Aile hekimlerinin rotavirüs, HPV, meningokok aşıları hakkında bilgi düzeyleri, tutum ve davranışları
Knowledge level, attitude and behavior of family physician's about rotavirushpv, , meningcoccia vaccines
- Tez No: 611011
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ CELAL KUŞ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Rotavirüs, HPV, Meningokok, Aşı, Aile Hekimleri, Aile hekimliği, Aşılama, Aşılar, Doktorlar, Meningokok aşıları, Papillom, Papillomavirüs aşıları, Rotavirüsler, Viral aşılar, Rotavirus, HPV, Meningococcus, Vaccine, Family Physicians, Family practice, Vaccination, Vaccines, Physicians, Meningococcal vaccines, Papilloma, Papillomavirus vaccines, Rotaviruses, Viral vaccines
- Yıl: 2019
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Çalışmamız aile hekimlerinin T.C Sağlık Bakanlığı rutin aşı şeması dışındaki rotavirüs, HPV, meningokok aşıları hakkındaki bilgi düzeylerini, tutumlarını ve davranışlarını belirlemek amacıyla planlanmıştır. Toplum bağışıklanmasında aile hekimlerinin aşı uygulama kararlarına katkı sağlamayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: : Çalışmamız 2019 Mayıs ve Temmuz ayları arasında gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya Kahramanmaraş ilinde görev yapan Aile Hekimi uzmanları, Aile Hekimliği Bölümünde görev yapan araştırma görevlileri ve Aile Hekimi olarak görev yapan pratisyen hekimler olmak üzere toplam 377 hekim dahil edilmiştir. Çalışmamız tanımlayıcı ve kesitsel bir çalışma olarak icra edilmiştir. Katılımcılara sosyo-demografik özelliklerin de yer aldığı, literatür taranarak hazırlanan 21 soruluk anketle birlikte sunulmuştur. Rotavirüs, meningokok, HPV ve bu mikroorganizmalar için geliştirilmiş aşılar ile ilgili 19 soru içeren likert ölçeği hekimlere uygulanmıştır. Araştırmamızda sosyo-demografik özelikler ve bağımsız değişkenler olarak yaş,cinsiyet, medeni durum, çalışılan yer ve buna göre unvan, çalışma süresi, çocuk sahibi olma durumu, çocuğuna aşı yaptırma durumu, kendine aşı yaptırma durumu, hastalarına aşı önerme durumları belirlenmiş ve sorulmuştur. Bağımlı değişkenler olarak ise aşıyı hastalarına önerme durumu ve aşının ulusal aşı takviminde yer almasının gerekliliğine inanma durumları belirlenmiş ve katılımcılara sorulmuştur. Sonuçlar derlenmiş, katılımcı hekimlerin sosyo-demografik özellikleri, bilgi düzeyleri, aşıyı kendine veya çocuklarına yaptırma durumları, aşıların ulusal aşı takviminde yer almasının gerekliliğine yönelik düşünceleri, aşıları hastalarına önerme durumları karşılaştırılmıştır. Kategorik değişkenlerin karşılaştırılmasında Ki-Kare Testi veya Fisher'in Kesin Testi uygulanmıştır. En az bir değişkenin kategori sayısı ikiden fazla olan karşılaştırmalarda Bonferroni düzeltmesi uygulanmıştır. Sürekli değişkenlerin normal dağılıma uygunluğu Kolmogorov-Smirnov ve Shapiro-Wilk Testi kullanılarak incelenmiştir. Normal dağılıma uyduğu saptanan değişken için Student T Testi kullanılmıştır. Normal dağılıma uyduğu saptanan üç ve daha fazla bağımsız grup arasında Tek Yönlü ANOVA ve Post hoc çoklu karşılaştırmalarda grupların varyanlarının homojenliğine göre Tukey veya Tamhane's T2 test sonuçları kullanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Çalışmamıza 377 aile hekimi dahil edilmiştir. Katılımcı hekimlerin yaş ortalaması 37,96±9,30 ve ortancası 36'dır (min:25 ve maks:68). Hekimlerin %50,90'u kadın, %79,80'i evli, %85,10'i il merkezinde ve %62,10'i pratisyen hekim olarak aile hekimliği yapmaktadır. Hekimlerin meslekte