Tip 2 diyabetli bireylerde problem çözme eğitiminin öz yönetim davranışlarına etkisi
The effect of problem solving education on TYPE 2 diabetic individuals' self-management behaviors
- Tez No: 499170
- Danışmanlar: PROF. DR. GAMZE EKİCİ ÇAĞLAR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon, Physiotherapy and Rehabilitation
- Anahtar Kelimeler: Bilişsel giriş davranışları, Diabetes mellitus, Diabetes mellitus-tip 2, Fiziksel aktivite, Problem çözme, Problem çözme becerisi, Sağlıklı yaşam, Uğraş tedavisi, Yaşam tarzı, Cognitive enter behaviours, Diabetes mellitus, Diabetes mellitus-type 2, Physical activity, Problem solving, Problem solving ability, Healthy life, Occupational therapy, Life style
- Yıl: 2018
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Ergoterapi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Tip 2 diyabetli bireylerin kan glikoz kontrolü için sağlıklı yaşam tarzı alışkanlıklarının geliştirilmesi ve düzenli olarak öz yönetim davranışlarını sürdürmesini gerekmektedir. Ancak bireyler bu davranışların hayata katılması ve sürdürülmesinde problem yaşamaktadır. Problem çözme eğitimi (PÇE), bireylerin sağlıklı alışkanlıklar edinmesini desteklemektedir. Bu çalışmada, tip 2 diyabetli bireylerde kişinin kendisi için anlamlı aktiviteler yoluyla uygulanan problem çözme eğitiminin aktivite performansı, rutinler ve alışkanlıklar, sorunlarla başa çıkma stilleri, psikososyal öz yeterlilik, iyilik hali ve duygusal stres alanları üzerine etkisi incelenmiştir. Çalışmaya tip 2 diyabetli 67 gönüllü birey dahil edilmiştir. Katılımcılar randomizasyon yöntemi ile müdahale (n=33) ve kontrol (n=34) grubu olarak ayrılmıştır. Her bir katılımcı için Fiziksel ve Sosyodemografik özellikler, Kanada Aktivite Performans Ölçümü ile aktivite performans problemleri, Zaman Coğrafya Günlüğü ile tipik günleri, Başa Çıkma Stilleri Ölçeği Kısa Form ile sorunlarla başa çıkma stilleri, Diyabet Güçlendirme Ölçeği ile psikososyal öz yeterliliği, Dünya Sağlık Örgütü-5 İyilik Hali Anketi ile iyilik hali ve Diyabette Sorunlu Alanlar Ölçeği ile diyabette duygusal stres alanlarına ait bilgiler kaydedilmiştir. Müdahale haftada en az 1 seans, 6 hafta olacak şekilde toplam 6 modül olarak planlanmıştır. 1, 2 ve 6. modül programı standart olup, 3, 4 ve 5. modüller ise bireyin ihtiyaçlarına göre düzenlenmiştir. Müdahale ve kontrol grubundan müdahale öncesi, sonrası ve müdahaleden 3 ay sonrasında elde edilen veriler karşılaştırılmıştır. Sonuçlara göre tip 2 diyabetli bireylerin müdahale sonrası tipik gündeki diyabet öz yönetim aktivite oranında artış, buna ilave olarak problem tanımlanan performans alanlarında, bazı sorunlarla başa çıkma stillerinde, psikososyal öz yeterliliğinde, iyilik hali ve yaşam kalitesinde gelişme görülmüştür (p<0,05). Diyabette duygusal stres alanlarında ise her iki grup için ilerleme kaydedilmiş gruplar arasında fark görülmemiştir. Bu çalışmaya katılan diyabetli bireylerin diyabet öz yönetim aktivitelerinin hayata entegrasyonunda ve sürdürülmesinde çeşitli problemlerle karşılaştığı ve bunların bireyin öz yönetim davranışlarını etkilediği, ergoterapi bakış açısı ile uygulanan PÇE'nin bireyleri desteklediği saptanmıştır. Bu nedenle diyabetli bireylerin sağlıklı terapatik davranışları rutin ve alışkanlıklar içerisine adapte etmek için ergoterapi bakış açısı ile desteklendiği programlara ihtiyaç vardır.
