doğum hızı, kaba ölüm hızı, bebek ölüm hızı, beş yaş altı orantılı ölüm hızı, toplam doğurganlık hızı, doğumda beklenen yaşam süresi) dört dönem“1986, 1995, 2004, 2013”karşılaştırılarak açıklanmış ve bu konu için Hiyerarşik Kümeleme Yöntemi olan Ward Yöntemi, Kareli Öklid Uzaklığı esas alınarak uygulanmıştır. Dört dönemin sonuçları karşılaştırılarak, Türkiye'nin hangi ülkeler ile benzerlik gösterdiği ve konumu belirlenmeye çalışılmıştır. Kümeleme Analizi sonucunda elde edilen bulgular her dönem için beş küme oluşturmuştur. Gelişmiş ülkeler olarak kabul edilen Avusturya, Almanya, İtalya, İspanya, Yunanistan, Portekiz ve Slovenya'nın birlikte kümelendiğini göstermektedir. Doğu ve Kuzey Avrupa ülkeleri olan Bulgaristan, Macaristan, Litvanya, Letonya da aynı kümede yer almaktadır.1986 dönemi hariç, diğer dönemler için Kuzey ve Batı Avrupa ülkeleri Danimarka, İngiltere, Finlandiya, Fransa, Hollanda, İrlanda, Lüksemburg, İsveç birlikte kümelenmiştir. AB'ye aday ülke olarak gösterilen Bosna Hersek, Karadağ, Arnavutluk ve Makedonya ise her dönem için farklı kümelerde yer alarak, benzerlik göstermemişlerdir. Türkiye ise, 1986 ve 2004 dönemlerinde hiçbir kümeye dahil olmadan, tek gözlem olarak kalırken; 1995 ve 2013 dönemlerinde AB'ye aday bir ülke olan Arnavutluk ile birleşip bir küme oluşturmuştur. Türkiye'nin bu durumda, sağlık göstergesi bakımından, AB'ye üye ülkelere yeterince erişemediği görülmüştür.
Özet (Çeviri)
In this article the medical position of Turkey among the 28 members and 4 canditate countries of the European Union has been evidenced by comapring and contrasting the results of four years of research:“1986, 1995, 2004, 2013”. The research has been carried on by utilizing the 6 health indicators (crude birth rate, crude mortality rate, baby mortality rate, under five years of age mortality rate, total fertility rate, life expectancy at birth) determined by the World Health Organization. This subject has been based on the hierarchical clustering method known as: ward method, the square euclidean distance. To which member countries and canditate countries of the EU Turkey share similarities which have been shown by comparing the results of the aforementioned years. Additionally; Turkey's position among them has also been outlined. The findings acquired as a result of the clustering analysis have generated 5 clustering per year. The findings indicated that the countries of: Austria, Germany, Italy, Spain, Greece, Portugal, which are acknowledged as developed countries have heaped together and took place in the same clustering. It also shows that the Eastren and Northren European countries of Bulgaria, Hungary, Lithuania and Latvia have also taken place in the same clustering. Furthermore, the findings showed that the Westren and Northren European countries of: Denmark, England, Finland, France, The Netherlands, Ireland, Luxembourg and Switzerland have also heaped together in the same clustering in the aforementioned years, save for 1986. Whereas the EU candidate countries of: Bosnia and Herzegovina, Montenegro, Albania, and Macedonia have not shown smilarities by taking place in different clusterings in the four years. As for Turkey, it has not taken place in any clustering in the years: 1986 and 2004 whearas on the other hand; has formed a clustering by joining with the EU canditate country: Albania, in the years 1995 and 2013. It clearly shows that Turkey in this situation, is not sufficiently in par with the EU members of countries in terms of health indicator.
Benzer Tezler
- Türkiye ve Avrupa Birliği'ne üye ülkelerin sağlık göstergeleri açısından çok değişkenli istatistik yöntemlerle karşılaştırılması
Comparison of Turkey and European Union countries in terms of health indicators by multivariate statistical analysis
TUĞBA ALTINTAŞ
Doktora
Türkçe
2012
İstatistikİstanbul Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE NEYRAN ORHUNBİLGE
- Sağlık işletmelerinde veri madenciliği ile hasta profillerinin tespiti için bir simülasyon uygulaması
A Simulation application for determining patient profiles with data mining in healthcare facilities
MUHAMMET ALİ KAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
İşletmeNecmettin Erbakan Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÜMRAN MÜNİRE KAHRAMAN
- Türkiye'de seçilmiş sağlık göstergeleri bakımından homojen il gruplarının belirlenmesi ve risklerine göre sıralanması
Deteremination of homogeneous city groups and ranking the cities in Turkey with respect to the risks from the point of view of selected health indicators
AHMET MUSMUL
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
BiyoistatistikEskişehir Osmangazi ÜniversitesiBiyoistatistik Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. SETENAY ÖNER
- Çok boyutlu ölçekleme ve kümeleme analizi yardımıyla sağlık göstergelerinin incelenmesi
Examination of health indicators with multidimensional scaling and clustering analysis
EKİN IŞILDAR
Yüksek Lisans
İngilizce
2017
Ekonometriİstanbul ÜniversitesiEkonometri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HANDAN YOLSAL
- Sağlık ve ekonomik gelişme: Türkiye örneği
Health and economic development: Sample for Turkey
PELİN GENÇOĞLU