hizmet süresi 12,54±9,30'dur (min:1 ve maks:40). Katılımcı hekimlerin %74,82'i rotavirüs ve %56,20'si HPV aşılarını hastalarına önermektedir. Çalışmamıza katılan hekimlerin %10,60'sı (40 kişi) rotavirüs, HPV, meningokok, influenza ve erişkin boğmaca aşılarından hiçbirisini hastalarına önermemektedir. Bunun nedenine yönelik değerlendirmede; özel aşı önermeyen hekimlerin %58,70'si (27 kişi) Sağlık Bakanlığı rutin aşı takviminde yer almadığı için aşıları önermediğini belirtmektedir. Diğer bir önemli neden olarak ise aşıların ücretli olması gösterilmektedir (%30,4, 14 kişi). En az önerilen aşı ise %10,60 (40 kişi) erişkin boğmaca aşısıdır. Ayrıca ulusal aşı takvimine girmesi en az önerilen aşı da yine erişkin boğmaca aşısı olarak belirlenmiştir (%16, 60 kişi). Katılımcıların %42,30'ü çocuğuna rotavirüs ve %33,60'sı meningokok aşılarını yaptırdıklarını belirtmişlerdir. Aynı şekilde çocuğu olsa %84,50'i rotavirüs ve %78,60'sı meningokok yaptıracaklarını belirtmişlerdir. Katılımcı hekimlerin %45,90'u influenza aşısı yaptırdığını belirtirken %11,10'i meningokok yaptırmıştır. Hekimlerin %46,70'si bundan sonra aşı yaptırmayı düşündüğünü belirtmektedir. Aşı yaptırmayı düşünenlerin %62,0'ı HPV ve %54,0'ı influenza yaptırmayı düşünmektedir. Hiçbir aşıyı yaptırmayıp, aşı yaptırmamayı düşünenlerin aşı yaptırmama nedenleri en sık olarak %44,10 ile rutin aşı şemasında olmaması şeklinde belirtilmiştir. Rutin aşı takviminde yer almayan özel aşılar hakkında yeterli bilgi sahibi olma sorusuna katılımcıların %26,sı yeterli bilgi sahibi olduğunu, %56,50'i kısmen bilgi sahibi olduğunu belirtmektedir. Kadın hekimler erkeklere kıyasla daha yüksek oranda Ulusal Aşı Programına aşı eklenmesini istemektedirler (%96,9, 186 kişi vs %88, 162 kişi, p<0,05). Kadın hekimlerde çocuğunu aşılatma oranlarının erkeklere kıyasla istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğunu saptadık (%72,2, 96 kişi vs %55,3, 78 kişi, p<0,05). Hastalarına en az bir aşıyı önerenlerin likert bilgi soruları toplam puanı, hiç önermeyenlerden anlamlı derecede yüksektir (p=0,001). Kendisine en az bir aşı yaptıranların likert bilgi soruları toplam puanı hiç yaptırmayanlardan anlamlı derecede yüksektir (p=0,001). Sonuç: Hastalara en çok önerilen aşı rotavirüs aşısıdır. Önerilen diğer aşıların sıklık sırası meningokok, influenza, HPV ve erişkin boğmaca aşısı şeklindedir. Hekimlerin yaklaşık onda biri ulusal aşı takviminde yer almayan aşıların hiçbirini hastalarına önermemektedirler. Aşı önermeyen hekimlerin öne sürdüğü en sık sebep aşının Sağlık Bakanlığı aşı takviminde yer almamasıdır. Diğer en önemli sebep aşıların ücretli olmasıdır. Ulusal aşı programına dahil edilmesi en çok istenen aşı rotavirüs aşısıdır. Kadın hekimler rotavirüs, HPV, meningokok ve influenza aşılarını erkek hekimlere kıyasla daha yüksek oranda hastalarına önermektedirler. Hekimlerin kendilerine en çok yaptırdıkları aşı influenza aşısıdır. Çocuğu olan hekimlerin çocuklarına en çok yaptırdıkları aşı rotavirüs aşısıdır. Çocuğu olan hekimlerin üçte birinden fazlası çocuğuna ulusal aşı takviminde yer almayan hiçbir aşıyı yaptırmamıştır. Mesleki hizmet yılı az olan hekimler rotavirüs ve meningokok aşısını daha çok önermektedirler. Mesleki hizmet yılı çok olan hekimler rotavirüs ve meningokok aşısının ulusal aşı programında yer almasını daha az istemektedirler. Özel aşılar hakkındaki bilgi düzeyi azaldıkça aşıyı kendine yaptırma, hastalarına önerme ve ulusal aşı takviminde yer almasını isteme oranları da azalmaktadır.
