Fantastik sinemada kapı-geçit kullanımı ve batı mitlerindeki kökenleri
Use of the term 'Gateway-passage' in fantasty movies its origin in western myths
- Tez No: 747486
- Danışmanlar: PROF. DR. MEHMET KESİM
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Radyo-Televizyon, Sahne ve Görüntü Sanatları, Radio and Television, Performing and Visual Arts
- Anahtar Kelimeler: Fantastik Sinema, Mit, Mitoloji, Kapı, Geçit
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Anadolu Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sinema Televizyon Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: 118
Özet
İnsanlık antik çağlardan itibaren Tanrıyı, evreni ve kendini açıklamaya çalışmış ve bu açıklamaları anlatılara dökmüştür. Mitler insanlığın kadim sorularının ilk yanıtlarından doğmuş ve mit anlatılarının izleri daha sonra üretilen sanat yapıtlarında görülmüştür. Mitlerden doğan ve insanlığın kendini keşfetme sürecini aktarırken bir insan ideali yansıtan kahramanlık anlatıları, sinemaya taşınmış ve sinemanın alt türlerinden, fantastik sinemada sık rastlanılır hale gelmiştir. Fantastik film kahramanının yolculuğu çeşitli aşamalardan oluşur ve bu aşamaların oluşumunda tematik benzerlikler görülür. Kapı-geçit kullanımları da kahramanın yolculuğunun belirli aşamalarında, çeşitli temalarda karşımıza çıkar. Kapı-geçit kahramanın macerasını temel alan hemen her fantastik filmde kendine yer bulan, filmin olay örgüsünün kurulmasında yapısal işlevler üstlenen ve aynı zamanda fantastiğin var olmasını sağlayan bir unsur olarak karşımıza çıkar. Kapı-geçit kullanımına benzer şekilde mitolojik metinlerde de rastlanması bu unsurun mitler ile fantastik sinema arasında bir bağ kurduğunu kanıtlar niteliktedir. Bu çalışmanın amacı üç farklı batı mitolojisinden (Kelt, İskandinav ve Yunan) derlenen anlatılarda karşılığını bulan filmlerde kapı-geçit unsurunun kullanımını incelemek ve bu yapıtlarda sık rastlanılan ve tekrar eden yapısal bir unsur olarak öne çıkan kapı-geçidin işlevlerini açık etmektir. Çalışmanın kuramsal çerçevesinde miti ve mitolojiyi tanımlama çabaları, mitlerin işlevleri, fantastik kavramı, fantastik edebiyat ve fantastik sinemanın gelişimi ele alınmıştır. Amaçlı örneklem ile belirlenen Hiç Bitmeyen Öykü (Wolfgang Petersen, 1984), Harry Potter ve Felsefe Taşı (Chris Columbus, 2001), Yüzüklerin Efendisi: Kralın Dönüşü (Peter Jackson, 2003), Narnia Günlükleri: Aslan, Cadı ve Dolap (Andrew Adamson, 2005), Pan'ın Labirenti (Guillermo del Toro, 2006), Alice Harikalar iv Diyarında (Tim Burton, 2010) ve Dev Avcısı Jack (Byran Singer, 2013) filmlerinde kapıgeçit kullanımları incelenmiş ve yorumlanmıştır.
Özet (Çeviri)
Since the ancient times, Humanity have tried to explain itself, the universe and the God, and have narrated these explanations. Myths emerged from the very first answers of archaic questions and they were seen in the artistic Works produced later. Narration of heroism, emerging from Myths and reflecting an ideal person by conveying the process of discovering itself of mankind, has been told in cinematography ant have been able to be frequently seen in fantasy movies, subgenre of cinematography. The journey of the hero of a fantastic movie consists of various stages. Thematic similarities can be seen in formation of these stages. Context of Gateways-Passages can be seen in stages of hero's journey. Gateways-Passages that can be found in every fastasy movies based on hero adventure. They also function structural role in creating the story arc and emerge as an element of fastasticality. Use of gateways-passages in cinematography is similar in mythological texts. This is the evidence of the connection between myths and cinematography. Aim of the study is to analyze the element of gateways-passages in stories complied from three western mythology and movies selected from fastasy movies and to reveal the functions of gateways-passages emerged as a frequently used and recurring structural element in these works. Myths, efforts of defining mythology, functions of myths, the phonemenon of fantasy, fantasy literature and fantassy cinematography have been reviewed in theoretical context of the study. Then, use of passage-gateway is analyzed and interpreted in The Neverending Story (1984), Harry Potter and The Philosopher's Stone (2001), The Lord of the Rings: The Return of The King (2003), The Chronicles of Narnia: The Lion, the Witch and the Wardrobe (2005), vi Pan's Labyrinth (2006), Alice in Wonderland (2010) and Jack the Giant Slayer (2013) movies selected with the method of purposive sampling. KeyWords: Fastasy Movies, Myth, Mythology, Gateway, Passage
Benzer Tezler
- Fantastik sinemada medyalararası ilişkiler: Harry Potter'ın transmedyal yolculuğu
Intermedial relations in fantastic cinema: Transmedial journey of Harry Potter
BESTE ELVEREN ARI
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Sahne ve Görüntü SanatlarıEge ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İLKNUR GÜRSES KÖSE
- Fantastik sinemada görsel efekt kullanımı ve alternatif bir jenerik tasarımı uygulaması
Visual effetcs in fantastic cinema and alternative title sequence design
SEDEF SARAÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Güzel Sanatlarİstanbul Aydın ÜniversitesiGrafik Tasarımı Ana Sanat Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NURSAN KORUCU TAŞOVA
- 'Kuz' fantastik sinemada kadın karakter yaratımı
'Kuz' creating female character in fantastic genre
DUYGU KARABAYRAKTAR
Sanatta Yeterlik
Türkçe
2017
Sahne ve Görüntü SanatlarıMarmara ÜniversitesiFilm Tasarımı Ana Sanat Dalı
PROF. SABRİ ÖZAYDIN
- 'Gölgeye Döndü ve Adını Söyledi': Harry Potter filmlerinde kahraman ve gölge ilişkisi
'He Turned To Shadow and Called it's Name': The hero and theshadow in Harry Potter films
İPEK TURGAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Radyo-TelevizyonKadir Has Üniversitesiİletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BÜLENT DİKEN
- Grafik tasarım öge ve ilkeleri ile görsel efekt kullanımının fantastik sinemaya etkisi: Yüzüklerin Efendisi I, II ve III incelemesi
The effect of graphic design and visual effects on fantasy cinema: An analysis of Lord of the Rings I, II and III
NİLAY DENİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Güzel SanatlarHaliç ÜniversitesiGrafik Tasarımı Ana Sanat Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ KAYA TABANLI