Etkileşim temelli dil müdahale programının geliştirilmesi ve gecikmiş dil-konuşması olan çocuklarda etkililiğinin incelenmesi
The development of interaction-based language intervention program and investigation of its effectiveness among children with delayed speech and language
- Tez No: 703248
- Danışmanlar: DOÇ. DR. BÜLENT TOĞRAM
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Dilbilim, Education and Training, Linguistics
- Anahtar Kelimeler: Gecikmiş dil ve konuşma, Dil müdahalesi, Program geliştirme, Sosyal beceri, Dil ve konuşma terapisi, Konuşma, Delayed language and speech, Language intervention, Program development, Social skill, Speech therapy, Speech
- Yıl: 2021
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Anadolu Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Gecikmiş dil ve konuşma, tanılanmış herhangi bir bozukluk ya da bilişsel, motor gelişimle ilgili bir yetersizlik bulunmamasına rağmen dilin geç edinimi olup okul öncesi dönemde oldukça sık görülmektedir. Ülkemizde gecikmiş dil ve konuşması olan çocuklara yönelik sistematik ve etkililiği araştırılmış olan program sayısı oldukça sınırlıdır. Bu araştırma ile Etkileşim Temelli Dil Müdahale Programı geliştirilmiş ve gecikmiş dil-konuşması olan çocuklarda etkililiği incelenmiştir. Araştırmada Etkileşim Temelli Dil Müdahale Programı'nın gecikmiş dil ve konuşması olan çocukların dil gelişimleri ve sosyal becerileri üzerindeki etkisini belirlemek için ön-test son-test eşleştirilmiş kontrol gruplu deneysel model kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemi deney grubu ve kontrol grubunda 6'şar çocuk olmak üzere toplam 12 çocuktan oluşmaktadır. Kontrol grubuna herhangi bir müdahalede bulunulmazken deney grubuna araştırma kapsamında geliştirilen; 10 hafta, 20 oturumdan oluşan Etkileşim Temelli Dil Müdahale Programı uygulanmıştır. Araştırmada veri toplama araçları olarak Türkçe Erken Dil Gelişimi Testi (TEDİL), Türkçe İletişim Gelişimi Envanteri (TİGE) ve Okul Öncesi Sosyal Beceri Değerlendirme Ölçeği (OSBED) kullanılmıştır. Ön-test ve son-testlerden elde edilen veriler Mann Whitney U Testi ve Wilcoxon Z Testi ile analiz edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda deney ve kontrol gruplarının TEDİL, TİGE-I, TİGE-II ve OSBED'den aldıkları ön-test puanları açısından farklılaşmadıkları (p>,05); son-test puanları açısından ise anlamlı düzeyde farklılaştıkları belirlenmiştir (p<,05). Deney grubunun son-test toplam puanları ön-test puanlarına göre anlamlı düzeyde artış gösterirken (p<,05); kontrol grubunda bu artışın olmadığı (p>,05) belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
Delayed language and speech is the late acquisition of language in the absence of any diagnosed disorder or disability related to cognitive and motor development. This situation is quite common in the preschool period. In Turkey, the number of systematically and effectively researched programs for children with delayed speech and language is very limited. With this research, the Interaction-Based Language Intervention Program was developed and its effectiveness among children with delayed speech and language was determined. In the study, a paired experimental model with a pretest-posttest control group was used to determine the effect of the Interaction-Based Language Intervention Program on the language and social development of children with delayed speech and language. The study sample consisted of 12 children in total, 6 children in the experimental group and 6 children in the control group. While no intervention was made to the control group, the Interaction-Based Language Intervention Program consisting of 20 sessions was applied to the experimental group for 10 weeks. Test of Early Language Development (TELD), McArthur-Bates Communication Development Inventory (CDI) and Preschool Social Skills Assessment Scale (OSBED) were used as data collection tools. Data obtained from pre-test and post-test were analysed with Mann Whitney U Test and Wilcoxon Z Test. As a result of the analyses made, it was determined that the experimental and control groups differed significantly in terms of post-test scores achieved in TEDİL, TİGE-I, TİGE-II and OSBED (p<,05). Whilst the post-test total scores of the experimental group increased significantly compared to the pre-test scores (p<,05) there was no such increase in the control group (p>,05).
Benzer Tezler
- Rutin temelli gelişimsel erken müdahale programının preterm bebek ve anneye etkileri
Effects of routine-based early developmental intervention program on preterm baby and mother
ELİF SULTAN ÖZDEMİR
Doktora
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimKarabük ÜniversitesiÇocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ARZU ÖZYÜREK
- Demans tanısı olan bireylere bakım veren aile üyelerine yönelik bilişsel davranışçı terapi temelli bir müdahalenin geliştirilmesi ve etkilerinin incelenmesi
Development of cognitive behavioral therapy based intervention for family caregivers of individuals with dementia diagnosis and investigation of its effects
ELÇİN YORULMAZ
- AI-assisted language learning: Fostering EFL learners' pragmatic competence through mobile virtual reality environments
YZ destekli dil öğrenimi: Mobil artırılmış gerçeklik ortamları yoluyla İngilizce öğrenenlerin pragmatik yetkinliğinin geliştirilmesi
MUHARREM ABDULKERİM KÜMBETLİ
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
Eğitim ve ÖğretimYıldız Teknik ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BURCU ÜNAL
- Bağlanma temelli oyun müdahale programının korunma ihtiyacı olan 6-8 aylık bebeklerin bağlanma davranışlarına ve gelişimlerine etkisinin incelenmesi
An investigation of the effect of an attachment-based play intervention program on the attachment behaviors and development of 6- to 8-month-old infants in need of protection
SIRMA AYDIN NAKAŞ
Doktora
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiÇocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE BELGİN AKSOY
- The effects of technology-enhanced project-based learning on high school students' utterance fluency and willingness to communicate
Teknoloji destekli proje tabanlı öğrenmenin lise öğrencilerinin konuşma akıcılığı ve İngilizce iletişim kurma istekliliğine etkisi
AYŞE TUĞBA YANIK
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Eğitim ve ÖğretimYıldız Teknik ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HATİCE GÜLRU YÜKSEL