Moderating roles of father involvement and family protective factors on the relationship between maternal early maladaptive schemas and psychological symptoms of children
Baba katılımı ve ailesel koruyucu faktörlerin annelerin erken dönem uyumsuz şemaları ve çocuklarının psikolojik belirtileri arasındaki ilişkideki düzenleyici rolü
- Tez No: 667631
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ YAĞMUR AR KARCI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Ana-çocuk ilişkisi, Anneler, Baba katılımı, Duygu düzenleme güçlüğü, Erken dönem uyum bozucu şemalar, Genç yetişkinler, Koruyucu faktörler, Psikolojik belirtiler, Ölçekler, Mother child relations, Mothers, Father involvement, Emotion dysregulation, Early maladaptive schemas, Young adult, Protective factors, Psychological symtoms, Scales
- Yıl: 2021
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Ted Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Programlar Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çocuklarda psikopatoloji gelişimi, psikoloji alan yazınında uzun yıllardır farklı bakış açıları çerçevesinde çalışılmaktadır. Diğer faktörler içerisinde, ebeveyn etkisinin çocukların psiko-sosyal gelişiminde önemli bir rol oynadığı görülmektedir. Genellikle birincil bakım veren olarak değerlendirilen annelerin, çocuk psikopatolojisi üzerindeki rolü hakkında bir çok araştırma bulunmasına karşın, bu etki üzerinde koruyucu olabilecek, özellikle ailenin ve baba katılımının koruyucu etkilerine odaklanan çalışmaların oldukça sınırlı sayıda olduğu görülmektedir. Dolayısıyla bu çalışmada, baba katılımı ve ailesel koruyucu faktörlerin, annenin psikopatoloji yatkınlığı ve çocuk ruh sağlığı arasındaki ilişkideki biçimleyici rolleri incelenmiştir. Annelerin psikopatolojiye yatkınlığı erken dönem uyumsuz şemalar çerçevesinde incelenirken, çocuk ruh sağlığı psikolojik belirtiler çerçevesinde çalışılmıştır. Araştırmaya, yaşları 18 ile 25 arasında değişen 153 genç yetişkin ve anneleri katılmıştır. Genç yetişkinler, Duygu Düzenleme Güçlüğü Ölçeği, Baba Katılımı Ölçeği, Ailedeki Koruyucu Etkenler Ölçeği ve Psikolojik Belirti Tarama Testini; anneleri ise Ailedeki Koruyucu Etkenler Ölçeği ve Young Şema Ölçeği Kısa Formu'nu doldurmuştur. Araştırma sonuçları, annelerin erken dönem uyumsuz şemalarıyla çocukların psikolojik semptomları arasında anlamlı bir ilişki olduğunu ve bu ilişkide çocukların duygu düzenleme becerilerinin aracı rol oynadığını ortaya koymuştur. Ayrıca, baba katılımı düşük ya da orta derecede olduğunda, annelerin uyumsuz şemalarının çocuk duygu düzenleme stratejileri ve psikolojik belirtiler üzerindeki olumsuz etkisinin arttığı gözlemlenmiştir. Öte yandan. Ailesel koruyucu faktörlerin koruyucu etkisine rastlanmamıştır. Elde edilen sonuçlar Aile Sistemi perspektifiyle değerlendirilerek, psiko-sosyal önleme ve müdahale programlarına ilişkin önerilerde bulunulmuştur.
Özet (Çeviri)
Development of psychopathology has been investigated for many years from different perspectives. Amongst others, effects of parents have been counted as a significant environmental condition on the psychosocial development of offspring. However, most of the studies focuses on the relationship between maternal factors and child's well-being, while only a limited number of research has examined the buffering impacts of different family units on the proposed relation. Accordingly, the current study investigated whether family protective factors and father involvement had a buffering effect on the relation between psychopathology susceptibility of mothers and children psychological symptoms. While the psychopathology susceptibility of the mothers was measured in terms of early maladaptive schemas, psychopathology of child was investigated with regard to psychological symptoms. One hundred fifty-three mother-late adolescent dyads participated to the current study. Late adolescents filled out Father Involvement Scale, The Inventory of Family Protective Factors, The Symptom Check List and Difficulties in Emotion Regulation Scale, while their mothers filled out The Inventory of Family Protective Factors and Young Schema Questionnaire- Short Form-3. Obtained results indicated that early maladaptive schemas of mothers significantly predicted their children's psychological symptoms, and emotion regulation skills of children mediated the proposed relation. The impact of mothers' maladaptive schemas on children psychological symptoms through emotion regulation skills accentuated when paternal involvement was low or moderate. However, family protective factors did not moderate the relationship between mother's early maladaptive schemas and children's psychopathology through children's emotion regulation. Obtained results were discussed in relation to Family System perspective and related psychosocial interventions.
Benzer Tezler
- Birlikte ebeveynlik ve anne bekçiliği arasındaki ilişkinin incelenmesi: Baba yeterliğinin aracı ve düzenleyici rolü
Examining the relationship between coparenting and maternal gatekeeping: The mediating and moderating role of paternal efficacy
ŞÜKRAN DİLARA ÖZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
PsikolojiOndokuz Mayıs ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YELİZ KINDAP TEPE
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLEYCAN AKGÖZ AKTAŞ
- Prematüre doğum ve annenin doğum sonrası depresyonunun erken çocukluk dönemindeki davranışsal ve duygusal uyum üzerine etkisi: Aileye ve çocuğa özgü aracı mekanizmalar
The effect of premature birth and postpartum depression on the behavioral and emotional adaptation in early childhood: Environmental and child-related mediating factors
BUSE ŞENCAN KARAKUŞ
- Çocuğun mizacı ve sosyal uyumu arasındaki ilişkide evlilik içi iletişim ve ebeveyn katılımının boylamsal düzenleyicili aracılık rolü
Longitudinal moderated mediation role of interparental communication and parental involvement on the relationship between the child temperament and social adjustmen
GÜLEYCAN AKTAŞ
Doktora
Türkçe
2023
PsikolojiMersin ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ARZU AYDIN ACI
DOÇ. DR. YELİZ KINDAP TEPE
- Annenin kapsayıcı işlevi ile 3-6 yaş arası çocuklarda görülen depresif belirtiler arasındaki ilişkide baba rolünün etkisinin incelenmesi
The examination of the impact of the father's role on the relationship between the maternal containment function and depressive symptoms in children aged 3-6 years
BUSE ONAT YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
PsikolojiHaliç ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ PINAR ALGEDİK
- Genç yetişkinlerdeki anne kaynaklı ebeveynleşme deneyiminin güvenli bağlanma, psikolojik sağlamlık ve duygusal yoksunluk üzerindeki rolü: baba katılımı ve sosyal destek ile düzenleyici ilişkiler
The role of maternal parentification experience on secure attachment, psychological resilience and emotional deprivation in young adults: moderating relationships with father involvement and social support
ZEYNEP ZEYNEL BİNGÖL