SAMSUN İLİ AİLE SAĞLIĞI MERKEZLERİNDE ÇALIŞAN AİLE HEKİMLERİNİN EVDE SAĞLIK HİZMETLERİ KONUSUNDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİ, UYGULAMA VE DENEYİMLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
EVALUATION OF THE KNOWLEDGE LEVELS, PRACTICES AND EXPERIENCES OF HOME HEALTH SERVICES OF FAMILY PHYSICIANS WORKING IN SAMSUN PROVINCIAL FAMILY HEALTH CENTERS
- Tez No: 731180
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ERDİNÇ YAVUZ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Aile hekimliği, Evde bakım hizmetleri, Family practice, Home care services
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Samsun Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Aile Hekimliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Beklenen yaşam süresinde ve kronik hastalık görülme sıklığındaki artış ile paralel tüm dünyada ve ülkemizde verilen evde sağlık hizmetlerinde artış görülmektedir. Bu çalışmada Samsun ilinde görev yapan, birinci basamakta evde sağlık hizmetlerinden sorumlu olan aile hekimlerinin evde sağlık hizmetleri (ESH) konusundaki bilgi düzeylerini, uygulama ve deneyimlerini araştırmak amaçlanmıştır. 1 Mart 2022-1 Haziran 2022 tarihleri arasındaki 3 aylık süre içerisinde, Samsun İl Sağlık Müdürlüğü'ne bağlı aile sağlığı merkezinde çalışan 211 hekim çalışmaya dahil edilmiştir. Tüm katılımcıların sosyodemografik özellikleri sorgulanıp, literatürden faydalanılarak hazırlanan evde sağlık hizmetleri ile ilgili bilgi düzeyi, uygulama ve deneyimlerini içeren bir anket uygulanmıştır. İstatistiksel analizler SPSS 25.0 paket programı yardımıyla gerçekleştirilmiştir. Parametrik testlerden İndependent Samples T testi ve One-Way ANOVA testi uygulanmıştır. Gruplar arasında anlamlı fark çıkması durumunda post-Hoc testilerinden LCD testi kullanılmıştır, p<0.05 istatistikçe anlamlı kabul edilmiştir. Katılımcıların çoğunluğunu erkek (%64,9) hekimler oluşturmaktadır. Hekimlerin %51,9'u merkez ilçe, %48,8'i perifer ilçede çalışmaktadır. Yaş ortalaması 45,58 yıldır. Hekimlerin meslekte çalışma süreleri ortalaması 20,89 yıldır. 31(%14,7)'i aile hekimliği uzmanı, 20(%9,5)'si SAHU eğitimi almaktadır. Katılımcıların %79,6'sı kendisine bağlı nüfusta ESH alan hastalarının olduğunu %95,7'si yatağa bağımlı hastalarının olduğunu ifade etmişlerdir. 163 aile hekimi (%77,3), hizmet içi eğitim kapsamında evde sağlık hizmetine yönelik eğitim almadığını ifade etmiştir. Aile hekimliği uzmanlık eğitimi almış olanların almayanlara (p=0.018), yaş grubu 18-45 yaş arasında olan hekimler 45 yaş üstü olanlara (p=0.015), ESH hakkında hizmet içi eğitim alanlar almayanlara (p=0.001) göre ESH konusundaki bilgi düzeyleri anlamlı olarak yüksek bulunmuştur. Hastaların en sık evde sağlık hizmeti alma gerekçeleri, yatağa bağımlı olmaları (%39,5), başkasına bağımlı engelli hasta olmaları (%27,9), ameliyat sonrası, kırık, travma, kaza düşme gibi sebeplerden (%21,9) ESH ihtiyacı duymalarıdır. En fazla talep edilen hizmetler, yara bakımı- pansuman (%18,6), ilaç reçete etme (%17,1), ilaç enjeksiyonu-infüzyonu (%13,8), tetkik için kan almadır (%13,6). Aile hekimlerinin %82,5'i ESH'ın kişinin kayıtlı bulunduğu aile hekimleri tarafında verilmemesi gerektiğini, %68,3'ü bu hizmetin yalnızca evde sağlık hizmeti birimlerinin sorumluluğunda olduğunu ifade etmiştir. Aile hekimlerinin %77,3'ü evde sağlık hizmetlerinin aile sağlığı merkezinde sorumlu olduğu işleri aksattığını düşünmektedir. Hekimlerin %60,6'sı hastalarını düzenli ziyaret edemediğini, aile hekimliği uzmanları (p=0.016) ve hizmet içi eğitim alanların (p=0.004) daha düzenli ziyaret yapabildikleri görülmüştür. Hekimler ESH hizmeti verirken %59,8'i ulaşım problemi yaşadığını, %64,4'ü ekipman eksikliği olduğunu, %55,5'i ev ziyaretinde kendini güvensiz hissettiğini, %81'i ise hasta yakınlarının ESH hakkında yeterince bilgi sahibi olmadığını ve tüm bu sebeplerden dolayı ESH uygulamalarında zorluklarla karşılaştıklarını belirtmişlerdir. Birinci basamak hekimlerinin evde sağlık hizmetleri konusundaki bilgi düzey, uygulama ve deneyimlerini inceleyen bu çalışmada hekimlerin bilgi düzeyinin yeterli olmadığı görülmüştür. Benzer çalışmalar geleceğe yönelik etkin plan ve uygulamalar yapmak konusunda önemli destek sağlayacaktır.