Özet (Çeviri)
Aim: The aim of this study was to determine the knowledge, attitudes and behaviors of family physicians about rotavirus, HPV and meningococcal vaccines which have not been included in the routine vaccination schedule of the Turkey Ministry of Health. We aimed to contribute to the positive impact of family physicians' vaccination decisions on community immunization. Material and method: Our study was conducted between May and July 2019. A total of 377 physicians including family physicians working in Kahramanmaraş city, research assistants working in family medicine department of Kahramanmaraş Sütçü İmam University and general practitioners working as family physicians were included in the study. Our study was conducted as a descriptive and cross-sectional study. A 15- question questionnaire including socio-demographic characteristics were prepared with literature scanning and presented to participants. The likert scale which contains 12 questions about rotavirus, meningococcia, HPV and vaccines developed for these microorganisms was applied to physicians. In our study, socio-demographic characteristics and independent variables were determined and asked about age, gender, marital status, place of work and title, working time, having a child, child's vaccination status, own vaccination status, and recommending vaccination to their patients. As dependent variables, the status of recommending the vaccine to the patients and believing that the vaccine should be included in the national vaccine calendar were determined and asked to the participants. The results were compiled and parameters like the socio-demographic characteristics of the participating physicians, their level of knowledge, the status of having the vaccine administered to themselves or their children, the opinions about the necessity of vaccines to be included in the national vaccine calendar, and the status of recommending the vaccines to their patients were compared. Chi-square test or Fisher's exact test was used to compare categorical variables. Bonferroni correction was applied in comparisons where at least one variable had more than 2 categories. The suitability of the continuous variables to the normal distribution was examined using the Kolmogorov-Smirnov and Shapiro-Wilk tests. The Student T Test was used for the variable which was found to conform to normal distribution. Tukey or Tamhane's T2 test results were used according to the homogeneity of the variances of the groups in the One Way ANOVA and Post hoc multiple comparisons between three and more independent groups which were found to be normal distribution. Statistical significance level was accepted as p <0.05. Results: 377 family physicians were included in the study. The mean age of the participating physicians was 37.96 ± 9.3 and the median age was 36 (min: 25 and max: 68). 50.9% of physicians are women, 79.8% are married, 85.1% are in the city center and 62.1% are family doctors as general practitioners. The service period of physicians in the profession is 12,54 ± 9,30 (min: 1 and max: 40). 74.82% of the participating physicians recommend rotavirus and 56.2% recommend HPV vaccines to their patients. 10.6% (40 people) of the physicians participating in our study do not recommend any of the rotavirus, HPV, meningococcal, influenza and adult pertussis vaccines to their patients. In the evaluation of the reason for this; 58.7% (27 people) of physicians who do not recommend special vaccines state that they do not recommend vaccines because they are not included in the routine vaccination schedule. Another important reason is that vaccines are paid (30.4%, 14 people). The least recommended vaccine is 10.6% (40 people) adult pertussis vaccine. In addition, the minimum recommended vaccine entry into the national vaccination calendar was again adult pertussis vaccine (16 people, 60%). 42.3% of the participants stated that their children had rotavirus and 33.6% of the participants' children received meningococcus vaccines. Likewise, if the physicians have children, 84.5% of them would do rotavirus and 78.6% of them would do meningococcia vaccines. 45.9% of the participating physicians stated that they had influenza vaccine, while 11.1% had meningococcus vaccine. 46.7% of the physicians stated that they are considering vaccination. 