Poetry in spatial research: The concept of alienation within the domestic spaces of modernism in the second new poetry
Mekânsal araştırmalarda şiir: İkinci yeni şiirde modernizmin ev içi mekânlarında yabancılaşma kavramı
- Tez No: 674891
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ZEYNEP TUNA ULTAV
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İç Mimari ve Dekorasyon, Türk Dili ve Edebiyatı, Interior Design and Decoration, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2021
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Yaşar Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İç Mimarlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Mekâna dair daha geniş bir bakış açısı oluşturma anlamında mimarlık ve içmimarlık farklı disiplinlerle etkileşim içinde olmuştur. Bu bağlamda bakıldığında, edebiyatın mimari mekanlarla ilişkisi ön plana çıkmaktadır. Edebi eser mimari bilinçle okunduğunda mekânın özellikleri ve kullanıcılar üzerindeki etkileri hakkında izlenimler ve bilgiler sağlamaktadır. Edebi tür olan şiir de mekâna dair sağladığı referanslar ve izlenimler bağlamında önemli bir kaynak olarak görülmelidir. Mekânları betimleyerek şiirde mimari ve iç mekâna ilişkin imgelere yapılan göndermeler, okuyucuların ve tasarımcıların tasvir edilen dönemin atmosferini anlamaları için önemli kaynaklardır. İnsan deneyimleri, edebiyat ve mimari arasındaki ilişkinin önemli bir rol oynamasıyla birlikte, mekânın günlük deneyimleriyle ilişkilidir. Bir dönemin atmosferini ve o dönemin mekânlarını edebi metinler aracılığıyla anlamak, mimar/iç mimar ve okuyucular için farklı bakış açıları sunar. Şiir ve mekân arasındaki ilişkiyi ve şiirin mekân araştırmaları kapsamındaki yerini anlamak için, Türk şiirinde İkinci Yeni şiirleri, bir vaka çalışması olarak seçilmeye özellikle uygundur. İkinci Yeni şairler, iç mekânlar ve kent ile iç içe geçmiş bir şiir anlayışını benimser. Modernizmin etkileriyle yüzleşen modern bireyin görüşlerini ele alırlar. Eserleri, mekânı döneminin yansımalarıyla anlama ve açıklama fırsatı açısından önem taşır ve şiirlerini mekân kullanımı açısından zenginleştirmiştir. Bu bağlamda çalışmanın amacı şiirin, şiir ve mekân arasındaki ilişkiyi daha iyi anlamak, mimarlık ve içmimarlık bilgisi için verimli bir araç olduğunu göstermek ve bunu modernizmin bir sonucu olarak ev içi mekanlarda yabancılaşma kavramına bakarak ortaya çıkarmaktır. Modernleşme sürecinde bireylerin ait olduğu toplum ve yaşam alanları değişmiş ve en önemlisi ev içi alanlar da bu dönüşüme dahil edilmiştir. Bu dönüşümler kullanıcıları sadece fiziksel olarak değil psikolojik olarak da etkiler. Bireylerin en öznel ve özel alanlarındaki değişimler, mekâna yabancılaşmasını da ortaya çıkarmıştır. Bu durumun yansımaları, şiirde tasvir edilen mekânların anlamları ve imgeleri üzerinden ortaya konmaktadır. Bu bağlamda örnek alan çalışması olarak seçilen İkinci Yeni şiirleri, Türkiye'de modernleşme dönemini yansıtan mekanların anlaşılması ve anlatılması için önemli bir fırsat sunmaktadır. İkinci Yeni şiir anlayışının önde gelen şairleri olan İlhan Berk, Edip Cansever, Turgut Uyar, Sezai Karakoç, Cemal Süreya, Ece Ayhan, and Ülkü Tamer seçilmiştir. Ev içi mekanların ve ona ait unsurların şiirde ele alınış biçimlerini ve yüklendikleri anlamları belirlemek için şairlerin eserlerinde eve ve ona imgelemleri temsil etme şekli yorumlanmıştır. Bu çalışmada, İkinci Yeni şiir anlayışına ait analiz edilen şiirlerde yer alan ev içi mekânların ve onlara ait mimari ögelerin şiirsel tasvirlerinin incelenmesinin modernizmin ev içi mekânlar ve kullanıcıları üzerindeki etkisini anlamak açısından yararlı olacağı ileri sürülmüştür. Aynı zamanda çalışma sonucunda bir edebi tür olarak şiirler üzerinde yapılan analizlerin mimarlık ve içmimarlık disiplini için teorik araştırma ve eğitim alanı gibi geniş bir kapsamda bir yöntem olarak kullanılabileceği önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Architecture and interiors interact with different disciplines in terms of creating a more comprehensive perspective on space. In this context, the relationship between literature and architectural spaces comes to the fore. When the literary work is read with an architectural awareness, it provides impressions and information about the features of the space and its effects on the users. Poetry, which is a literary genre, should also be seen as an important resource in the context of references and impressions it provides about