Geri Dön

Tarihten mitosa Türkiye kültür tarihinde mitolojik Ali tasavvurları

From history to mythos; mythological Ali considerations in the cultural history of Turkey

  1. Tez No: 629099
  2. Yazar: ERTAN ÜRKMEZ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. RESUL AY
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Tarih, History
  6. Anahtar Kelimeler: Hz. Ali, Zülfikar, Din, Mitoloji, Kültür Tarihi, Dini folklor, Dini tören, Kolektif bellek, Mitler, Türk tarihi, Zülfizar, Hazrat Ali, Zulfiqar, Religion, Mythology, Cultural History, Religious folklore, Ritual, Hz. Ali, Collective memory, Myths, Mitology, Turkish history, Zülfizar
  7. Yıl: 2020
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

İslâm Peygamberi Hz. Muhammed'in amcasının oğlu ve damadı olan Hz. Ali; ilk Müslümanlardan olması, gazalardaki cesareti, halifeliği, halifelik mücadelesi ve öldürülüşü gibi hususlarıyla İslâm tarihinde önemli bir tarihsel şahsiyet olarak yerini almıştır. Yüzyılların seyri içerisinde İslam kültür dairesi genelinde ve Türkiye kültür sahası özelinde beliren muhtelif topluluklardaki farklı İslâm algıları bağlamında insan Ali'nin mitolojik bir figür haline dönüştürülmesi de en az şahsiyeti kadar tarihsel bir gerçeği oluşturmaktadır. Hz. Ali'yi; kolektif hafızada taşınan arketip inanç örüntüleri ile birlikte anımsayabilen, zaman ve mekân ötesi Ali figürünü tarihsel bir gerçeklik olarak kabul eden bu geleneklerin mevcut olduğu alanın içerisinde Türkiye kültür sahası da yer almaktadır. Söz konusu anımsama biçiminin; birtakım siyasî, dinî, sosyolojik, ekonomik ve psiko-sosyal şartlar ve ihtiyaçlar bağlamında şekillendiği ve evrilerek sonraki nesillere aktarıldığı anlaşılmaktadır. Mitsel Ali figürünü ortaya çıkaran inanç örüntülerinin; şekillenme, evrilme ve sonraki nesillere aktarılma süreçlerini anlamayı ve işlevsel tahlillerini hedefleyen bu çalışmanın; kolektif bellek, kültür ve dinler tarihi kapsamlarına giren mitoloji eksenli bir psiko-sosyal tarih denemesi olduğu söylenebilir. Konuya Türkiye kültür sahası ve tarihi bağlamında odaklanılmış, sürecin bu sahaya ve bağlama gelene kadar farklı coğrafya ve kültür sahaları içerisinde geçirdiği merhalelere de değinilmiştir.

Özet (Çeviri)

Having been the son-in-law of the Prophet Muhammad the Prophet of Islam as well as the son of his uncle, Hazrat Ali was an important historical figure in the history of Islam, for being one of the first Muslims, his courage in the holy wars, his caliphate and his struggle for the caliphate and his being killed. In the context of different Islamic perceptions in the various communities that emerged in the course of centuries, throughout the Islamic cultural circle in general and Turkey's cultural field in particular turning human Ali into a mythological figure also constitutes a historical fact as much as his personality. Turkey's cultural field is also included in the areas where these traditions exist, which can remember Hazrat Ali together with the archetypal belief patterns carried in collective memory and accept Ali as a historical reality beyond time and space. It is understood that this form of reminiscence is shaped in the context of certain political, religious, sociological, economic and psycho-social conditions and needs, and evolved and passed on to the next generations. This study, which aims to understand the processes of shaping, evolving and transferring the belief patterns that reveal the mythological Ali figure and its functional analysis; it can be said that the study is a mythology-oriented psycho-social history experiment which is within the scope of collective memory, culture and history of religions. The subject is approached in the means of Turkey's cultural and historical context and the stages that the process has undergone in different geographies and cultural fields until this area and context are also mentioned.

Benzer Tezler

  1. Tarihten günümüze ege adaları

    Başlık çevirisi yok

    AYSUN TOKATLIOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1991

    Tarihİstanbul Üniversitesi
  2. Tarihten günümüze Makedonya sorunu ve Makedonya Cumhuriyeti

    Başlık çevirisi yok

    AYBALA YEŞİM DAĞAŞAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1999

    Uluslararası İlişkilerGazi Üniversitesi

    Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. REFET YİNANÇ

  3. Tarihten günümüze kadar Bereketli Hilal 'de sosyo-ekonomik yapı

    Socio-economical structure in the fertile crescent from past up-to-date

    ARZU ÖTÜMLÜ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2006

    EkonomiMarmara Üniversitesi

    PROF.DR. TİĞİNCE OKTAR

  4. Tarihten günümüze Batı Anadolu uygarlıkları heykel sanatında taşın işlenişi

    The techniques of working with stone in sculpture art from the past to our day in Western Anatolian civilizations

    EMRE BAŞOĞLU

    Sanatta Yeterlik

    Türkçe

    Türkçe

    2005

    Güzel SanatlarMimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi

    Heykel Ana Sanat Dalı

    Y.DOÇ. ÖNDER BÜYÜKERMAN

  5. Tarihten günümüze Azeri-Ermeni ilişkilerinde Karabağ sorunu

    The problem of the Karabakh İn the relation between Azerbaijan- Armania from history up to nom

    ELSHAN İZZATOV

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2006

    TarihSelçuk Üniversitesi

    Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ŞABAN H. ÇALIŞ