62.0% of those considering vaccination are considering HPV and 54.0% are considering influenza. Those who do not have any vaccination and not considering to have vaccination are stated as the most common cause of this (%44,1) is special vaccines have not appear in routine vaccination schedule. In the question of having sufficient information about special vaccines not included in the routine vaccination schedule, 26% of the participants stated that they had sufficient information and 56.5% stated that they had partial information. Female physicians want higher rates of vaccine adding on the National Vaccination Program compared to men (96.9%, 186 people vs 88%, 162 people, p <0.05). We found that vaccination rates of female physicians' children were statistically higher than that of men (72.2%, 96 people vs 55.3%, 78 people, p <0.05). The total score of likert information questions of those who recommends at least one vaccine to their patients was significantly higher than those who never recommended (p = 0.001). The total score of likert information questions of those who had at least one vaccine was significantly higher than those who had never had one (p = 0.001). Conclusion: The most recommended vaccine for patients is rotavirus vaccine. Other recommended vaccines are meningococcal, influenza, HPV and adult pertussis vaccine, respectively. About one-tenth of the physicians do not recommend any of the vaccines to their patients that are not on the national vaccination schedule. The most common reason suggested by physicians who do not recommend vaccination is that the vaccine is not included in the vaccination schedule of the Ministry of Health. The other most important reason is that the vaccines are paid. The most desirable vaccine to be included in the national vaccine program is the rotavirus vaccine. Female physicians recommend rotavirus, HPV, meningococcal and influenza vaccines to their patients at a higher rate than male physicians. The most commonly administered vaccine to physicians is influenza vaccine. The physicians who have children, most commonly adminestered rotavirüs vaccine to their children. More than one-third of physicians who have children, have not vaccinated their children with any vaccination that is not included in the national vaccination calendar. Physicians with fewer professional years recommend rotavirus and meningococcal vaccine more frequently. Physicians with many years of professional service have less desire to include rotavirus and meningococcal vaccine in the national vaccination program. As the level of knowledge about special vaccines decreases, paticipated physicians' own vaccination, recommending the vaccines to their patients and asking the vaccines to be included in the national vaccination calendar rates decrease.
Benzer Tezler
- Rize ilinde çalışan aile hekimlerinin erişkin bağışıklama hakkında bilgi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of the knowledge, attitudes and behaviors of family physicians working in Rize province about adult immunization
FURKAN KORAÇ POLAT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiSağlık BakanlığıAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CÜNEYT ARDIÇ
- İzmir'de çocukluk çağı özel aşıları ile erişkin aşıların önerilmesi ve tükenmişlik: Aile hekimleri üzerine bir inceleme
Recommendation of childhood optional vaccines and adult vaccines and burnout in İzmir: A study on family physicians
SİNEM KÖSE
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Aile Hekimliğiİzmir Demokrasi ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZGE TUNCER
- HPV aşısı hakkında aile hekimlerinin bilgi düzeyleri, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Reserching the knowledge, reaction and sight of family medicine doctors about HPV vaccine
BETÜL AYDIN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Aile HekimliğiYıldırım Beyazıt ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SONAY İNCESOY ÖZDEMİR
- Sağlık Bakanlığı rutin programında bulunmayan aşılar ile ilgili hekimlerin uygulamaları
Physicians attitudes towards vaccines that are not included in the national immunization schedule
DUYGU SERTKAYA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıManisa Celal Bayar ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEMRA BAYTURAN
- Samsun ilinde görev yapan aile hekimleri ve aile hekimliği uzmanlık öğrencilerinin HPV, meningokok ve rotavirüs aşıları hakkında bilgi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of knowledge, attitude and behavi̇our of family physicians and family medicine residents in about HPV, meningococcal and rotavirus vaccines
HABİBE KOLCU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Aile HekimliğiOndokuz Mayıs ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA YASİN SELÇUK