Karmaşık travma envanterinin Türkçe'ye uyarlanması, geçerlilik ve güvenilirlik çalışması
Adaptation of the complex trauma inventory into Turkish, validity and reliability study
- Tez No: 698897
- Danışmanlar: PROF. DR. A. TAMER AKER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Karmaşık Travma Sonrası Stres Bozukluğu, Travma Sonrası Stres Bozukluğu, Karmaşık Travma, Travmatik Olay, Kültürel Uyarlama, Güvenilirlik ve geçerlilik, Psikolojik travma, Psikolojik ölçekler, Stres bozuklukları-post travmatik, Travma, Türkçe uyarlama, Ölçekler, Complex Post Traumatic Stress Disorder, Post Traumatic Stress Disorder, Complex Trauma, Traumatic Event, Cultural Adaptation, Reproducibility of results, Psychological trauma, Psychological scales, Stress disorders-post traumatic, Trauma, Turkish adaptation, Scales
- Yıl: 2021
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Bilgi Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Programlar Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sağlık Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Travma ve Afet Çalışmaları Uygulamalı Ruh Sağlığı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı Karmaşık Travma Envanterinin Türkçe 'ye uyarlanması ve geçerlilik güvenilirlik çalışmasının yapılmasıdır. Bu bağlamda ilk olarak envanteri geliştiren kişilerden izin alınmış ve Türkçe adaptasyon çalışması gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın örneklemi18-52 yaş arasında olan, en az bir travmatik olay deneyimleyen ve Türkçe okuma yazma bilen 150 üniversite öğrencisinden oluşmaktadır. Katılımcılara Sosyodemografik Bilgi Formu, Çocukluk Çağı Olumsuz Yaşantılar Ölçeği, Yaşam Olayları Kontrol Listesi -5, Karmaşık Travma Envanteri, Kısa İşlevsellik Değerlendirme Ölçeği, DSM- 5 için Travma Sonrası Stres Bozukluğu Kontrol Listesi, Duygu Düzenleme Güçlüğü Ölçeği – Kısa Form ve Hasta Sağlık Anketi – 9 uygulanmıştır. Çalışmanın veri analizlerinde ilk olarak tanımlayıcı istatistiklere, veri tiplerine göre yüzdelere, en düşük ve en yüksek değerlere, ortalamalara yer verilmiştir. Kolmogorov-Smirnov testi ve histogramlar kullanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Güvenilirlik için iç tutarlılık Cronbach alfa katsayısı hesaplanmış ve yapı geçerliliğinin analizi için Karmaşık Travma Envanterinin alt ölçekleri ile benzer ölçeklerin korelasyon katsayıları analiz edilerek yakınsak geçerlilik değerleri hesaplanmıştır. Analiz sonuçlarına göre katılımcıların en çok maruz kaldıkları travmatik olaylar doğal afet (%82), seyahat ederken kaza (% 72.7) ve fiziksel saldırı (% 49.3) olarak bulunmuştur. Cronbach alfa iç tutarlılık kat sayısı 0.965 olarak hesaplanmıştır. Madde çıkarıldığında değişen iç tutarlılıklar ise en küçük 0.963, en büyük 0.965 olarak yer almaktadır. Karmaşık Travma Envanteri birleşik puanların yakınsak geçerliliği TSSB, KDB ve KTSSB puanlarının ÇÇOYÖ, KİDÖ, PCL-5, DDGÖ-16 ve PHQ-9 ölçekleri ile korelasyonları“rho=0.238-0.761”arasında değişmekte olduğu ve PCL-5, DDGÖ-16 ve PHQ-9 ile güçlü korelasyonların olduğu saptanmıştır. Bununla birlikte KTSSB ve KİDÖ, ÇÇOYÖ arasında düşük korelasyonlar görülmüştür. Sonuç olarak Karmaşık Travma Envanterinin geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu tespit edilmiştir. Tüm bu bulgular literatür çerçevesinde tartışılmış olup; gelecek çalışmalarda çeşitli popülasyonlarda da geçerlilik ve güvenilirlik çalışmasına odaklanılmasının önemli olacağı düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this research is to adapt the Complex Trauma Inventory into Turkish and to conduct a validity and reliability study. In this context, firstly, permission was obtained from the people who developed the inventory and Turkish adaptation study was carried out. The sample of the study consists of 150 university students aged