Özet (Çeviri)
With the increase in expected life expectancy and the occurrence of chronic diseases, the number of home care services is increasing around the world and in our country. The aim of this study was to investigate the knowledge, practices, and experiences of family physicians responsible for home health services in primary care in Samsun. During the 3-month period between March 2022 and June 2022, 211 physicians working in the Family Health Center affiliated with the Samsun Provincial Health Directorate were included in the study. All participants were asked about their sociodemographic characteristics and a questionnaire was used, which was based on the literature and included the level of knowledge, practice, and experience of home health services. Statistical analyzes were performed using the SPSS 25.0 program. Of the parametric tests, the T-test for independent samples and the one-way test ANOVA were used. In case of significant difference between groups, the LCD test, one of the post hoc tests, was used. p < 0.05 was considered statistically significant. The majority of participants (64.9%) are male physicians. The average age is 45.5 8,5 years. The average working time of physicians in the profession is 20.89 8,49 years. 31 (14.7%) are general practitioners, and 20 (9.5%) have CFMS training. 79.6% of participants reported having patients receiving HCS in their dependent population, and 95.7% reported having bedridden patients. 163 primary care physicians (77.3%) reported that they did not receive training on home health care as part of their continuing education. The level of knowledge about was found to be higher among those who had completed family medicine residency training, those who had not completed residency training, those who were between 18 and 45 years of age, those who were over 45 years of age, and those who had not completed any continuing education about HCS. The most common reasons for seeking home care services were bed confinement, disability, and dependence on another person (27.9%) and need for HCS for reasons such as postoperative fractures, trauma, and accidents (21.9%). The most frequently requested services were wound care, prescribing medications, injecting medications, and drawing blood for tests. Most primary care physicians indicated that HCS should not be provided by the primary care physicians with whom the person is registered and that this service is the responsibility of home care services only. 77.3% of primary care physicians felt that home health services interrupt the work for which they are responsible in the primary care center. It was noted that most physicians are unable to see their patients on a regular basis. Family medicine specialists and those who receive advanced training are able to visit their patients more regularly. Physicians indicated that they encounter some difficulties in providing HCS services. Transportation difficulties, lack of supplies and staff, safety issues, expectations of patients families. Conclusion: In this study examining the knowledge, practices, and experiences of primary care physicians on the topic of HCS, it appears that the level of knowledge among physicians is inadequate. Similar studies will provide important support in creating effective plans and practices for the future.
Benzer Tezler
- SAMSUN İLİ AİLE SAĞLIĞI MERKEZLERİNDE ÇALIŞAN AİLE HEKİMLERİNİN TELETIP UYGULAMALARI KONUSUNDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİ, TUTUM VE DAVRANIŞLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ
EVALUATION OF KNOWLEDGE LEVELS, ATTITUDES AND BEHAVIORS OF FAMILY PHYSICIANS WORKING IN FAMILY HEALTH CENTERS IN SAMSUN PROVINCE ON TELEMEDICINE PRACTICES.
MERYEM BAYBURTLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERDİNÇ YAVUZ
- Samsun ili Aile Sağlığı Merkezleri'nde çalışan aile hekimlerinin Human Papilloma Virüs (HPV) aşısı ile ilgili bilgi düzeyi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of the knowledge level, attitudes and behavior of family physicians working in Samsun province Family Health Centers about Human Papilloma Virus (HPV) vaccine
MERVE DOĞAN UYGUN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Aile HekimliğiSamsun ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MAHCUBE ÇUBUKÇU
- Samsun ili aile sağlık merkezlerinde çalışan hekimlerin birinci basamak sağlık hizmetleri sağlarken karşılaştıkları zor durumlar ve bu durumun mesleki tükenmişlik düzeyi üzerine etkisi
Difficult situations faced by physicians working in family health centers in Samsun province while providing primary health care services and the effect of this situation on the level of professional burnout
ASLI DURUKAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Aile HekimliğiOndokuz Mayıs ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BEKTAŞ MURAT YALÇIN
- Samsun aile sağlığı merkezlerinde çalışanların kadına yönelik eş şiddeti konusunda tutum ve uygulamaları
Attitudes and clinical practices of primary healthcare professionals in Samsun regarding intimate partner violence against women
TUĞÇE KAYA ELVERDİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Halk SağlığıOndokuz Mayıs ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CİHAD DÜNDAR
- Çocukluk çağı aşı tereddüdü ile karşılaşma sıklığı, nedenleri ve çözüm önerileri: Samsun ili aile sağlığı merkezlerindeki sağlık çalışanlarıyla kesitsel bir çalışma
The frequency, causes and solution suggestions of childhood vaccination hesitance: A cross-sectional study with healthcare workers in Samsun family health centers
MEHTAP ALTUNTAŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile HekimliğiOndokuz Mayıs ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA KÜRŞAT ŞAHİN