Özet (Çeviri)
Individuals with type 2 diabetes need to develop healthy lifestyle habits for blood glucose control and individuals should maintain regular self-management behaviors However, the individuals have problems to participated in the life and maintenance of these behaviors. Problem-solving education support individuals to get healthy habits. This study was performed to investigate the effects of the problem-solving training applied with meaningful activities for individuals activity performance, routines and habits, problem-solving style, psychosocial self-efficacy, well-being, and emotional stress areas in type 2 diabates individuals. This study included 67 individuals volunteers of type 2 diabetes in total. Participants were divided into randomization method intervention (n = 33) and control (n = 34) group. The Physical and Sociodemographic Characteristics, activity performance problems with Canadian Occupational Performance Measure, typical days with Time Geography Diary styles to cope with problems with Brief COPE, psychosocial self-efficacy with Diabetes Empowerment Scale, well-being with World Health Organization-5 Well Being İndex, information on the areas of emotional stress with Problem Areas in Diabetes Questionnaire were recorded for each participant. The intervention is scheduled as a total of 6 modules, with 6 weeks and at least 1. session per week. 1, 2 and 6. modules has the standard programme, modules 3, 4 and 5. are arranged to the needs of the individual. The intervention and control group were evaluated before, after, and after intervention for 3 months and the data obtained were compared with each other. The results show that individuals with type 2 diabetes increased their typical day-to-day diabetes self-management activity after the intervention, in addition to the problematic areas of performance, problems with coping style, psychosocial self-efficacy and well-being (p<0,05). There was no difference in the areas of emotional stress between the groups with progress for both groups. It has been found that diabetic individuals encounter different problems when adapted diabetes self-management activities and maintenance of life, and these are influenced self-management behaviors of the individual. For this reason, programs that diabetic persons are supported with occupational therapy points of view are needed to adapt healthy therapeutic behaviors to routine and habits.
Benzer Tezler
- Hipoglisemi önleme ve farkındalık kazanma programının hasta sonuçlarına etkisi: Randomize kontrollü çalışma
Effects of the hypoglycemia prevention and awareness program (HypoPAP) on patient outcomes: Randomized controlled trial
MERVE DERVİŞOĞLU
Doktora
Türkçe
2025
HemşirelikDokuz Eylül ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DİLEK BÜYÜKKAYA BESEN
- Gestasyonel diyabetli bireylerin diyete uyumu ve bazı biyokimyasal parametrelerin değerlendirilmesi
Dietary adherence to medical nutrition therapy and assessment of some biochemical parameters of women with gestational diabetes mellitus
ŞAZİYE ECEM CENGİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Beslenme ve DiyetetikBaşkent ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜL KIZILTAN
- Tip 1 diyabetli çocukların aile etkileşimi
Family interaction of children with type 1 diabetes mellitus
ESEN ÇAVUŞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıMarmara ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF.DR. HATİCE PEK
- Tip 2 diyabetes mellitus hastalarının birinci derece yakınlarında osteoprotegerin, osteokalsin, osteopontin düzeyleri ve speckle tracking ekokardiyografi ile subklinik miyokardiyal disfonksiyonunun değerlendirilmesi
Evaluation of osteoprotegerin, osteocalcin, osteopontin levels and speckle tracking echocardiography of subclinic myocardial dysfunction in the first degree relatives of patients with TYPE 2 diabetes mellitus
GÖKÇE EĞLENOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
İç Hastalıklarıİzmir Katip Çelebi Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BARIŞ ÖNDER PAMUK
UZMAN YUSUF ÜZÜM
- Diyabet tanısı olmayan bireylerde açlık ve tokluk plazma glukozunun, insülin rezistansı ve hba1c ile korelasyonu
The correlation of fasting and fasting plasma glucose with insulin resistance and hba1c in individuals without diabetes
FATMA EFE
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2011
İç HastalıklarıSağlık Bakanlığıİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. ÖMER DÖNDERİCİ