1980 sonrası Türk şiirinde mistik eğilimler
Mystical tendencies in Turkish poetry after 1980
- Tez No: 675941
- Danışmanlar: PROF. DR. YAKUP ÇELİK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Mistik Şiir. 1980 Sonrası Şiir, Şiirde Mistik Eğilimler, Evrensel Mistik Şiir, 1980 sonrası, Tasavvuf, Tasavvuf edebiyatı, Türk tasavvuf edebiyatı, Türk şiiri, Şiir, Mystical Poetry, Post-1980 Poetry, Mystical Tendencies in Poetry, Universal Mystical Poetry, After 1980, Mystic, Literature of mysticism, Turkish mysticism literature, Turkish poem, Poem
- Yıl: 2021
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türk Edebiyatı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Batı etkisinde gelişen yeni Türk edebiyatında mistik şiir incelemeleri neredeyse bütünüyle tarihsel tasavvuf düşüncesi ve şiirinin gölgesinde kalmıştır. Göreceli olarak erken bir dönemde ortaya çıkan Asaf Halet Çelebi'nin şiiri bile modern Türk şiirinde bir sıra dışılık veya tasavvuf şiirinin bir uzantısı olarak görülmekten kurtulamamıştır. 1980'lere kadar ikinci bir güçlü örneğiyle karşılaşılmayan evrensel mistik şiir bu dönemde hem tasavvuf düşüncesi içinde kendine bir yer açmış hem de modern şiirin güçlü bir damarı olacağını sezdiren yeni ve yetkin temsilcileri kazanmıştır. Yer yer geleneksel tasavvuf düşüncesiyle örtüşüp bütünleşen bazı modern örneklerin yanında sufi öğretisi içinde de çığır açacak şiirler yazılmış ve evrensel mistik şiirin kimi olgun verimleri ortaya çıkmıştır. 1980 sonrasının mistik Türk şiiri üzerine dönemsel bir tarama özelliği göstermeyen bu çalışmada mistik eğilimlerin çeşitlenmesini ve bu çeşitliliği besleyen ilkesel ayrımları belirlemek amacı güdülmüştür. Dönemin genel bir niteliği olarak siyasal koşulların edebiyat üzerindeki süregelen baskısını yitirmeye başlamış olması bir yandan laik şiirin içerisinden mistik uçların çıkmasını, diğer yandan İslamcılık etkisi altındaki şairlerin de oransal olarak kendilerini daha özgür duyumsadıkları mistik şiire yönelmesini kolaylaştırmış gibidir. Bu koşullar altında bu çalışmanın evrensel mistik düşüncenin şiirini tanımlamayı ve incelemeyi öncelediği, buna koşut olarak belirgin bir biçimde klasik tasavvufa bağlı kalan bazı tipik örnekleri dışarıda bıraktığı görülecektir.
Özet (Çeviri)
In the new Turkish literature which was developed under the influence of the West, mystical poetry studies were almost completely overshadowed by the historical Sufism thought and poetry. Even Asaf Halet Çelebi's poetry, which emerged in a relatively early period, has not been able to escape from being seen as an abnormality in modern Turkish poetry or an extension of Sufi poetry. Universal mystical poetry, which was not encountered with a second strong equivalent until the 1980s, both opened a place for itself in Sufism thought and gained new and competent representatives shadowing out that they would be a powerful vein of modern poetry. In this study, which does not show a periodic scanning feature on mystical Turkish poetry of the post-1980 period, it is aimed to determine the diversification of mystical tendencies and the principal distinctions that feed this diversity. As a general feature of this period, the fact that political conditions began to lose their ongoing pressure on literature; it facilitated the emergence of mystical ends from secular poetry on the one hand, and helped the poets under the influence of Islamism to tend to mystical poetry in which they feel themselves comparatively more free on the other hand. Under these circumstances, it will be seen that this work prioritizes defining and analyzing the poetry of universal mystical thought; and in parallel with this, it excludes some typical examples that adhere distinctly to classical Sufism.
Benzer Tezler
- 1980 sonrası Türk şiirinde İslami duyarlılık
Islamic sensitivity in after 1980 Turkish poetry
MUSTAFA ÇİÇEK
Doktora
Türkçe
2025
Türk Dili ve EdebiyatıUşak ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ARİF YILMAZ
- 1980 sonrası Türk şiirinde anne (1980-2010)
Mother in Turkish poetry after 1980 (1980-2010)
SONGÜL ÇİÇEN TOKAT
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Türk Dili ve EdebiyatıSiirt ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSEYİN YAŞAR
- 1980-2000 arası Türk şiirinde mekân
Space in Turkish poetry between 1980-2000
MELİKE KILIÇ
Doktora
Türkçe
2026
Türk Dili ve EdebiyatıSakarya ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YILMAZ DAŞCIOĞLU
- Hüseyin Ferhad şiirinde imaj
The image in Hüseyin Ferhad's poetry
ALİ EKBER ERDOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Türk Dili ve EdebiyatıHatay Mustafa Kemal ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ORHAN OĞUZ
- Türk şiirinde İstanbul (1950-1980 dönemi)
Istanbul in Turkish poetry (The period between 1950-1980)
BEKİR DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Türk Dili ve EdebiyatıKafkas ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. GÖKAY DURMUŞ