between 18-52 who have experienced at least one traumatic event and can read and write in Turkish. Participants were applied sociodemographic information form, Adverse Childhood Experience Questionnaire, Life Events Checklist -5, Complex Trauma Inventory, Functioning Assessment Short Test, PTSD Checklist for DSM-5 , Difficulties in Emotion Regulation Scale-Brief Form and Patient Health Questionnaire – 9. In the data analysis of the study, firstly, descriptive statistics, percentages according to data types, lowest and highest values, and averages were included. Kolmogorov-Smirnov test and histograms were used. Statistical significance was accepted as p<0.05. Internal consistency Cronbach's alpha coefficient was calculated for reliability and convergent validity values were calculated by analyzing the correlation coefficients of the subscales of the Complex Trauma Inventory and similar scales for the analysis of construct validity. According to the results of the analysis, the traumatic events that the participants were most exposed to were natural disasters (82%), accident while traveling (72.7%) and physical assault (49.3%). The Cronbach alpha internal consistency coefficient was calculated as 0.965. The internal consistency, which changed when the item was removed, was found to be the smallest 0.963 and the largest 0.965. The convergent validity of the Complex Trauma Inventory combined scores showed that the correlations of TSSB, DSO, and CPTSD scores with the ACE, FAST, PCL-5, DERS-16, and PHQ-9 scales ranged between“rho=0.238-0.761”, and PCL-5, DERS-16 and strong correlations were found with the PHQ-9. However, low correlations were observed between CPTSD and FAST, ACE. As a result, it has been determined that the Complex Trauma Inventory is a valid and reliable measurement tool. All these findings have been discussed within the framework of the literature; it is thought that it will be important to focus on validity and reliability studies in various populations in future studies.
Benzer Tezler
- Bağımlılıkta bir risk faktörü olan örselenmenin bellek ve öğrenme sistemi üzerine etkisi vardır
Trauma, which is A risk factor in addiction, has impact on the learning and memory systems
NOORJAHAN SERARSLAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
PsikiyatriEge ÜniversitesiÇocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEKİ YÜNCÜ
- Sınır kişilik bozukluğunda interosepsiyonun duygu düzenleme üzerine etkisi
The effect of interoception on emotion regulation in borderline personality disorder
DORUK ULUDAĞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Psikiyatriİstanbul ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET RAŞİT TÜKEL
- Karmaşık travma sonrası stres bozukluğunun yakın partner şiddeti, çocukluk çağı travmaları ve başa çıkma stilleri ile ilişkisi
The relationship between complex post traumatic stress disorder with intimate partner violence, childhood traumas and coping styles
SAFİYE ÜNALIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
PsikolojiAnkara Sosyal Bilimler ÜniversitesiKlinik Psikoloji Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEHRA ERŞAHİN
- Karmaşık travma mağdurlarında Kabul ve Kararlılık Terapisi'nin kişilerarası problemler ve yaşam doyumu üzerindeki etkisi: Tek olgulu deneysel çalışma
The effect of Acceptance and Commitment Therapy on interpersonal problems and life satisfaction in complex trauma survivors: A single-case experimental study
ALEYNA GÜLERYÜZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Psikolojiİstanbul Medipol ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ELA ARI
- Gönüllülük sosyolojisi üzerine keşfedici bir çalışma: İzmir Akut örneği
An exploratory study on the sociology of volunteering: The case of İzmir Akut
MUHAMMED BURAK SOLAK