Türkiye'de beş yaş altı çocuk ölümlerine etki eden faktörlerin belirlenip yapay zekâ yöntemleri ile modellenmesi
Determining the factors affecting the death of children aged in Turkey and modeling with artificial intelligence methods
- Tez No: 746670
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ İHSAN PENÇE
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Halk Sağlığı, Public Health
- Anahtar Kelimeler: Sınıflandırma, Yapay zeka, Çocuk ölümleri, Ölüm, Classification, Artificial intelligence, Child deaths, Death
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Yönetim Bilişim Sistemleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Beş yaş altı ölümler bebeklik ve çocukluk dönemi ölümleri olarak ikiye ayrılmaktadır. 11. ay ve öncesinde gerçekleşen ölümler bebeklik dönemi ölümleri 12. ay ile 59. ay arasında meydana gelen ölümler ise çocukluk dönemi ölümleri olarak adlandırılmaktadır. Ülkeler beş yaş altı çocuk ölümlerini azaltmak için birçok farklı çalışmalar yürütmektedirler. Yapılan çalışmalar ile ölümler azalmaktadır ancak hedeflenen sonuçlara henüz ulaşılamamıştır. Bu çalışmada 1988-2018 yılları arasındaki beş yaş altı çocuk ölümlerini etkileyen etkenlerin ölüm sonuçları üzerindeki etkileri incelenmektedir. Çalışmada 10 öznitelik Orange 3 28.0 programı kullanılarak 9 farklı algoritma ile değerlendirilmektedir. Beş yaş altı çocuk ölümleri üzerinde en çok etkiye sahip olan öznitelikler belirlenerek beş yaş altı çocuk ölümlerinin azaltılmasında yol göstermek amaçlanmaktadır. Çalışmada kullanılan algoritmalara ait sınıflandırma başarılarını arttırabilmek için hiperparametre optimizasyonundan yararlanılmıştır. Bu sayede algoritmalara ait en iyi sonucu veren parametreler belirlenebilmiştir. Çalışmaya uygun algoritmalar ve parametreleri kullanılarak elde edilen sonuçlara göre beş yaş altı çocuk ölümleri üzerinde en etkili öznitelik Kişi Başına Düşen Gayri Safi Yurt İçi Hasıla olmuştur. En başarılı sonuca ise Destek Vektör Makineleri algoritması ile ulaşılmaktadır.
Özet (Çeviri)
Deaths under the age of five are divided into infant and childhood deaths. Deaths occurring at or before the 11th month are called infancy deaths, and deaths occurring between the 12th and 59th months are called childhood deaths. Countries are carrying out many different studies to reduce the deaths of children under five years old. With the studies carried out, deaths are decreasing, but the targeted results have not yet been achieved. In this study, the effects of the factors affecting the deaths of children under the age of five between 1988 and 2018 on death outcomes are examined. In the study, 10 features are evaluated with 9 different algorithms using the Orange 3 28.0 program. It is aimed to guide the reduction of deaths of children under the age of five by identifying the attributes that have the most impact on the deaths of children under five years old. In order to increase the classification success of the algorithms used in the study, hyperparameter optimization was used. In this way, the parameters that give the best results of the algorithms can be determined. According to the results obtained by using algorithms and parameters suitable for the study, the most effective attribute on the deaths of children under the age of five was gross domestic product per capita. The most successful result is achieved with the Support Vector Machines algorithm.
Benzer Tezler
- Prostat adenokarsinomlarında psa değerlerinin gleason skor ve klinik evre ile ilişkisi
The relation between psa and gleason score and clinical phase in prostate adenocarsinoma
HACI HASAN ESEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2005
PatolojiSelçuk ÜniversitesiPatoloji Ana Bilim Dalı
PROF.DR. MUSTAFA CİHAT AVUNDUK
- ESSAYS ON THE AGE PATTERNS OF UNDER-5 MORTALITY IN TÜRKİYE
Türkiye'de 5 Yaş Altı Ölümlüğünün Yaş Dağılımı Üzerine Makaleler
ŞAHİN BİNGÖL
Doktora
İngilizce
2026
DemografiHacettepe ÜniversitesiNüfusbilim Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. ALANUR ÇAVLİN BİRCAN
- Konjuge pnömokok aşısı uygulaması sonrası çocuklarda invaziv pnömokok hastalığı sıklığı, serotip dağılımı ve antibiyotik direnci
Prevalence, serotype distribution and antibiotic resistance of invasivepneumococcal disease after 13-valent pneumococcal conjugated vaccine
NİHAL EKİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıAnkara ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERDAL İNCE
- Elazığ/Avşan Kale yakınçağ iskeletlerinin paleodemografik açıdan incelenmesi
Başlık çevirisi yok
OKŞAN ARMAN
- Çok amaçlı optimizasyon yaklaşımı ile anne ve çocuk sağlığı üzerine bir inceleme
An investigation for mother and child health by multi objective optimisation approach
İLAYDA KORKMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
EkonometriAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiEkonometri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SİBEL ATAN