Ebu Said es-Sîrâfî'nin Sîbeveyhi'nin İstişhad metoduna getirdiği eleştiriler
The criticism of Abu Said al-Sîrâfî to Sibeveyhi's appeal
- Tez No: 528823
- Danışmanlar: PROF. DR. MEHMET ŞİRİN ÇIKAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Dilbilim, Doğu Dilleri ve Edebiyatı, Linguistics, Eastern Linguistics and Literature
- Anahtar Kelimeler: Arapça, Ebu Said es-Sirafi, El kitabı, Sibeveyh, İstişhad, Şerh, Arabic, Abu Said al-Sirafi, Handbook, Sibawaih, Quotation, Commentary
- Yıl: 2018
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Arap dilbilimine dair elimize ulaşan ilk eser Sîbeveyhi'nin el-Kitâb'ıdır. 175–180/791–796 tarihleri arasında telif edilmis olan el-Kitâb, Ebu'l-Esved ed-Düelî ve öğrencileri ile başlayıp Sîbeveyhi'ye kadar devam eden üç veya dört nesillik dil çalışmalarının muhassalası mâhiyetindedir. el-Kitâb, sonraki dönemlerde kitap yazımında gelenek haline gelmiş olan birtakım özelliklere sahip değildir. Bu anlamda eserin hamd ve salât cümleleriyle başlayan, yazarın kendisini tanıtıp, amacını ve kitabının muhtevasını kısaca anlattığı bir mukaddimesi bulunmamaktadır. Kitap, bu tür bir sonuç bölümünü de içermemektedir. Sîbeveyhi'nin kitabı şöhretinden ötürü, nahivciler yanında alem (işaret) sayılan bir kitaptı. Basra da biri el-Kitabı okudu denildiğinde, hiç şüphesiz bunun Sîbeveyhi'nin el-Kitabı olduğu, yarısını okuduğu anlaşılırdı. Dolayısıyla gerek kendi döneminde yaşamış dilbilimciler gerekse de daha sonra gelenler el-Kitab'ın bu şöhretinden uzak duramamış ve ona şerh yapma yoluna girmişlerdir. Tüm yapılan şerhlerin içerisinde en beğenilen ve de takdir edilen, Ebu Said es-Sîrâfî'nin (ö. 368/979) kaleme aldığı Şerhu Kitabı Sîbeveyhi adlı eserdir. Sîrâfî'nin bu şerhte takip ettiği yol ilmi bir yoldur. O, şerh yaparken Sîbeveyhi'den yana tavır almamış zaman zaman ona itirazlar getirmiş ve yine gayet üstün bir üslupla konu hakkındaki yanılgıyı ifade etmiş, yanlışı izole etmiştir. Bunu yaparken de gerek çağdaşı olan gerekse de daha önce yaşamış olan âlimlerin görüşünden istifade etmeyi, delil getirmeyi de ihmal etmemiştir. İşte bizde bu çalışmamızda böylesi bir gayretin ürünü olan kitabı ele alarak inceledik ve çok geniş olması sebebiyle (5 cilt), Sîrâfî'nin Sîbeveyhi'ye getirdiği itirazları, imkânlarımız dâhilinde okumaya, anlamaya ve aktarmaya çalıştık. Gayret bizden, tevfik Allah'tandır.
Özet (Çeviri)
The first work to reach the elimination of Arabic linguistics is al-Kitâb of Sîbeveyhi. Al-Kitab, which was allegedly written between 175-180 / 791-796, is in the possession of three or four generations of language studies beginning with Abu'l-Esved ed-Duli and his students and continuing until Sibaywhi. al-Kitâb does not have some features that have become tradition in writing books in later periods. In this sense, there is no mention of the writer himself and his purpose and briefly describing the content of the book, starting with the praise and salat cümleler of the work. The book does not contain such a conclusion. Because of the reputation of Sîbeveyhi's book, it is a book beside napists. When someone in Basra was told to read al-Books, it was no doubt understood that Sîbeveyhi read al-Kitabı, half of it. Therefore, neither the linguists who lived in their period nor the later ones have survived this reputation of al-Kitab and entered the way of commenting on it. Sîbeveyhi is the most popular and well-appreciated book of Şerhu Kitabı Sîbeveyhi, which was received by Ebu Said al-Sîrâfî (d. 368/979). The way Sîrâfî follows in this commentary is a scientific path. He did not take sides with Sîbeveyhi while commenting, and he brought objections to him from time to time, and he expressed falsehood about the matter in a superior style and insisted on the wrong. In doing so, he has not neglected to take advantage of the evidence, neither contemporary nor scholars who lived before. In this work, we have studied this book, which is the product of such an endeavor, and tried to read, understand and convey the objections brought by Sîrâfî to Sîbeveyhi within the means of our possession. Effort is from us, tawfik is God.
Benzer Tezler
- Ebû Saîd es-Sîrâfî ve nahiv ilmindeki yeri
Abu Said al-Sirafi and his position in the science of syntax
ÜSAME BİLAL DÖNMEZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Dilbilimİzmir Katip Çelebi ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜSEYİN DURSUN
- Fârâbî, İbn Sînâ ve Gazzâlî mantığında dilbilim kavramları
Linguistic terms in Al-Farabi, İbn Sina and Al-Ghazali's logic
ALİYE GÜLER
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
FelsefeMarmara ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ DURUSOY
- Muhaddis Sufilerin hadis usülü ve hadisleri anlama yöntemleri (h.ıv.-v./m.x.-xı. asır)
Hadith methodology of Muhaddith Sufi scholars and their methods of understanding the hadiths (iv.-v./x.-xi. centruies)
FİKRET KARAPINAR
- Mehmed Münib'in Tuhfetü'l- Mülûk fî Irşâdi Ehli's-Sülûk isimli eserinde seyr ü sülûk
The spiritual journey of human in Mehmed Munib's Tuhfet al- Mulūk fī Irshādi Ehli's-Sulūk
AMİNE ARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
DinÜsküdar ÜniversitesiTasavvuf Kültürü ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. MUHAMMED BEDİRHAN
- Eyüp Semtinde 18. ve 19. yüzyıl Osmanlı devri anıtsal mimarisi
18 Th. and 19 Th. century Ottoman monumental architecture in Eyüp
KEREM TÜZÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
1997
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FİLİZ ÖZER