space. References to architectural and interior images in poetry through describing spaces are important resources for readers and designers to understand the atmosphere of the period depicted. Human experiences are related to the everyday experience of space, with the relationship between literature and architecture playing an important role. Understanding the atmosphere of a period and spaces of the period such as city, street, or interior space and also through literary texts offers different perspectives for the architects/interior architects and readers. In order to understand the relationship between poetry and space, and the place of poetry in spatial research; the Second New poetry in Turkish poetry is especially suitable to be selected as a case study. The Second New poets adopt an understanding of poetry intertwined with the interior spaces and the city. They consider the views of the modern individual, who faces the effects of modernism. Their works have significance in terms of the opportunity to understand and explain space with the reflections of its period and made its poems rich with regard to using space. Within this context, the aim of the study is to show that poetry is an efficient tool for the body of knowledge of architecture and interiors in order to better understand the relation between poetry and space and to reveal this by looking at the concept of alienation within the domestic spaces as a consequence of modernism. During the modernization process in the twentieth century, society and living spaces in which individuals belong have changed, and most importantly, domestic spaces are also included in this transformation. These transformations affected users of space, not only physically but also psychologically. Changes in the most private spaces of individuals also revealed an alienation to space. The reflections of this situation are put forward through the meanings of spaces depicted in poetry and their imageries. Within this context, the works of the Second New poetry, selected as the case study, provide a significant opportunity to understand and explain spaces that reflect the modernization period in Turkey. The following Second New poets were chosen for this aim: İlhan Berk, Edip Cansever, Turgut Uyar, Sezai Karakoç, Cemal Süreya, Ece Ayhan, and Ülkü Tamer. The way of representing the domestic space and its elements in various states is interpreted in the works of these poets to determine the ways, in which the domestic spaces and their elements are handled in poetry and the meanings they attribute. In this study, analyzing poetic depictions of domestic spaces in these poems are asserted to be useful for understanding the effect of modernism on domestic spaces and users. At the same time, it is suggested that the analyses made on poems as a literary genre can be used as a method in a wider scope such as theory and education areas for the disciplines of architecture and interiors.
Benzer Tezler
- الاغتراب بين شعر عمر أبو ريشة وبدوي الجبل
Ömer Ebu Rişe ile Bedevi El-Cebel'in şiirlerinde yabancılaşma
HÜSEYİN ELCÜNEYT
Yüksek Lisans
Arapça
2020
DinMardin Artuklu ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET ABDÜLHADİOĞLU
- Sıkılmanın poetikası: Modern Türk şiirinde kadın öznenin can sıkıntısının mekansal öğeler aracılığıyla incelenmesi (1956-2016)
The poetics of boredom: An analysis of the female subject's boredom in modern Turkish poetry through spatial elements (1956-2016)
PEMBE BERFİN AKÇA
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Türk Dili ve Edebiyatıİhsan Doğramacı Bilkent ÜniversitesiTürk Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET KALPAKLI
- Klasik Türk şiirinde şehir tasavvuru
The conception of city in classical Turkish poetry
SARE UZAN
Doktora
Türkçe
2026
Türk Dili ve Edebiyatıİnönü ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CAFER MUM
- Andrei Tarkovski'nin Zerkalo filminde şiirsel belleğin kurgusu
The montage of poetic memory in Andrei Tarkovsky's Zerkalo
MUHAMMET BEHNAN TURAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Radyo-TelevizyonDüzce ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Sanat Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET EMRAH ERKANI
- Postmodern kentin izinde mizah heterotopyaları: İstanbul üzerine bir değerlendirme
Humour heterotopias in the trace of postmodern city: An assessment on İstanbul
TUĞBA ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YASEMİN ALKIŞER BREGGER